Ένα επεισόδιο με τον Λεωνίδα Σπαή στα συνοριακή γραμμή του Αράχθου, το 1912

“……….Ωστόσο δεν έλειπαν κατά καιρούς κάποια επεισόδια, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου τα οθωμανικά και ελληνικά φυλάκια ήταν το ένα αντίκρυ στο άλλο, σε απόσταση λίγων μέτρων. Ένα τέτοιο επεισόδιο ανάμεσα σε Έλληνες και Οθωμανούς στρατιώτες πριν τον Α’ Βαλκανικό πόλεμο, καταμαρτυρείται από τον Γεώργιο Σπαή:

« Ο θείος μου Λεωνίδας Σπαής, σε ηλικία 19 ετών, κατατάχτηκε στο στρατό και το 1912 υπηρετούσε στο φυλάκιο Μπάνη απέναντι από το οθωμανικό φυλάκιο του Νεοχωρίου. Κάθε φορά που οι γυναίκες του χωριού πήγαιναν στο ποτάμι να πλύνουν τα ρούχα, έβγαιναν οι Οθωμανοί στρατιώτες και φωνάζοντας προσβλητικά λόγια στις γυναίκες, ξεγύμνωναν  τα γεννητικά τους όργανα και έκαναν άσεμνες χειρονομίες. Ο Λεωνίδας Σπαής και ένας άλλος στρατιώτης δεν άντεξαν αυτή την συμπεριφορά των Τούρκων και πυροβόλησαν με αποτέλεσμα να σκοτώσουν έναν απ’ αυτούς. Δημιουργήθηκε διπλωματικό επεισόδιο. Οι δυο στρατιώτες συνελήφθησαν και φυλακίστηκαν εντός του Κάστρου, στις φυλακές της Άρτας. Η Οθωμανική κυβέρνηση ζητούσε την προσαγωγή τους σε στρατοδικείο και την καταδίκη τους σε θάνατο. Όταν όμως τους επισκέφτηκε ο διοικητής τους, τους αγκάλιασε συγκινημένος και τους καθησύχασε καθώς υπήρχαν ήδη έντονες οι φήμες για κήρυξη πολέμου εναντίον της Τουρκίας, πράγμα που συνέβη με την έναρξη του Α’ Βαλκανικού πολέμου τον Οκτώβριο του 1912.» (Πηγή : Μαρτυρία Γεωργίου Σπαή όπως καταγράφηκε στην εργασία Η ΟΡΟΘΕΤΙΚΗ ΓΡΑΜΜΗ ΤΟΥ ΑΡΑΧΘΟΥ ΤΟ 1881, Α. Καρρά, Άρτα, 2021)

Στη φωτογραφία ο Λεωνίδας Σπαής*, Ταγματάρχης Πεζικού στη Ρωσία το 1919. (Φωτο από αρχείο Οικογένειας Γ. Σπαή)

*Για τον Λεωνίδα Σπαή μπορείτε να αναζητήσετε πληροφορίες και σε άλλες αναρτήσεις.

Δημοσιεύθηκε στη Η Απελευθέρωση το 1881 | 2 σχόλια

ΤΟ ΜΗΤΡΩΟΝ ΤΩΝ ΑΡΡΕΝΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΡΤΗΣ, ΤΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΣ ΑΡΤΗΣ, ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΑΡΤΗΣ (καταρτισθέν εν έτει 1883), Γεννηθέντες τα έτη 1871 – 1875

Συνεχίζουμε με το Μητρώο Αρρένων του Δήμου Άρτης με τα έτη γέννησης 1871, 1872, 1873, 1874 και 1875. (Για τα προηγούμενα έτη μπορείτε να αναζητήσετε τους πίνακες σε προηγούμενες αναρτήσεις).

Έτος Γέννησης 1871

1871 α’
1871 β’

Έτος Γέννησης 1872

1872

Έτος Γέννησης 1873

1873 α’
1873 β’

Έτος Γέννησης 1874

1874 α’
1874 β’

Έτος Γέννησης 1875

1875 α’
1875 β’

(Πηγή : Βιβλιοθήκη Άγγελου Παπακώστα, https://anemi.lib.uoc.gr/)

Δημοσιεύθηκε στη Η Απελευθέρωση το 1881 | Σχολιάστε

Χρυσός στατήρας της εποχής Βασιλέως Πύρρου

Χρυσός στατήρας της εποχής του Πύρρου, Βασιλιά της Ηπείρου, (297-272 π.Χ.). Αριστερά κεφάλι Αθηνάς φορώντας κορινθιακό κράνος διακοσμημένο με Πήγασο, τριπλό κρεμαστό σκουλαρίκι και μαργαριταρένιο κολιέ, κουκουβάγια προς τα πίσω. Δεξιά η Νίκη, κρατώντας στεφάνι και τρόπαιο, βουκράνιο στα πόδια της αριστερά. (Πηγή : https://www.wildwinds.com/)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην αρχαία εποχή... | Σχολιάστε

