Ο Δρομοδείκτης του 1829!

Δημοσιεύθηκε την 9 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

Πρόκειται ίσως για την πιο παλιά καταγραφή διαδρομών ανά την Ελλάδα  που εκδόθηκε το 1829, “Εν Βενετία, Παρά Μιχαήλω Γλυκεί τω εξ Ιωαννίνων” με τίτλο “Δρομοδείκτης των ακολούθων οκτώ μερών. Μεθ’αξιολόγων υποσημειώσεων του καθενός μέρους : Πελοποννήσου, Βοιωτίας, Αττικής, Θεσσαλίας, Ηπείρου, Μπόσνας, Μακεδονίας, και Θράκης”. Στην Ήπειρο περιγράφονται διαδρομές με κέντρο τα Ιωάννινα προς διάφορες περιοχές.

Την πόλη της Άρτας τη συναντούμε στην διαδρομή από Ιωάννινα προς Λάρισα. (Πηγή : https://anemi.lib.uoc.gr/)

Δημοσιεύθηκε στη Τα Μέσα Μεταφοράς | Σχολιάστε

Επαγγέλματα που χάθηκαν – Οι καροτσέρηδες (α’ μέρος)

Δημοσιεύθηκε την 9 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

“Οι καροτσέρηδες στην Άρτα είχαν πιάτσα συνήθως στην οδό Μάρκου Μπότσαρη, δίπλα από το 1ο Γυμνάσιο. Έπαιρναν το αγώι, δηλαδή τα εμπορεύματα και το πήγαιναν στον προορισμό του. Μετέφεραν, χρησιμοποιώντας ανάλογο είδος κάρου (χαμάλα, σούστα, καρότσα) από ανθρώπους και εμπορεύματα μέχρι οικοδομικά υλικά. Η καρότσα ήταν έτσι κατασκευασμένη, ώστε να μπορεί να μεταφέρει τα αγαθά στο πίσω μέρος και πλάγια. Μετέφεραν κρεμασμένα από τα παραπέτα της καρότσας καλάθια, σακούλια, ακόμη και τσουβάλια. Το άλογο που τραβούσε το κάρο έπρεπε να είναι μεγαλόσωμο, δυνατό, για να μεταφέρει βαριά εμπορεύματα. Φορούσε πάνω του ένα μικρό σαμάρι, τη λαιμαριά, την πισινέλα, τα μπαλντούμια, την κεφαλή, τα χαλινάρια. Για το πετάλωμα του αλόγου χρησιμοποιούνταν τα γαλλικά πέταλα με οχτώ καρφιά.

Ο καροτσέρης αμείβονταν με τα καριάτικα. Σίγουρα πιο ξεκούραστη και διασκεδαστική ήταν η μεταφορά ανθρώπων είτε για δουλειές, είτε για εκδρομές. Οι επιβάτες που θα ταξίδευαν με το ατμόπλοιο «Πύλαρος», πήγαιναν μέχρι την Κόπραινα με τις καρότσες που είχαν συνήθως δυο ψηλόσωμα άλογα……” (Πηγή : ΣΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΤΑ ΓΥΡΙΣΜΑΤΑ, Γ. Κουτσούμπας, Αθήνα, 2004)

Στη φωτογραφία “Καροτσέρης στην Άρτα” από το ίδιο βιβλίο.

Δημοσιεύθηκε στη Το εμπόριο στην Άρτα | Σχολιάστε

Βομβαρδισμός πλοίου του Άξονα στην είσοδο του Αμβρακικού Κόλπου

Δημοσιεύθηκε την 8 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

Μια σπάνια φωτογραφία που δείχνει ένα ακτοπλοϊκό πλοίο του Άξονα έξω από την Πρέβεζα στην είσοδο του Αμβρακικού κόλπου στις 6 Αυγούστου 1943 να βομβαρδίζεται από αεροπλάνο της RAF. Μια βόμβα πέφτει δίπλα στο πλοίο και παραλίγο να το καταστρέψει….(Πηγή : https://www.nadirkitap.com/)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην κατοχή και την Αντίσταση | Σχολιάστε

Η συνάντηση Ζέρβα – Βελουχιώτη στο Μοναστήρι της Ροβέλιστας στις 31 Δεκεμβρίου 1942

Δημοσιεύθηκε την 8 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

“……..Ο Άρης δεν παρέμεινε για πολύ στην περιοχή της Γκιόνας, μετά το Γοργοπόταμο. Λόγω των υποβολιμαίων δελτίων του της επικήρυξηςτου Ζέρβα από τους Ιταλούς, καθώς και της ανεξαρτοποίησης από το ΕΑΜ του αρχισμηνία Κωστορίζου [Γκέκα] (Σαράφης, 1999) αποφάσισε στις 18  Δεκεμβρίου 1942 με 400 αντάρτες του ΕΛΑΣ να συναντηθεί με το Ζέρβα καθώς και τους Βρετανούς.

