H Πλατεία στο Βουργαρέλι

Πλατεία ωραιοτάτη. Απ’ τον κεντρικό δρόμο το χωριού αρχίζει να υψώνεται ένας ημικυκλικός υψηλότοπος και από κάποιο του ύψος ένας τοίχος πάλι ημικυκλικός για να κρατεί τα χώματα, ύψους 5 – 6 μέτρων κι από πάνω στρωμένη η Πλατεία σαν εξώστης. Γύρω – γύρω ένα διάζωμα προφυλαχτικό.

Η Πλατεία, αρκετά μεγάλη, διαμορφώθηκε γύρω στα 1900 – 1910. Εργάστηκαν, όπως μαθαίνω όλοι οι Βουργαρελιώτες με πρωτοστάτη το γιατρό Ι. Κοτσαρίδα. Θεόρατα πλατάνια κ’ ένας μεγάλος φτελιάς ρίχνουν τον ίσκιο τους τον ευεργετικό. Στη μέση, μια βρύση  με το κρύο της νερό, που τρέχει μέρα – νύχτα, ασταμάτητα. Τρία καφενεία γύρω (Γ. Στεφάνου,  Τ. Γούλα, Κ. Ζαχαρή) και πάνω απ’ όλα η εκκλησία του Άη Νικόλα, επιβλητική…..(Πηγή : ΤΟ ΒΟΥΡΓΑΡΕΛΙ ΤΖΟΥΜΕΡΚΩΝ, Κ. Πετρονικολού, Αθήνα, 1977)

Στη φωτογραφία “Το Βακούφικο καφενείο στην Πλατεία Βουργαρελίου με τον πλάτανο, 1960ς – 70ς” από το ίδιο βιβλίο.

Δημοσιεύθηκε στη Τα Τζουμέρκα και τα χωριά τους | Σχολιάστε

Το σχολείο του Βουργαρελίου στην Τουρκοκρατία

 Σε μια έκθεσή του στην Επετηρίδα του Φιλεκπαιδευτικού  Συλλόγου Κωσταντινουπόλεως στα 1873, ο λόγιος Ηπειρώτης Γ. Χασιώτης αναφέρει ότι η εκπαιδευτική κατάσταση στο Βουργαρέλι κατά το έτος 1873, έχει ως εξής : Βουργαρέλι με κατοίκους 2200 : Σχολείο 1 αλληλοδιδακτικόν με έναν δάσκαλο και μαθητές 80. Σημειώνει μάλιστα ότι ο μισθός του δασκάλου ήτανε 2000 γρόσια…..…..(Πηγή : ΤΟ ΒΟΥΡΓΑΡΕΛΙ ΤΖΟΥΜΕΡΚΩΝ, Κ. Πετρονικολού, Αθήνα, 1977)

Στη φωτογραφία το αλφαβητάριο «Πανδώρα» για το δεύτερο σχολικό έτος ανάμεσα στα 1850 – 1910, με την έγκριση του Σουλτάνου, για τις περιοχές της Ελλάδας που ήταν ακόμη Τουρκοκρατούμενες. (Πηγή : http://www.enpoermionis.com/)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην Τουρκοκρατία | Σχολιάστε

ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ, 1967

Από δεξιά : Χρυσόστομος (Μάκης) Τσίτσικας (Κεφαλοσφαιριστής, Γκολεαδόρ), Ιωάννης Κ. Νικολάου (Γενικός Αρχηγός) και Δημήτρης Τζιομάκης (Εξτρέμ, Δεξί μπακ) [Φωτο από αρχείο Δ. Τζιομάκη, Παρουσίαση Κ. Μπανιάς]

Δημοσιεύθηκε στη Η ομάδα της Αναγέννησης | Σχολιάστε

Στην Άρτα του ’80

Καρτ – ποστάλ των εκδόσεων Φωτόπουλου που παρουσιάζει μια γενική άποψη της πόλης, το ξενοδοχείο ΞΕΝΙΑ, την Μονή Κάτω Παναγιάς και τη Μονή Βλαχερνών. (Από προσωπική συλλογή)

…και η πίσω πλευρά.

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στο πέρασμα του χρόνου | Σχολιάστε

Ο Ναός των Αγίων Πάντων

Ο Ιερός Ναός των Αγίων Πάντων εντός του ιστορικού χώρου του φρουρίου της Άρτας. Ο Ναός είχε επισκευασθεί μερίμνη του τότε εισαγγελέως Πρωτοδικών Άρτης Αντωνίου Στυλιανίδη το 1951 και στη συνέχεια κατεδαφίστηκε για να χτιστεί το ξενοδοχείο ΞΕΝΙΑ. (Πηγή : Αρχείο Ιωάννη Έξαρχου)

Δημοσιεύθηκε στη Το Κάστρο και το Ξενία | Σχολιάστε

Μπροστά στο ρολόι….

