Δόξες Αγήραντες του Δεσποτάτου

Η Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδος συστάθηκε στις 27 Ιουνίου 1929 με σύμβαση μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος «Περί συστάσεως και λειτουργίας της Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδος» και κυρώθηκε με το Νόμο 4332/1929.

Στις 3 Ιουλίου του 1929, ο τότε πρωθυπουργός της Ελλάδας, Ελευθέριος Βενιζέλος εισηγείται στη Βουλή νομοσχέδιο «περί κυρώσεως συμβάσεως μεταξύ δημοσίου και Εθνικής Τραπέζης, περί συστάσεως και λειτουργίας Αγροτικής Τραπέζης» και παραπέμπει στην αρμόδια επιτροπή τη σύσταση να συντάξει και να παρουσιάσει την έκθεση της ιδρύσεως της Τράπεζας.

Το κατάστημα της Αγροτικής Τράπεζας στην Άρτα πρωτολειτούργησε στην οδό Μακρυγιάννη το 1954 και αργότερα μεταφέρθηκε στο νέο ιδιόκτητο κτίριο στην οδό Βασιλέως Πύρρου 15. Σήμερα λειτουργεί ως το Υποκατάστημα της Τράπεζας Πειραιώς στην Άρτα.

————-

Αναμνηστική φωτογραφία των υπαλλήλων της Αγροτικής Τράπεζας Άρτης, στα σκαλιά του νεοανεγερθέντος υποκαταστήματος της ΑΤΕ στην οδό Βασιλέως Πύρρου. (Η φωτογραφία είναι από το αρχείο του κ. Δημήτρη Βάσσου. Ευχαριστούμε θερμά τον κ. Δημήτρη Βάσσο που μας το εμπιστεύτηκε).

…κι εδώ αναμνηστική φωτογραφία των υπαλλήλων της Α.Τ.Ε. Άρτης στην είσοδο του πρώτου καταστήματος επί της οδού Μακρυγιάννη. Διακρίνονται από αριστερά : Ασημάκης Τόλος (είχε το καφενείο δίπλα), Σωτήρης Μπίζας, Λάμπρος Ψωμάς, Τάχος, Κωστάκης Κουτρούμπας, το ζεύγος Μητσιάνη ( Νίκος & Ουρανία Λειβαδιώτου), το ζεύγος Καζάνη με τη μικρή τους κόρη, Απόστολος Τραχανάς, Βασίλειος Βάσσος, Αντιγόνη Μπαλντά και ο Διευθυντής Κάτρης. (Η Φωτογραφία είναι από το αρχείο του κ. Δ. Βάσσου)

“Το εργοστάσιο της ΦΙΞ στην Άρτα ιδρύεται το 1958. Είναι εργοστάσιο παραγωγής χυμών, η ΧΥΜΟΦΙΞ, με κύριο προϊόν την πορτοκαλάδα ΦΙΞ. Μέσα σε δισέλιδο άρθρο, του περιοδικού της εταιρείας ΦΙΞ, για το εργοστάσιο της ΧΥΜΟΦΙΞ στην Άρτα υπογραμμίζεται η σημασία της ύπαρξης των εργοστασίων ΧΥΜΟΦΙΞ τα οποία ιδρύθηκαν το 1958 σε Άρτα και Σπάρτη για την απορρόφηση της συνεχούς αυξανόμενης παραγωγής πορτοκαλίων από τον Έλληνα παραγωγό.” (Πηγή :  Συνέντευξη της Ντόρας Θεοδωροπούλου στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη, Εφημερίδα ΗΧΩ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ, 24 Σεπτεμβρίου 2024)

Μπορείτε να διαβάσετε σχετικά και στο λινκ https://doxesdespotatou.com/to-ergostasio-chymofix-stin-arta/

Το 1963 ο χυμός πορτοκάλι της ΧΥΜΟΦΙΞ εξάγεται στην Ευρώπη. “Λόγω της μεγάλης ζητήσεως, πολλαί φορτώσεις γίνονται αεροπορικώς”. (Πηγή : https://tetysolou.wordpress.com/)

Οι κυριώτερες και μεγαλύτερες εγκαταστάσεις παραγωγής χυμών πορτοκαλιού στις αρχές του ’70, βρίσκονταν στην Άρτα, Σπάρτη, Χανιά και περιοχή Άργους.

Πιο συγκεκριμένα, στην Άρτα, δραστηριοποιούνταιν οι 7 εταιρείες που αναγράφονται στον παρακάτω πίνακα.

Στην πρώτη στήλη γράφονται η επωνυμία της εταορείας, η νομική της μορφή και το έτος ίδρυσής της.