Σκοπός της απόφασής του ήταν να ζητήσει από το Ζέρβα την ενοποίηση των οργανώσεών τους και από  τους Βρετανούς να φροντίσουν για τον εφοδιασμό με όπλα και πυρομαχικά και για τα τμήματα του ΕΑΑΣ και όχι επιλεκτικά μόνο του ΕΔΕΣ. Η πρόθεση του  Άρη παρεξηγήθηκε από πολλούς επικριτές του, ο ίδιος όμως ο Μάγιερς αναφέρει, ότι ο Άρης πήγε στην περιοχή του Ζέρβα για να πάρει το μερίδιό  του από τα εφόδια, που έριξε με αεροπλάνα στην περιοχή αυτή το Στρατηγείο Μέσης Ανατολής. (Myers, 1975)

0 Ζέρβας την πρόθεση του Άρη για συνάντηση την εξέλαβε σαν επιδρομή με σκοπό να τον διαλύσει και γι’αυτό ζητούσε στη συνάντησή τους να είναι και ο Γουντχάουζ παρών. Ο Άρης υποχώρησε χάρη στη διαλλακτική μεσολάβηση του Γουντχάουζ, του Πυρομάγλου και του Περικλή Ζέρβα. Η συνάντηση των δύο οργανώσεων πραγματοποιήθηκε στη Μονή Ροβέλιστας, στις 31 Δεκεμβρίου 1942 και έλαβαν μέρος από τον ΕΔΕΣ ο Ζέρβας και ο Πυρομάγλου και από τον ΕΛΆΣ ο Άρης, ο Τάσος Λευτεριάς και ο Μπελής. Παρίστατο και ο Γουντχάουζ. (Παπαδάκης, 1942)

Στη συζήτηση αποδείχθηκε ότι ο Κωστορίζος  και οι άλλοι που έφυγαν από τον ΕΛΑΣ δεν βρίσκονταν στα τμήματα του ΕΔΕΣ. Στις συνομιλίες ο Άρης ήταν υποχωρητικός και έδειχνε, όπως αποκαλύπτουν οι συνομιλητές του, Ζέρβας και Πυρομάγλου, ότι πράγματι ενδιαφερόταν για ενοποίηση των τμημάτων των δύο οργανώσεων κάτω από μία κοινή διοίκηση. Οι προτάσεις του  Βελουχιώτη ήταν:

“α) Το ΕΑΜ και ο ΕΔΕΣ να αποτελέσουν μίαν  Οργάνωση.

β) Οι αντάρτες του ΕΑΜ και του ΕΔΕΣ να  ενωθούν υπό μίαν στρατιωτική Διοίκηση η οποία και θα αποτελέση το Γενικό Στρατηγείο των Ανταρτών της Ελλάδος, με Στρατιωτικόν Αρχηγό τον Ζέρβα, Καπετάνιο τον Άρη και τρίτο μέλος, πολιτικό καθοδηγητή, κοινής εμπιστοσύνης.” (Πυρομάγλου, 1978)

Ο Ζέρβας όμως επέμεινε στη “μονοδιοίκηση” από στρατιωτικό, θεωρώντας ότι το ΕΑΜ δεν διέθετε στρατιωτικό με μεγαλύτερο βαθμό και αρχαιότερο απ’ αυτόν και κατά συνέπεια θα οριζόταν ο ίδιος.(Χατζής, 1983). Την άλλη ημέρα που συνεχίσθηκαν οι συνομιλίες από τον εκπρόσωπο του ΕΔΕΣ, Πυρομάγλου, έγινε αντιπρόταση για ενοποίηση του αντάρτικου της Στερεάς και της Ηπείρου, με τριμελή διοίκηση, τους Ζέρβα, Άρη και Γουντχάουζ. Μία ιδέα που αποδεικνύει την τάση του ΕΔΕΣ να επισημοποιήσει τον κυρίαρχο ρόλο των Άγγλων στην διαμόρφωση των στόχων της εθνικής αντίστασης. Πρόταση που απορρίφθηκε από την αρχή από τον ΕΛΑΣ. Ο ΕΔΕΣ βρέθηκε προ αδιεξόδου από τις ξεκάθαρες θέσεις του ΕΛΑΣ, οι οποίες ήταν αντίθετες με τους σχεδιασμούς των Βρετανών για την Ελλάδα, για πλήρη έλεγχο της πολιτικής κατάστασης μεταπολεμικά και έτσι αποφασίστηκε ότι  την τελική απάντηση θα τη δώσουν αφού το  συζητήσουν με την Κεντρική Επιτροπή του ΕΔΕΣ. Η Κεντρική Επιτροπή του ΕΔΕΣ, όπως γράφει ο Πυρομάγλου: “…ευρίσκετο στα βουνά και θα μπορούσε να λάβη επί τόπου αποφάσεις”. (Πυρομάγλου, 1978)

0 Ζέρβας δεν ήθελε να ενοποιηθούν οι δύο οργανώσεις, έχοντας την πεποίθηση ότι θα επικρατούσε αυτός με βοήθεια των Βρετανών. Η θέση αυτή του Ζέρβα υποδαυλιζόταν και από τον Γουντχάουζ με την υποστήριξη που ο τελευταίος παρείχε στον ΕΔΕΣ, καθώς τον θεωρούσε ως το μοναδικό αντίβαρο του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. (Eθνικά Αρχεία ΗΠΑ, 1944)”. (Πηγή : ΤΟ ΑΝΤΑΡΙΚΟ ΤΟΥ Ε.Δ.Ε.Σ.ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ. ΣΤΟΧΟΙ, ΔΡΑΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Ιούλιος 1942 – Δεκέμβριος 1944, Διδακτορική διατριβή του Αθανάσιου Φλυτούρη, Παν. Ιωαννίνων 1998)

Στη φωτογραφία σημείωμα του ΘΕΜΗ προς το Νικηφόρου Κοσσυβάκη με ημερομηνία 29 -12 – 1942, σχετικά με τον ερχομό του Άρη Βελουχιώτη. (Πηγή : Η ΤΡΙΤΗ ΑΛΗΘΕΙΑ, Νικηφόρος Γ. Κοσσυβάκης, Αθήνα, 2001)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην κατοχή και την Αντίσταση | Σχολιάστε