“Το Κάστρο με το ρολόι από τα παλιά”. (Πηγή : ΑΡΤΗΝΗ ΕΥΘΥΝΗ, τχ. 191, 2007)

Δημοσιεύθηκε στη Το Κάστρο και το Ξενία | Σχολιάστε

…και χορός στην Άρτα του ’50

Αποκριάτικος χορός στη Λέσχη Αξιωματικών στην Άρτα του ’50. Το ζευγάρι σε πρώτο πλάνο, ο Φωκίων Μαστραπάς με τη ντάμα του. (Φωτο από αρχείο Ε.Μ)

Δημοσιεύθηκε στη Οι Αποκριές | Σχολιάστε

Χορός στο Ξενία….

Δεκαεία του ’70 (?). Τάκης Έξαρχος, Βίκυ Εξάρχου, Μαρίνα Ππαππά, Γεώργιος Μανόπουλος, Κική Μανοπούλου, Γρηγόρης Μανόπουλος σε χορό στο Ξενία. (Η φωτογραφία είναι από το αρχείο του Τάκη Εξάρχου όπως δημοσιεύτηκε στην ΑΡΤΗΝΗ ΕΥΘΥΝΗ, τχ. 193, 2007)

Δημοσιεύθηκε στη Οι Αποκριές | Σχολιάστε

Απόκριες στη Βαλαώρα…

Τα παιδιά σε κάποια γειτονιά της Βαλαώρας με αυτοσχέδιο γαϊτανάκι, κάποια χρονιά την δεκαετία του ’50, χωρίς φανταχτερές στολές αλλά με ότι εύρισκε ο καθένας για να συμπληρωθεί η αποκριάτικη αμφίεση…. (Η φωτογραφία είναι από το αρχείο της Πηνελόπης Τ. Ρίγγα)

Δημοσιεύθηκε στη Οι Αποκριές | Σχολιάστε

Οι Απόκριες στο χωριό Χαλκιάδες της Άρτας

“…..Η διασκέδαση άρχιζε από το Σάββατο της πρώτης Αποκριάς. Οι γυναίκες μαζεύονταν στην πλατεία και κάθονταν γύρω από έναν σοφρά (χαμηλό, στρογγυλό τραπάζι). Κάποια απ’ αυτές έφερνε το νταψί από το σπίτι της για το παιγνίδι. Κάθε μια έφερνε γύρω το νταψί επάνω στο σοφρά, για να κρατάει το ρυθμό και τραγουδούσε πρώτα αυτή και στη συνέχεια συνόδευαν και οι άλλες γυναίκες. Τα τραγούδια που τραγουδούσαν ήταν Ο Κωσταντάκης, Το αμπέλι, Τα αλλάδερφα, Η Θοδωρούλα…..

Την πρώτη Κυριακή της Αποκριάς έτρωγαν για τελευταία φορά κρέας. Τις υπόλοιπες μέρες, μέχρι την τελευταία Κυριακή της Αποκριάς, μαγείρευαν κοτόπιτα. Μετά το τραπέζι, έριχναν τουφεκιές. Τα κορίτσια την πρώτη μπουκιά που έτρωγαν, την έβαζαν κάτω από το μαξιλάρι, για να δουν στον ύπνο τους τον άντρα που θα παντρευόνταν. Στο τέλος του φαγητού έβραζαν από ένα αυγό ο καθένας, το άλειφαν με γιαούρτι, το έδεναν με κλωστή, κι ο ένας το έριχνε στον άλλο για να το πιάσει με το στόμα. Όποιος το έπιανε ήταν άξιος, σπάνια όμως συνέβαινε αυτό. Σ’ αυτό το παιγνίδι συμμετείχε όλη η οικογένεια.. Τα φαγητά που περίσσευαν τ’ άφηναν στο τραπέζι μέχρι το πρωί, που μάζευαν και τα έδιναν να τα φάνε τα ζώα…..” (Πηγή : ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΑ ΧΑΛΚΙΑΔΩΝ – ΚΑΛΑΜΙΑΣ ΑΡΤΑΣ, Μ. Νταλάκα, Άρτα, 1996)

Στη φωτογραφία “Το Γαιτανάκι στην Καλαμιά Άρτης το 1952” (Πηγή : ΚΑΛΑΜΙΑ – ΕΝΑΣ ΤΟΠΟΣ, ΜΙΑ ΠΑΤΡΙΔΑ, ΕΝΑ ΤΑΞΙΔΙ, Λ. Ζιώβας, Άρτα, 2021)

Δημοσιεύθηκε στη Οι Αποκριές | Σχολιάστε