Γέφυρα της Πλάκας – Εγκαίνια

1961 : Από τα εγκαίνια της Γέφυρας της Πλάκας (Φωτο από Εφημερίδα Αδελφότητας Αγνάντων, τχ.208)

Δημοσιεύθηκε στη Τα Τζουμέρκα και τα χωριά τους | Σχολιάστε

Στην Άρτα, κορίτσια σε ένα μοναστήρι….

————-

Στην Άρτα, κορίτσια σε ένα μοναστήρι, αντιδρούν στην εισβολή της κάμερας. (Φωτο από το βιβλίο “Greece the unclouded eye”, του Simpson Colin, ημερομηνία έκδοσης 1968). Μπορείτε να βρείτε το βιβλίο εδώ : https://www.amazon.com/Greece-unclouded-eye…/dp/0340026782

Δημοσιεύθηκε στη Η Εκπαίδευση στην Άρτα | Σχολιάστε

ΑΠΟΚΡΙΕΣ ΣΤΗΝ ΠΑΛΙΑ ΑΡΤΑ – (3)

Κατά την Οθωμανική περίοδο η πόλη έστειλε τον Δημήτρη Χαικάλη από τη Θεσσαλονίκη στο Σουλτάνο, ώστε να επικυρώσει κάποια προνομία πριν την παράδοσή της στους Οθωμανούς. Στα προνόμια περιλαμβανόταν και ο εορτασμός της Αποκριάς με χρήση προσωπίδας.
Οι αποκριάτικες εκδηλώσεις συνεχίζονταν στην Άρτα και στα τετρακόσια χρόνια που ήταν υπό Τουρκική κατοχή, μιας και είχαν πετύχει αυτό το προνόμιο, όπως αναφέρεται παραπάνω.
Τις μέρες των αποκριάτικων εκδηλώσεων οι Τούρκοι χωροφύλακες, οι ζαπτιέδες, δεν είχαν δικαίωμα να συλλάβουν τους Αρτινούς. Έτσι τις μέρες εκείνες οι Αρτινοί έλεγαν διάφορα δίστιχα κοροϊδευτικά για τους Τούρκους ή δίστιχα που «έκρυβαν» διάθεση αντίστασης εναντίον τους όπως:
«Δεν τους γαμάς τη μάνα, των κερατάδωνε
θέλουν να μας βαρέσουν και πάλι σκιάζονται».
Το 1881 η Άρτα απελευθερώθηκε από τους Τούρκους. Ελεύθεροι πια οι Αρτινοί γιορτάζουν και γλεντούν τις μέρες των Αποκριών.

Στη φωτο στιγμιότυπο από το Καρναβάλι της Άρτας το 1961. 

Δημοσιεύθηκε στη Οι Αποκριές | Σχολιάστε

1954 : Ψεκασμός με fleet για ψείρες 

1954 : Ψεκασμός με fleet για ψείρες σε κάποιο χωριό της Άρτας. Δεξιά πίσω φαίνεται η κ. Βάνα Γκίζα, κόρη του Γιατρού – Σχολίατρου και Δημάρχου Άρτας Β. Γκίζα. Δεξιά στο βάθος φαίνεται μια αχυροκαλύβα. Δυστυχώς δεν γνωρίζουμε σε ποιο χωριό είναι. (Φωτο από Αρχείο κ. Κ. Μπανιά)

Δημοσιεύθηκε στη Λαογραφικά και άλλα | Σχολιάστε

25 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1822

Η δημοσίευση αυτή δεν έχει άμεση σχέση με την περιοχή μας, ωστόσο αξίζει να την αναφέρουμε καθώς είναι η επίσημη ημερομηνία κατάργησης της Δουλείας. Ελάχιστοι την γνωρίζουν, παρόλο που είναι από τις σημαντικότερες της Ελληνικής Ιστορίας.
Στις 25 Φεβρουαρίου του 1822 λοιπόν, η Προσωρινή Διοίκηση με το έγγραφο αριθμού 151 καταργεί τη Δουλεία, έναν πανάρχαιο θεσμό χιλιετιών, εφαρμόζοντας το 9ο άρθρο του Προσωρινού Πολιτεύματος της Ελλάδος (Σύνταγμα Επιδαύρου)
«Εις την ελληνική επικράτειαν, ούτε πωλείται ούτε αγοράζεται άνθρωπος, αργυρώνητος δε παντός γένους και πάσης θρησκείας άμα πατήσας το Ελληνικόν έδαφος, είναι ελεύθερος και από τον δεσπότην αυτού ακαταζήτητος».
Έτσι η Ελλάδα γίνεται μια από τις πρώτες χώρες που το κάνει – η Μ.Βρετανία το έκανε 11 χρόνια αργότερα, το 1833, η Γαλλία οριστικά το έκανε 1848 (μετά από μια προσωρινή περίοδο 1792-1804) και οι ΗΠΑ το 1865 – δείχνοντας με τον καλύτερο τρόπο το προοδευτικό κράτος που οραματίστηκαν οι Έλληνες.