ΑΠΟ ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΒΟΥΝΟΥ ΤΟΥ ΑΝΤΙΣΤΑΣΙΑΚΟΥ ΚΩΤΣΑΚΗ ΠΑΝΤΕΛΗ (22 συνέχεια – Η συνάντηση στη Ροβέλιστα)

Δημοσιεύθηκε την 8 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

29-12-42

 ΤΗΝ 5,00 ΩΡΑΝ ΗΛΘΕΝ ΕΚΤΑΚΤΟΣ ΑΠΕΣΤΑΛΜΕΝΟΣ ΑΠΟ ΤΟΝ Λ/ΓΟΝ ΑΘΑΝΑΣΑΚΗΝ ΕΥΣΤΡ. ΜΕ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΝ ΟΤΙ ΗΛΘΕΝ Ο ΑΡΗΣ ΒΕΛΟΥΧΙΩΤΗΣ ΜΕ 400 ΑΝΔΡΑΣ ΕΙΣ ΜΕΓΑΛΟΧΑΡΗΝ ΚΑΙ ΑΠΟ ΑΞ/ΚΟΝ ΤΟΥ ΑΡΗ ΕΠΛΗΡΟΦΟΡΗΘΗΝ ΟΤΙ ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΗΤΟ Η ΣΥΛΛΗΨΙΣ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΙΣ ΤΟΥ ΑΡΧΗΓΟΥ, Ο ΑΦΟΠΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΜΑΣ ΚΑΙ Η ΣΥΛΛΗΨΙΣ ΤΩΝ ΑΓΓΛΩΝ ΚΑΙ ΟΤΙ Ο ΑΘΑΝΑΣΑΚΗΣ ΕΛΑΒΕ ΑΜΕΣΩΣ ΕΚΤΑΚΤΑ ΜΕΤΡΑ.. Ο ΑΓΓΛΟΣ Τ/ΧΗΣ ΚΡΙΣ ΑΝΑΧΩΡΕΙ ΑΜΕΣΩΣ  ΔΙΑ ΜΕΓΑΛΟΧΑΡΗΝ ΙΝΑ ΕΞΗΚΡΙΒΩΣΗ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΝ ΚΑΙ ΤΟΝ ΣΚΟΠΟΝ ΤΗΣ ΑΦΙΞΕΩΣ ΤΩΝ ΕΑΜΙΤΩΝ. ΑΝΑΧΩΡΕΙ ΤΗΝ 7ην ΩΡΑΝ,ΕΛΗΦΘΗΣΑΝ ΑΜΕΣΩΣ ΟΛΑ ΤΑ ΜΕΤΡΑ ,ΕΣΤΑΛΗΣΑΝ ΔΙΑΤΑΓΑΙ ΠΡΟΣ ΟΛΑΣ ΤΑΣ ΟΜΑΔΑΣ ΙΝΑ ΣΠΕΥΣΟΥΝ ΠΡΟΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΙΝ ΜΑΣ ΕΙΣ ΡΟΥΒΕΛΙΤΣΑ. ΤΗΝ 14,30΄ ΩΡΑΝ ΑΝΑΧΩΡΟΥΜΕΝ ΔΙΑ ΡΟΥΒΕΛΙΤΣΑΝ ΟΠΟΥ ΦΘΑΝΟΜΕΝ ΤΗΝ 17,30΄. ΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ ΜΕΤΡΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝ ΝΕΩΤΕΡΑΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ. ΕΝ ΤΩ ΜΕΤΑΞΥ Ο ΑΡΧΗΓΟΣ ΣΥΝΩΜΙΛΗΣΕ ΜΕ ΤΟΝ ΗΓΟΥΜΕΝΟΝ ΚΑΙ ΤΟΝ ΥΠΕΥΘΥΝΟΝ ΤΟΥ Ε.Α.Μ. ΑΡΤΗΣ Λ/ΓΟΝ ΣΤΑΜΟΥΛΗΝ ΙΩΑΝ._