Προτομή του Βασιλέως Πύρρου σε Μουσείο της Κοπενχάγης

Pyrrhus, King of Epirus, Roman Era, Ny Carlsberg Glyptotek, Copenhagen, Denmark

Πύρρος, Βασιλιάς της Ηπείρου (319–272 π.Χ.). Ρωμαϊκό αντίγραφο ελληνικού πρωτοτύπου του 3ου αιώνα π.Χ. Μαρμάρινη προτομή που εκτίθεται στο Μουσείο  Ny Carlsberg Glyptotek της Κοπεγχάγης στη Δανία. (Πηγή : https://glyptoteket.dk/)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην αρχαία εποχή... | Σχολιάστε

Το Μοναστήρι των Βλαχερνών

Το Μοναστήρι των Βλαχερνών σε πίνακα του Τάκη Βαφιά, 1982 (Πηγή :  “Αναμνήσεις από την παλαιά Άρτα”, Τ. Βαφιάς, 2010)

Δημοσιεύθηκε στη Τα Μοναστήρια | Σχολιάστε

Γεννήθηκα στην πόλη μου!

“Γεννήθηκα στην πόλη μου την  Άρτα στις 4 Φλεβάρη 1937. Η οικογένειά μας αποτελούνταν από τη Μάνα μου τη Ρίγγενα κι απ’ τα δυο μου αδέρφια, το Μάχο και το Ράκια, μεγαλύτεροί μου κατά 15 και 5 χρόνια αντίστοιχα. Ο πατέρας μου κι άλλα μου αδέρφια είχαν πεθάνει. Ήμουνα 3-12 μηνών όταν πέθαναν ο πατέρας μου και δυο απ’ τ΄αδέρφια μου, ο Κώστας κι ο Μήτσος (19 και 18 χρονών αντίστοιχα) και γι’ αυτό δεν τους γνώρισα. Πέθαναν μάλιστα από πνευμονία που τότες θέριζε ιδιαίτερα τη φτωχολογιά.

Οι γονιοί μου κατάγονταν απ’ τα βουνά της Άρτας, τα Τζουμέρκα, τα γνωστά δηλαδή αρχαία Αθαμανικά όρη. Η Μάνα μου γεννήθηκε στην Άγναντα το 1897 κι ο πατέρας μου κατάγονταν απ’ τα Πράμαντα, αλλά μεγάλωσε κι έζησε κι αυτός στην Άρτα.

Η Ρίγγενα στα 1898, όταν ήταν ενός χρόνου, ήρθε από το χωριό της με την οικογένειά της στην πόλη της Άρτας κι από τότες έμενε εκεί έως ότου πέθανε στα 1987. …………

Η Ρίγγενα είχε κι ένα περβολάκι με πορτοκαλιές και μ’ όλα τ’ άλλα καρποφόρα δέντρα κι απ’ αυτό έπαιρνε κάποια λεφτά και μαζί μ’ αυτά που έπαιρνε ο Μάχος κι αργότερα κι ο Ράκιας που δούλευαν στον μοναδικό κινηματογράφο της πόλης «ΟΡΦΕΥΣ», ζούσαμε φτωχικά αλλά έντιμα με πολλή αξιοπρέπεια και περηφάνεια. Η περηφάνεια μας αυτή οφείλονταν στους χαρακτήρες μας και στην Αθαμάνισσα Μάνα μας που αργότερα έγινε ηρωίδα της αντίστασης.

Ο πατέρας μας ήταν γόνος πλούσιας και αρχοντικής οικογένειας που στην πορεία της ξέπεσε οικονομικά κι εκείνος έγινε τσαγκάρης. Μερικά μεγάλα ακίνητα στην Άρτα ήταν του πάπου μας Κώστα (Ντούλα) Ρίγγα, τα οποία τα πήραν οι τοκογλύφοι δανειστές του με τους υπέρογκους τόκους που του έπαιρναν. Αυτό είχε καταγγελθεί και δημόσια από αντιμαχόμενους πολιτικούς γύρω στα 1960. Ένα τέτοιο ακίνητο είναι αυτό που βρίσκεται στην πλατεία Σκουφά και το οποίο τελευταία δωρήθηκε απ’ τον ιδιοκτήτη του στο Σύλλογο «ΣΚΟΥΦΑΣ» και στα «ΕΛΕΗ» Άρτας. Φέρει μάλιστα χαραγμένη την επιγραφή του κτήτορα «Κ.Δ.Ρ. 1887», δηλαδή Κωσταντίνος Δημητρίου Ρίγγας 1887…..(Πηγή : ΟΙ ΕΡΩΤΙΚΟΙ, Ν. Ρίγγας, Αθήνα, 1996)

Στη φωτογραφία το ζεύγος Ρίγγα σε νεαρή ηλικία όρθιοι αριστερά (η Ρίγγενα παντρεύτηκε σε ηλικία 17 χρονών), με άλλα μέλη της οικογένειας, τη δεκαετία του 1920. (Φωτο από το οικογενειακό αρχείο Πηνελόπης Ρίγγα)

Δημοσιεύθηκε στη Αρτινές Οικογένειες | Σχολιάστε

Το σπίτι στην οδό Ζαλόγγου….