Δημοσιεύθηκε στη Λαογραφικά και άλλα | Σχολιάστε

ΠΙΝΑΚΑΣ ΟΝΟΜΑΤΩΝ ΠΟΛΕΩΝ ΚΑΙ ΧΩΡΙΩΝ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΑΡΤΗΣ, ΤΩΝ ΠΡΟΣΑΡΤΗΘΕΝΤΩΝ ΤΟ 1881.

—————–

Στην πρώτη απογραφή δεν αναγράφονται τα παρακάτω ονόματα : Αλήμπεη (Ψαθοτόπι), Ρεκίστιανα (Ρείκια), Τσαπρασλί (Ακροποταμιά), Στρεβίνα (Καμπή), Γενίτσαροι (Ψαθάδες), Κλίτοβο (Κλειδί) κ.α.(Πηγή – Ανακοίνωση στο Διεθνές Ιστορικό Συμπόσιο στο Βόλο,1981) 

Δημοσιεύθηκε στη Η Απελευθέρωση το 1881 | Σχολιάστε

” Όργια μεταξύ λαϊκών και μοναχών” 

Ορμώμενοι από την αναφορά στην προηγούμενη δημοσίευση για τα ” όργια μεταξύ λαϊκών και μοναχών” αξίζει να αναφέρουμε τη μαρτυρία του Δ. Τσοποτού όπως την παραθέτει ο Ν. Ζιάγκος στο βιβλίο του ΤΟΥΡΚΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΗ ΗΠΕΙΡΟΣ και συγκεκριμένα στο κεφάλαιο ” Τα μοναστήρια και οι ιδιοκτησίες τους” :
Ορισμένοι καλόγεροι κατέβαιναν νταβραντισμένοι στις πόλεις και γλεντοκοπούσαν, μάλιστα με γυναίκες. Είναι χαρακτηριστική μια αναφορά των κληρικών της Άρτας σχετική με όλα τα μοναστήρια της περιοχής της. ” Οι εν θείοις και σεβάσμιοις πατριαρχικοίς σταυροπηγίοις και τοις λοιποίς μοναστηρίοις ιερομόναχοι τε και μοναχοί, εισερχόμενοι εν τη πόλει της Άρτης και περινοστούντες εν αυτή καθ’ εκάστην αυθαδώς και αδεώς εσθίουσι και πίνουσι μετά γυναικών και παιδιών και πολλάκις ευρίσκονται συμφθειρόμενοι και αισχρώς μιγνύμενοι ου μόνον μετά κοσμικών γυναικών, αλλά μετά και μοναζουσών και ότι πολλαί γυναίκες κοσμικαί και μονάζουσαι εισερχόμεναι εν τοις ανδρώοις μοναστηρίοις ευρίσκονται κοιμώμεναι εκείσαι νύχτας πολλάς, μήτε Θεόν φοβούμεναι, μήτε ανθρώπους ευλαβούμεναι……” πιο περίεργο φαινόμενο από αυτό των μοναστηριών της Άρτας να μπαινοβγαίνουν στα ανδρικά μοναστήρια οι καλόγριες και να συζούν του καλού καιρού με τους καλόγερους, δεν υπάρχει……

Στη φωτο λιθογραφία του 17ου αιώνα με τίτλο Frate Greco in schena, (Η πίσω πλευρά Έλληνα μοναχού) – Πηγή ΓΑΚ

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην Τουρκοκρατία | Σχολιάστε

ΑΓΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ

——————

ΑΓΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ, Άρτα – 1957 : Ένα ξυπόλυτο κοριτσάκι ανάβει το κερί του στην εκκλησία. Φωτογραφία του Cas Oorthuys, Πηγή : https://www.nederlandsfotomuseum.nl/

Δημοσιεύθηκε στη Οι Εκκλησίες | Σχολιάστε

Παρηγορήτισσα

——————–

Ο Παντοκράτωρ του τρούλλου της Παρηγορήτισσας από
δημοσίευση του Α. Ορλάνδου – Η Παρηγορήτισσα της Άρτης, ΒΑΕ 52, (Αθήναι 1963) Η φωτογραφία είναι από την Αρχαιολογική Υπηρεσία Αθηνών.


—————–

Το εσωτερικό του ναού της Παρηγορήτισσας σήμερα (Φωτο από προσωπική συλλογή)

1818

Δημοσιεύθηκε στη Οι Εκκλησίες | Σχολιάστε

Μια όμορφη Αρτινιά…

1935 : Μια όμορφη Αρτινιά, η Ελευθερία Κατσαντά, από τα Σχωρέτσανα ( σημερινό Καταρράκτη) ποζάρει με φόντο το Γεφύρι (Φωτο από Αρχείο Κ. Μπανιά)

Δημοσιεύθηκε στη Αρτινά Πρόσωπα και Παρέες | Σχολιάστε