 30-12-42

 ΤΗΝ 10,30΄ ΩΡΑΝ ΕΣΤΑΛΗ ΕΓΓΡΑΦΟΝ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΑΡΗΝ ΒΕΛΟΥΧΙΩΤΗΝ ΙΝΑ ΓΝΩΡΙΣΗ ΤΟΥΣ ΣΚΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΦΙΞΕΩΣ ΤΟΥ ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΝ ΜΑΣ ΧΩΡΙΣ ΚΑΜΜΙΑΝ ΕΙΔΟΠΟΙΗΣΙΝ ΚΑΙ ΜΕ ΤΟΣΗΝ ΔΥΝΑΜΙΝ. ΤΗΝ 12ην ΩΡΑΝ ΕΠΕΣΤΡΕΨΕΝ Ο Τ/ΧΗΣ ΚΡΙΣ ΜΕ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΝ ΟΤΙ Ο ΑΡΗΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΠΡΟΣ ΒΕΛΕΝΤΖΙΚΟ ΚΑΙ ΟΤΙ ΔΗΘΕΝ ΘΕΛΕΙ ΝΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΝ ΑΡΧΗΓΟΝ. ΤΗΝ 14ην ΩΡΑΝ ΕΡΧΕΤΑΙ ΚΑΙ  ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΕΛΕΝΤΖΙΚΟ ΟΤΙ ΗΔΗ ΕΦΘΑΣΕΝ ΕΚΕΙ ΔΙΑ ΜΕΣΟΥ ΤΟΥ ΞΗΡΟΚΑΜΠΟΥ ΟΠΟΥ ΕΞΕΤΕΛΕΣΑΝ ΕΝΑΝ ΑΝΤΑΡΤΗΝ ΜΕ ΤΗΝ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΙΑΝ ΔΙΟΤΙ ΕΚΛΕΨΕΝ ΜΙΑ ΚΟΤΑ. ΕΝ ΤΩ ΜΕΤΑΞΥ ΕΙΧΟΝ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΘΗ ΠΕΡΙ ΤΟΥΣ 250 ΑΝΤΑΡΤΕΣ ΜΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΧΩΣ ΗΡΧΟΝΤΟ. ΕΠΕΚΤΑΘΗΣΑΝ ΤΑ ΜΕΤΡΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΠΡΟΣ ΒΕΛΕΝΤΖΙΚΟ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΤΟΛΗΝ ΟΠΩΣ ΕΙΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΙΝ Ο ΑΡΗΣ ΜΕ ΤΑΣ ΟΜΑΔΑΣ ΤΟΥ ΗΘΕΛΕΝ ΚΙΝΗΘΗ ΠΡΟΣ ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΝΑ ΚΤΥΠΗΘΗ ΑΛΥΠΗΤΑ ΚΑΤΟΠΙΝ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ ΤΟΥ ΑΡΧΗΓΟΥ ΟΠΩΣ ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΨΗ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΝ ΜΑΣ. ΚΑΤΑΛΗΦΘΗΣΑΝ ΟΛΑ ΤΑ ΔΕΣΠΟΖΟΝΤΑ ΣΗΜΕΙΑ.

Ο ΑΡΧΗΓΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΕΙ ΤΑ ΦΥΛΑΚΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝ ΤΗΝ ΑΠΑΝΤΗΣΙΝ ΤΟΥ ΑΡΗ. ΕΝΤΩ ΜΕΤΑΞΥ ΕΙΧΕ ΣΤΑΛΕΙ ΩΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ Ο ΑΝΘ/ΓΟΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΜΕ ΕΓΓΡΑΦΟΝ ΕΝΤΟΝΩΤΕΡΟΝ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΑΡΗΝ ΛΕΓΩΝ ΟΤΙ ΤΟΤΕ ΜΟΝΟΝ ΘΑ ΕΔΕΧΟΜΕΘΑ ΣΥΖΗΤΗΣΙΝ ΟΤΑΝ ΕΡΧΟΤΑΝ ΜΟΝΟΣ ΤΟΥ ΕΙΣ ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΑΛΛΩΣ ΕΙΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΙΝ ΠΟΥ ΘΑ ΕΠΙΧΕΙΡΟΥΣΕ ΝΑ ΚΑΤΕΒΗ ΘΑ ΕΚΤΥΠΑΤΟ ΑΜΕΙΛΙΚΤΩΣ. ΤΗΝ 18ην ΩΡΑΝ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ Ο ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΜΕ ΕΓΓΡΑΦΟΝ ΜΕ ΥΦΟΣ ΑΠΕΙΛΗΤΙΚΟΝ ΚΑΙ ΟΤΙ ΗΛΘΕΝ ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΑΡΧΗΓΟΝ ΔΙΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΦΟΡΩΝΤΑ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΝ ΑΓΩΝΑ.ΚΑΛΟΥΣΕ ΤΟΝ ΑΡΧΗΓΟΝ ΙΝΑ ΠΑΜΕ  ΣΤΟ ΒΕΛΕΝΤΖΙΚΟ ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΖΗΤΗΣΩΜΕΝ. ΕΓΕΝΕΤΟ ΜΑΚΡΟΣΚΕΛΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΙΣ ΤΗΝ ΟΠΟΙΑΝ ΕΠΗΓΑΝ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΑΡΗΝ ΟΙ ΚΟΜΝΗΝΟΣ ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ,  ΑΝΘ/ΓΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ,Ο ΠΕΡΙΚΛΗΣ ΖΕΡΒΑΣ ΚΑΙ Ο Λ/ΓΟΣ ΤΟΥ Ε.Α.Μ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ ΙΩΑΝ. ΜΑΖΥ ΕΠΙΣΗΣ ΠΗΡΑΝ ΚΑΙ ΕΓΓΡΑΦΟΝ ΤΟΥ ΑΓΓΛΟΥ Τ/ΧΟΥ ΚΡΙΣ._

 31-12-42  ΤΗΝ 10ην ΩΡΑΝ ΕΡΧΕΤΑΙ Η ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΜΕΤΑ ΤΟΥ ΑΡΗ, ΠΑΠΑΔΑΚΗ, ΛΗΣΤΑΡΧΟΥ ΜΠΕΛΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΑΠΑΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΚΑΙ ΑΜΕΣΩΣ ΑΡΧΙΖΕΙ Η ΣΥΖΗΤΗΣΙΣ Η ΟΠΟΙΑ ΒΑΣΤΑΞΕ ΕΩΣ ΤΗΝ 17ην ΩΡΑΝ. ΠΡΟΣΩΡΙΝΩΣ ΕΠΗΛΘΕΝ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΚΑΙ ΟΤΙ ΑΜΕΣΩΣ ΘΑ ΑΝΕΧΩΡΟΥΝ ΠΑΛΙΝ ΠΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΝ. ΤΗΝ 17΄10΄ ΩΡΑΝ ΑΝΑΧΩΡΟΥΜΕΝ ΥΠΟ ΡΑΓΔΑΙΑΝ ΒΡΟΧΗΝ ΠΑΡΑΜΕΙΝΑΝΤΩΝ ΤΩΝ ΚΡΙΣ, ΚΟΜΝΗΝΟΥ, ΠΕΡΙΚΛΗ ΖΕΡΒΑ ΚΑΙ ΜΙΑΣ ΟΜΑΔΟΣ ΕΙΣ ΡΟΥΒΕΛΙΤΣΑ. ΤΗΝ 18ην ΩΡΑΝ ΦΘΑΝΟΜΕΝ ΣΤΟΝ ΣΥΝΟΙΚΙΣΜΟΝ ΠΡΟΣΗΛΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΟΜΕΝ ΕΙΣ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗ ΤΣΟΧΑΝΤΑΡΗ.ΠΑΙΞΑΜΕ ΧΑΡΤΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΟ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ._