Στη δεύτερη στήλη γράφεται συμβολικά το αντικείμενο της δραστηριότητας κάθε μονάδας. Έτσι έχουμε την αντιστοιχία :

Φ = κονσέρβες (ή ΦΜ = μαρμελάδες ) φρούτων

Χ = χυμοί φρούτων

Λ = λαχανικά

κ.α. =  άλλου είδους, άσχετη με τα γεωργικά προιόντα

Ε = εξαγωγική εταιρεία

Στην τρίτη στήλη δίνονται οικονομικά στοιχεία, με την αντίστοιχη χρονολογία δημοσίευσής της στο Φ.Ε.Κ. έτσι γράφεται το ύψος των επενδύσεων, γνωστό στην οικονομική ορολογία σαν Πάγιο ενεργητικό.

Στη συνέχεια γράφεται το κυκλοφορούν Ενεργητικό.

Στην τέταρτη και τελευταία στήλη γράφεται το απασχολούμενο προσωπικό σε κάθε μονάδα. Βλέπουμε ότι τούτο κυμαίνεται σε μεγάλα όρια εξ αιτίας της εποχιακής λειτουργίας των μονάδων.

Για ορισμένες βιομηχανίες δεν ήταν δυνατόν να βρεθούν όλα τα στοιχεία, γιατί πρόκειται για βιοτεχνίες με μικρή δραστηριότητα. Όπου υπάρχει το γράμμα Σ σημαίνει πως οι εταιρείες αυτές έχουν περισσότερα από ένα εργοστάσια και το νούμερο που γράφεται αντιστοιχεί στο σύνολο αυτών.

Το εργοστάσιο ΕΣΠΕΡΙΣ είναι συνεταιριστικό. (Πηγή : http://«ΑΠΟΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΦΡΟΥΤΩΝ & ΧΥΜΩΝ», ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τ.Ε.Ε. Ελ.ΧΟΥΛΙΑΡΑ, Απ.ΒΛΥΣΙΔΗΣ, Ερ.ΣΓΟΥΡΑΚΗ, Χρ.ΜΑΛΛΙΑΡΟΣ, 1977 )

Διαφημιστικό καθρεφτάκι για τα Ελβετικά ρολόγια ESPERUS με την επωνυμία του καταστήματος Γεωργίου Ζάγκλη στην Άρτα, από την δεκαετία του ’50. (Από τρέχουσα δημοπρασία).

Ένα από τα πιο παλιά χρυσοχοεία & ωρολογοποιεία της Άρτας είναι αυτό την οικογένειας Ζάγκλη. Η οικογένεια Ζάγκλη κατάγεται από τους Καλαρρύτες και τα μέλη της εξασκούσαν το επάγγελμα του χρυσοχόου εδώ και πολλά χρόνια. Ο Γεώργιος Ζάγκλης ο πρεσβύτερος άνοιξε το πρώτο του χρυσοχοείο στη Φιλιππιάδα, καθώς ήταν σ’αυτή την περιοχή που αρκετοί Καλαρρυτινοί κατέβαιναν το χειμώνα με τα κοπάδια τους για να ξεχειμωνιάσουν. Αργότερα το χρυσοχοείο μεταφέρθηκε στην Άρτα και το πρώτο μαγαζί λειτούργησε απέναντι από τον Άγιο Δημήτριο, δίπλα στον Λαλάκο.

Το επώνυμο Ζάγκλης είναι τοπωνυμικό και κατά πάσα πιθανότητα προέρχεται από την πόλη Ζάγκλη της Σικελίας. Ζάγκλη ονομαζόταν στην αρχαιότητα η πόλη Μεσσήνη που ιδρύθηκε γύρω στα  730 π.Χ. ως αποικία των Χαλκιδέων και ήταν μια από τις πρώτες ελληνικές αποικίες στη Σικελία. Το αρχικό όνομα της πόλης, Ζάγκλη,  εικάζεται ότι οφειλόταν στο σχήμα του κόλπου στον οποίο ήταν χτισμένη, καθώς “ζάγκλον” στα αρχαία ελληνικά σημαίνει “δρεπάνι”. Όπως φαίνεται, κάποιος ταξιδιώτης από την πόλη Ζάγκλη της Σικελίας ταξίδεψε ως τους Καλαρρύτες, ίσως για να μάθει την τέχνη του αργυροχόου και χρυσοχόου, μια τέχνη για την οποία οι Καλαρρυτινοί ήταν φημισμένοι και τελικά έμεινε…..(Ευχαριστούμε τον κ. Γεώργιο Ζάγκλη για τις πληροφορίες).

Στη φωτογραφία το πρώτο κατάστημα του Γεωργίου Ζάγκλη στην Άρτα, δίπλα στον Λαλάκο, την δεκαετία του ’50. (Η φωτογραφία είναι από το αρχείο της οικογένειας Γ. Ζάγκλη)