Στις αρχές Μαΐου του 1943 τα Θεοδώριανα βρίσκονταν για ένα σύντομο αλλά ιδιαίτερα σημαντικό διάστημα στο επίκεντρο της δράσης της Βρετανικής Στρατιωτικής Αποστολής στην ορεινή Ελλάδα. Η Αποστολή είχε ήδη εγκατασταθεί στο χωριό την άνοιξη του 1943, έχοντας μετακινηθεί από την περιοχή του Αυλακίου Ευρυτανίας. Η επιλογή των Θεοδωριάνων, απομονωμένων και προστατευμένων από τον ορεινό όγκο των Τζουμέρκων, πρόσφερε μια βάση από την οποία τα στελέχη της μπορούσαν να διατηρούν επαφή με τις αντιστασιακές δυνάμεις και να οργανώνουν τις επόμενες επιχειρήσεις τους.
Μια πρώτη σαφή εικόνα της λειτουργίας αυτής της βάσης έχουμε αμέσως μετά τον βομβαρδισμό του Βουργαρελίου, στις 5 Μαΐου 1943. Την επομένη ο ίλαρχος Γεώργιος Αγόρος, που βρισκόταν στην Ομαλή, επικοινώνησε τηλεφωνικά με την Αγγλική Αποστολή στα Θεοδώριανα και ζήτησε τη βοήθειά της για την εξουδετέρωση των βομβών που δεν είχαν εκραγεί. Η ανταπόκριση ήταν άμεση: την ίδια ημέρα ξεκίνησε για το Βουργαρέλι ειδικό συνεργείο με επικεφαλής τον Νεοζηλανδό αξιωματικό του Μηχανικού Tom Barnes.
Λίγες ημέρες αργότερα, στις 13 Μαΐου 1943, τραβήχτηκε στα Θεοδώριανα μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα φωτογραφία. Σε αυτήν εικονίζονται, σύμφωνα με τη σωζόμενη λεζάντα, ο ταγματάρχης Bill Jordan, ο ταγματάρχης Arthur Edmonds, ο Tom Barnes, ο John Stevens, ο Θέμης Μαρίνος, ο λοχαγός Phillips και, στην άκρη δεξιά, ο Chris Woodhouse· το πρώτο πρόσωπο παραμένει άγνωστο.
Η συγκέντρωση τόσων στελεχών της Συμμαχικής Αποστολής στα Θεοδώριανα δεν ήταν τυχαία. Την περίοδο εκείνη βρισκόταν σε εξέλιξη η προετοιμασία των θερινών επιχειρήσεων και η προσπάθεια συντονισμού της δράσης των αντιστασιακών δυνάμεων με το Συμμαχικό Στρατηγείο Μέσης Ανατολής. Η φωτογραφία της 13ης Μαΐου αποτυπώνει έτσι μια μικρή αλλά χαρακτηριστική στιγμή αυτής της περιόδου: ένα απομακρυσμένο χωριό των Τζουμέρκων είχε μετατραπεί προσωρινά σε σημαντικό κέντρο της Συμμαχικής Αποστολής στην κατεχόμενη Ελλάδα. (Πηγές: Γεώργιος Αγόρος, Ημερολόγιο και αναφορές, Μάιος 1943.Έκθεση Δράσης ΕΟΕΑ – 3/40 Συντάγματος Ευζώνων, 1942–1945.)
“Photograph taken by Tom Barnes: group at Theodoriana, 13th May 1943. L to R: unknown, Maj Bill Jordan, Maj Arthur Edmonds, Lt Col Tom Barnes, Lt Col John Stevens, Capt Themi Marinos, Capt Phillips, Col Chris Woodhouse.” Πηγή: Αφίσα της εκδήλωσης “Greece at War: marking 70 years since the end of ‘Hitler’s Greece’”, The Society for Modern Greek Studies, The Hellenic Centre, London, 28 October 2014.