Σημείωμα που εστάλη στις 23 – 12 – 1942 από το Αρχηγείο του Ε.Λ.Α.Σ. στην Ευρυτανία προς τον Γρηγόριο Κοσσυβάκη με σκοπό την επίτευξη συνάντησης με τον Ν. Ζέρβα. (Πηγή : Η ΤΡΙΤΗ ΑΛΗΘΕΙΑ, Νικηφόρος Γ. Κοσσυβάκης, Αθήνα, 2001)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην κατοχή και την Αντίσταση | Σχολιάστε

Παλιό σπίτι στην Άρτα…

Δημοσιεύθηκε την 6 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

Ένα ακόμη παλιό σπίτι στην Άρτα της δεκαετίας του ’80, σε φωτογραφία του Volker Möller.

Δημοσιεύθηκε στη Η Αρχιτεκτονική στην Άρτα και την γύρω περιοχή | Σχολιάστε

Δυο άγνωστες φωτογραφίες από την οικία Ζορμπά

Δημοσιεύθηκε την 6 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

Στην διπλωματική εργασία των  Komissarova – Κορδαλή περιλαμβάνονται και δύο φωτογραφίες από το αρχείο του κ. Σταύρου Μαμαλούκου.

Στην πρώτη φωτογραφία από το αρχείο του Ορλάνδου (1930) βλέπουμε τα δυο μεγάλα παράθυρα με φεγγίτες που αντιστοιχούν στο δωμάτιο ακριβώς στη δυτική πλευρά της κρεββάτας.

Στη δεύτερη φωτογραφία του 1970 τα ίδια παράθυρα φέρουν παντζούρια Γαλλικού τύπου και έχει ήδη κτιστεί το διπλανό νέο σπίτι. Προφανώς η φωτογραφία είναι μετά την απαλλοτρίωση τουκτιρίου, όταν γίνεται η διαμόρφωση του εξωτερικού χώρου. Περισσότερα για τις δυο φωτογραφίες μπορείτε να διαβάσετε στη διπλωματική εργασία “ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΤΙΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΡΤΑ, Οικία Ζορμπά” στο λινκ https://doxesdespotatou.com/wp-content/uploads/2023/08/Komissarova_A4.pdf (Πηγή : http://ikee.lib.auth.gr/)

Δημοσιεύθηκε στη Η Αρχιτεκτονική στην Άρτα και την γύρω περιοχή | Σχολιάστε

“Αποκατάσταση της Οικίας Ζορμπά στην Άρτα”

Δημοσιεύθηκε την 6 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

Αναρτήθηκε στο διαδίκτυο η διπλωματική εργασία με τίτλο “ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΤΙΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΡΤΑ, Οικία Ζορμπά”, που αποτελεί πόνημα δύο πτυχιούχων πλέον αρχιτεκτόνων, της Arina Komissarova και της Βασιλικής Κορδαλή. Διαβάζουμε στην περίληψη:

“Η εργασία αφορά τη μελέτη αποκατάστασης και επανάχρησης της Οικίας Ζορμπά στην πόλη της Άρτας. Προσεγγίζεται αρχιτεκτονικά, εστιάζοντας στην αποκατάσταση του κτιρίου, διατηρώντας όμως την ταυτότητά του. Το σύνολο της εργασίας απαρτίζεται από δύο μέρη. Στο Α’ μέρος παρουσιάζεται η ανάλυση και τεκμηρίωση της υφιστάμενης κατάστασης του κτιρίου, ενώ στο Β’ μέρος παρατίθενται οι αρχιτεκτονικές προτάσεις για το πλαίσιο της ένταξης νέων λειτουργιών και δραστηριοτήτων, καθώς και οι επεμβάσεις της δομικής αποκατάστασής του και μη. Το κτίριο που μελετήσαμε, η Οικία Ζορμπά, βρίσκεται στην πόλη της Άρτας, επί της περιφερειακής οδού. Η ανάλυση και τεκμηρίωση της υφιστάμενης κατάστασής του βασίστηκε στις εργασίες πεδίου (3 περίοδοι επισκέψεων). Το κτίριο υψώνεται σε δύο επίπεδα και καλύπτεται με κεραμοσκεπή. Η Οικία Ζορμπά είναι ένα από τα παλαιότερα αστικά σπίτια της Άρτας και χρονολογείται μέσα στον 19ο αιώνα. Είναι το τελευταίο σωζόμενο δείγμα της ηπειρώτικης αστικής αρχιτεκτονικής στην Άρτα. Το πετρόχτιστο κατώγι χρησιμοποιούνταν ως αποθήκη. Το ανώγι περιλάμβανε τα δωμάτια στα οποία κατοικούσαν τα μέλη της οικογενείας και οι ξένοι που υποδέχονταν, και η δομή του ήταν ελαφρότερη, από μπαγδατότοιχους με ξύλινους πήχεις και επίχρισμα. Τα δωμάτια είναι παρατεταγμένα σε σχήμα Γ γύρω από την κρεββάτα. Η συμμετρική πέτρινη σκάλα αποτελείται από δύο κλάδους πάνω σε ημιτοξωτούς φορείς. Η οικία Ζορμπά είναι κηρυγμένη ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού το 1964 και απαλλοτριώθηκε το 1965. Το 1980, φιλοξενούνταν για αρκετό χρονικό διάστημα σε αυτήν οι υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού. Το 2017 πραγματοποιήθηκαν στο κτίριο εργασίες συντήρησης. Την ίδια χρονιά, στην οικία φιλοξενήθηκε μία φωτογραφική έκθεση που είχε θέμα: ‘’Οι παλιές κατοικίες της Άρτας που έχουν πλέον κατεδαφιστεί’’. Κατά την έρευνά μας αναγνωρίστηκαν οι διάφορες μεταγενέστερες επεμβάσεις που υπέστη το κτίριο μεταγενέστερα, εξετάστηκαν τα αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά του, αποτυπώθηκε η κατασκευαστική δομή του, καθώς και οι φθορές που δημιουργήθηκαν τόσο στα δομικά του στοιχεία, όσο και στις εξωτερικές του επιφάνειες με την πάροδο των χρόνων. Αξιοσημείωτο είναι, πως οι διαφορετικές χρήσεις και λειτουργίες που στέγαζε το κάθε επίπεδο γίνονται αντιληπτές από την κατανομή και τη διαμόρφωση των χώρων. Έτσι, στο ισόγειο όπου στεγαζόταν η αποθήκη, οι δύο ενιαίοι χώροι χωρίζονται μεταξύ τους με μεσοτοιχία. Η όψη του ισογείου είναι πιο απλή μορφολογικά σε σχέση με τον όροφο. Το ισόγειο είναι κατασκευασμένο αποκλειστικά από φέρουσες τοιχοποιίες, ενώ στον όροφο πρωταγωνιστούν τα ξύλινα στοιχεία. Αφού ολοκληρώθηκε η ανάλυση, η τεκμηρίωση και η αξιολόγηση της υφιστάμενης κατάστασης του κτιρίου, μέσω των δεδομένων που είχαμε στη διάθεσή μας, καταλήξαμε σε κάποια συμπεράσματα τα οποία αποτέλεσαν τη βάση για το επόμενο στάδιο, αυτό της πρότασης. Η αρχιτεκτονική πρόταση αποβλέπει στην προβολή της ιστορικής, αλλά και της αρχιτεκτονικής αξίας του κτιρίου, η οποία αφορά τη μορφή του και τον τύπο του σε σχέση με το περιβάλλον γύρω του. Η πρόταση για την νέα χρήση, σε συμφωνία και με τις ανάγκες και τις προθέσεις του Δήμου Αρταίων, επιχειρεί να δημιουργήσει ένα εξωστρεφές κτίριο δημοσίου ενδιαφέροντος. Συγκεκριμένα, στο ισόγειο θα στεγάζεται ένα κυλικείο – καφετέρια, η οποία θα λειτουργεί όλες τις ώρες της ημέρας, ενώ ο όροφος θα φιλοξενεί καλλιτεχνικές εκθέσεις. Έχουμε μεριμνήσει ώστε το κτίριο να είναι προσπελάσιμο και από άτομα ΑμΕΑ.” (Πηγή : http://ikee.lib.auth.gr/)

Από την πλευρά μας θερμά συγχαρητήρια στις δύο κυρίες για την επιλογή τους να δώσουν ζωή σε ένα διατηρητέο, ιστορικό κτίριο. Μπορείτε να διαβάσετε την εργασία στο λινκ https://doxesdespotatou.com/wp-content/uploads/2023/08/Komissarova_A4.pdf

Δημοσιεύθηκε στη Η Αρχιτεκτονική στην Άρτα και την γύρω περιοχή | Σχολιάστε

Η ποιητική συλλογή “Τσουκνίδες, Σατυρικοί στίχοι -Επιγράμματα” του Σεραφείμ Αρκομάνη

Δημοσιεύθηκε την 4 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

Η συλλογή δημοσιεύτηκε με πρόλογο Νικ. Ι. Λάσκαρη (Αριστείον Γραμμάτων και Τεχνών), τον Νοέμβριο του 1936. Μπορείτε να την διαβάσετε στο λινκ https://doxesdespotatou.com/wp-content/uploads/2023/08/ΤΣΟΥΚΝΙΔΕΣ.pdf (Πηγή : https://anemi.lib.uoc.gr/)

Το δεύτερο βιβλίο του Σεραφείμ Αρκομάνη θα το παρουσιάσουμε εν καιρώ….

Στη φωτογραφία ο ποιητής Σεραφείμ Αρκομάνης “…χωριατόμουσος τύπος. της σατύρας….κουμπάρος)

Και ο πρόλογος του βιβλίου από τον Ν. Ι. Λάσκαρη…

Δημοσιεύθηκε στη Αρτινά Πρόσωπα και Παρέες | Σχολιάστε

Ο εκ Πηγών Άρτης ορμώμενος, σατιρικός ποιητής του Μεσοπολέμου Σεραφείμ Αρκομάνης

Δημοσιεύθηκε την 4 Αυγούστου 2023 από Anastasia Karra

Συναντήσαμε πρόσφατα τον καθηγητή κ. Ηλία Μπάκο ο οποίος μας έκανε κοινωνούς της προδημοσίευσης του καινούργιου του πονήματος με θέμα τον άγνωστο στους περισσότερους Αρτηνούς σατιρικό ποιητή του Μεσοπολέμου Σεραφείμ Αρκομάνη και την απίστευτη ιστορία του.

 “Ο Σεραφείμ Αρκομάνης του Παναγιώτη και της Μάρως με το ψευδώνυμο (ΣΕΡΠΑΡΚ) κατάγεται από το Ορεινό χωριό του άνω Ραδοβιζίου Πηγές, πρώην Βρεντενίτσα. Οι Πηγές-Βρεντενίτσα υπαγότανε στον Δήμο Τετραφυλλίας Άνω Ραδιβιζίου και τώρα στον Δήμο Γεώργιος Καραϊσκάκης Άρτας. Βρίσκεται κοντά στο Μοναστήρι Σέλτσο, πλησίον -στη δεξιά όχθη του ορμητικού ποταμού Ασπροπόταμου (Αχελώου). Εκεί όπου ο επίσκοπος Λάρισας το 1615 εκτισε το γεφύρι του Κοράκου και η Λένω Μπότσαρη έγραψε τον επίλογο της ζωής της μαζί με άλλους 1200 Σουλιώτες που έγιναν τον Απρίλη του 1804 το παρανάλωμα-ολοκαύτωμα του Σέλτσου.

 Ο Σεραφείμ Αρκομάνης εμφανίζεται στην Αθήνα το 1936, εικοσαετής ων, ως σατυρικός ποιητής με την ποιητική συλλογή “Τσουκνίδες, Σατυρικοί στίχοι -Επιγράμματα” σε 64 σελίδες. Πρόκειται για πλειάδα σατυρικών στίχων και επιγραμμάτων που προκαλούν εντύπωση στους κύκλους των λογίων -ποιητών, οι οποίοι αιφνιδιάζονται “από την άκρα νεότητα του ποιητού”, “την σατυρική φλέβα”, την οποία “έχει και με το παραπάνω”. Κατά τον Κωστή Παλαμά, ο Σεραφείμ Αρκομάνης είναι ο “άφοβος σατυρικός ακροβάτης” που με τα ποιήματά του “έρχεται να πάρη θέση δίπλα στους μεγάλους σατυρικούς διδασκάλους της παρελθούσης”. Τις “Τσουκνίδες” διαδέχονται το 1939 τα “Επιτάφια γέλια” τα οποία δημοσιεύονται και αυτά στην Αθήνα, σε 63 σελίδες. Για την θεματογραφία, την στιχουργική τέχνη, το ύφος και το κάλλος των ποιημάτων καθώς και την δωρεάν του χαρίσματος τον λόγον έχουν οι ειδικοί, σχολιαστές, κριτικοί και σκιτσογράφοι. Η υφή και ο χαρακτήρας της σατυρικής ποιήσεως θα φανεί όταν αυτή η ποιητική δημιουργία δημοσιευθεί – αναδημοσιευθεί στο σύνολό της.

 Και στα δύο προαναφερόμενα δημοσιεύματά του αυτοχαρακτηρίζεται ο ίδιος ο ποιητής μας και μας παρέχει χαριέστατα πλήρη βιογραφία στα σατυρικά του ποιήματα “Η σταδιοδρομία μου”, “Τα παράδοξα όνειρα” κ.ά.  που είναι από τα πλέον χαρακτηριστικά.

Πριν ασχοληθούμε με την ποίηση του Σ. Αρκομάνη, οφείλουμε να ανατρέξουμε πίσω στα χρόνια του ποιητή, προτού των 20 ετών, στα παιδικά του όπως αυτά καταγράφονται στην οικογενειακή ζωή – παράδοση. Τότε θα κατανοήσουμε καλύτερα τα της ποιήσεως.

 Εξ όσων γνωρίζουμε ο Σεραφείμ Αρκομάνης του Παναγιώτη και της Μάρως γεννήθηκε στις Πηγές Άρτας το 1915-1916. Σε ηλικία οκτώ ετών έφυγε κρυφά από το σπίτι του με προορισμό να φθάσει στην Αθήνα. Από ακούσματα που είχε στο χωριό του, η Αθήνα ήταν ένας επίγειος παράδεισος. Κάποιοι από το χωριό του ζούσαν σ΄αυτόν τον παράδεισο τον οποίο ονειρεύτηκε και ο Σεραφείμ. Σημείωνε στο μυαλό του ένα όνομα και το μέρος που ζούσε στην Αθήνα και ένα πρωί κρυφά-κρυφά ξεκίνησε για την υλοποίηση των παιδικών του ονείρων. Έκανε πεζοπορία την διαδρομή Πηγές-Άρτα, περίπου 15 ώρες. Μην έχοντας αρκετά χρήματα για να αγοράσει το εισιτήριο από Άρτα για Αθήνα με το Λεωφορείο της γραμμής, πέρασε μερικές μέρες στην Άρτα ζητώντας χρήματα από τους περαστικούς  και έτσι κατόρθωσε να φτάσει στον προορισμό του. Είναι βέβαια απορίας άξιο πώς αυτό το παιδί των οκτώ ετών αποφάσισε, τόλμησε και έφθασε από τις Πηγές στην Αθήνα. Στην Αθήνα έψαξε και βρήκε το σπίτι του συγχωριανού του. Και εδώ είναι η τρομερή έκπληξή του. Την ώρα αυτή που έφθασε – όπως πίστευε – στον τελικό του προορισμό, ο συγχωριανός του είχε πεθάνει και γινότανε η κηδεία του. Εκεί κάποιος του υπέδειξε να γυρίσει πίσω στην Αθήνα και να μείνει σε ξενοδοχείο. Αυτό και έκανε. Το πρώτο ξενοδοχείο που συνάντησε ήταν το Μεγάλη Βρετανία. Ζήτησε να μείνει σ΄ αυτό χωρίς να δίνει το όνομά του. Ο ξενοδόχος κάλεσε την Αστυνομία και το παιδί το παρέδωσε για τα περαιτέρω. Η Αστυνομία τοΝ φρόντισε προσωρινά και ο  περιπλανώμενος Σεραφείμ βρήκε θαλπωρή και στέγη. Παρακάλεσε να τον αφήσουν να πουλάει στους δρόμους καραμέλες. Στο χωριό του τον αναζητούσαν παντού, αγνοούσαν την πορεία του. Μετά από τρία χρόνια έστειλε μήνυμα στον αδελφό του Νίκο, που ήταν τότε και εκείνος οκτώ ετών και τον καλούσε να έλθει στην Αθήνα, ο οποίος κατά τον ίδιο τρόπο έφθασε στην πρωτεύουσα. Ο Σεραφείμ τα τρία πρώτα χρόνια πουλούσε στους δρόμους καραμέλες. Όταν έγινε 12 χρονών αγόρασε ένα μικρό εργαστήρι με σαπούνια. Στα 15 του χρόνια πήρε το εργοστάσιο “Αλεπουδέλης -Πούδρα”. Σε τρία χρόνια, μαζί με τον αδελφό του Νίκο, πούλησαν και αυτό το εργοστάσιο και ασχολήθηκαν με βάφλες και σοκοφρέτες και στη συνέχεια με αρώματα για σαπούνια και χρώματα.

Παράλληλα προς αυτές τις δραστηριότητες ο Σεραφείμ φοιτούσε σε νυκτερινό σχολείο. Εκεί με επιμέλεια μάθαινε γράμματα και τέχνες. Η θαυμάσια γραφή του, η οποία σώζεται σε αφιερώσεις των βιβλίων του, δηλώνει πολλά χαρίσματα. Σε ηλικία 23 ετών, το 1936, εξέδωσε τις “ Τσουκνίδες” και έπειτα από τρία χρόνια, το 1939, σε ηλικία 26 ετών,  εξέδωσε τα “Επιτάφια γέλια”. Εδώ, φαίνεται να διακόπτεται η ποιητική του δραστηριότητα, δεν το πιστεύουμε, ευελπιστούμε να ευρεθούν χειρόγραφά του. Πέραν αυτών οφείλουμε να σημειώσουμε ότι το 1941 ο Σεραφείμ (ΣΕΡΠΑΡΚ) νυμφεύτηκε στην Κηφισιά, στον Άγιο Δημήτριο την Αλίκη, πρωτότοκη κόρη του Δημητρίου Μπάκου, υπαλλήλου της Εθνικής  Τράπεζας. Εγκαταστάθηκε στο προικώο Νικοτσάρα 20 στην Κηφισιά και στο χώρο αυτόν εγκατέστησε την βιοποριστική του νέα επιχείρηση με παραγωγή αρωμάτων και συναφών ειδών – προϊόντων. Με την Αλίκη Δημητρίου Μπάκου απέκτησαν 4 αγόρια: τον Ωρίωνα, τον Ορφέα, τον Σόλωνα και τον Ορέστη, όλοι τους σήμερα εξαιρετικοί επιστήμονες και επιχειρηματίες.

Η παρουσία του εκλεκτού μας Σεραφείμ Αρκομάνη στα Γράμματα, στην ποίηση, στις τέχνες, στην επιχείρηση και στην οικογενειακή ζωή  σταμάτησε αδόκητα το 1952 από εργατικό ατύχημα στο εργοστάσιο και στη συνέχεια από ιατρικό λάθος στο Νοσοκομείο ΚΑΤ Κηφισιάς και στο Ιπποκράτειο όπου κατέληξε τον Οκτώβριο του 1952. Για το ποιητικό -σατυρικό έργο του αειμνήστου, αμίμητου και “άφοβου σατυρικού ακροβάτη”, κατά τον Κωστή Παλαμά, απαιτείται ευρύτερη και συστηματικότερη μελέτη. Εδώ, αυτή η αναφορά μας ας είναι μία προδημοσίευση, ευελπιστούμε, αναφορά μας, μια πρώτη γεύση αυτής της ποιητικής δημιουργίας από τις “Τσουκνίδες” και με ποιητικά αποσπάσματα από τα “Επιτάφια γέλια”, τη “Σταδιοδρομία” και τα “Παράδοξα όνειρα”, συνοδευόμενα από σκιτσογραφήματα του Π. Παυλίδη. Ηλίας Μπάκος”

Στη φωτογραφία από το αρχείο του κ. Ηλία Μπάκου “Πίνακας εμπνευσμένος από τη ζωή του Σεραφείμ Αρκομάνη” που φιλοτέχνησε ο γιός του Ωρίων Αρκομάνης, μεταφραστής και εικονογράφος.

Δημοσιεύθηκε στη Αρτινά Πρόσωπα και Παρέες | 2 σχόλια