“…….Το πατρικό μας σπίτι στην Άρτα είναι στην οδό Ζαλόγγου 7 και ήταν τότες ισόγειο με δυο μεγάλα δωμάτια, έναν ευρύχωρο διάδρομο και μιαν αυλή γιομάτη από ντενεκέδες με διάφορα λουλούδια, μια μεγάλη κληματαριά που ακούμπαγε σε κρεβατίνα με τα σταφύλια τσούμπες και κρεμαστάρια και η οποία στεφάνωνε και ίσκιωνε όλη την αυλή και τέλος μια μανταρινιά στην άκρη της αυλής. Δυο μυρουδιές θυμάμαι αξέχαστα απ’ το σπίτι μου, το άρωμα των λουλουδιών και το μοσχοβόλημα των φαγητών.” (Πηγή : ΟΙ ΕΡΩΤΙΚΟΙ, Ν. Ρίγγας, Αθήνα, 1996)

Στη φωτογραφία το σπίτι που περιγράφεται στο κείμενο, το σπίτι της οικογένειας Ρίγγα κοντά στην Παρηγορήτισσα, που η Ρίγγενα* τόχε κάνει “γιάφκα” και οπλοστάσιο της Αντίστασης.(Φωτο από το ίδιο βιβλίο).

*Περισσότερα για τη Ρίγγενα στο λινκ https://doxesdespotatou.com/pinelopi-rigga-i-antistasiaki-moy-i/

Δημοσιεύθηκε στη Η Αρχιτεκτονική στην Άρτα και την γύρω περιοχή | Σχολιάστε

ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ, Β’ Εθνική

ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ, ‘Ανοδος στη Β’ Εθνική 1968-69 :Κων/νος Νίκου, Κων/νος Μπασιούκας, (Γειτονόπουλα επί της Χαικάλη και ο Χρύσανθος Τσιάφης, αχτύπητη τριάδα), Κώστας Ευταξίας, Β. Λάιος, Νικηφ. Κοντογεώργος, Λάκης Σιώρος, Σπύρος Μπούσης κ.α.

(Φωτο & Παρουσίαση Κ. Μπανιάς)

Δημοσιεύθηκε στη Η ομάδα της Αναγέννησης | Σχολιάστε

Πανηγύρι στο Συρράκο

Πανηγύρι στο Συρράκο, 1930

Διακρίνεται από αριστερά 2η στη σειρά γυναικών η Ελένη Μπούτικου. Τελευταία δεξιά η Αμαλία Νίκα. Πάνω αριστερά στον Πλάτανο διακρίνοντια οι : Λεωνίδας Τσιόκος (με καπέλο), Χρήστος Χρηστοβασίλης (λογοτέχνης), Βασίλης Κρυστάλλης (στρατηγός) και Σπύρος Βασταρούχας (γιατρός). Στο κέντρο ακριβώς της φωτογραφίας βρίσκεται ο Αλκιβιάδης Λούλης (με τη γραβάτα) βουλευτής του κόμματος των φιλελευθέρων. Πίσω του στο κέντρο με το σκούφο ο Χρήστος Παπουτσής. (Φωτο από το αρχείο Νικολάου Χ. Νίκα, όπως δημοσιεύτηκε στο Λεύκωμα ΣΥΡΡΑΚΟ, ΕΝΑ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ, Ιωσήφ Ζιώγας, Ιωάννινα, 2006)

Δημοσιεύθηκε στη Η μουσική, τα σινεμά και το ερασιτεχνικό θέατρο στην Άρτα | Σχολιάστε

Η μουσική στα βόρεια Τζουμέρκα – Οι Μπεσιραίοι

Οι Μπεσιραίοι ήταν από τις σημαντικότερες οικογένειες μουσικών. Ο Τόλης Μπεσίρης είχε πατέρα του τον Σωτήρη τον «Ος», που έπαιζε ντέφι. Ο Παντελής Μπεσίρης ήταν πολύ καλός βιολιτζής και απ’ αυτόν «τα είχε τα πράγματα» ο Νίκος Γεροδήμος. Το έλεγαν «Σαντίκη» γιατί ο πατέρας του έμοιαζε με έναν τούρκο που τον έλεγαν «Σαντίκ». Ο Παντελής, ο οποίος είχε πάει και στο Ξηρόμερο, έπαιξε με καλά όργανα και «τα είχε όλα τα πράγματα». Είχε τον Τόλη Μπεσίρη ανεψιό από αδελφή και τον «Ος» γαμπρό από αδελφή….”(Πηγή : Λεύκωμα ΣΥΡΡΑΚΟ, Πέτρα- Μνήμη – Φως, Πνευματικό Κέντρο Κοινότητας Συρράκου, 2004)

Στη φωτογραφία “Νίκος και Γιάννης Γεροδήμος με τον Χαρίλαο Μπεσίρη σε γάμο στα Πράμαντα” από το ίδιο Λεύκωμα.

Δημοσιεύθηκε στη Η μουσική, τα σινεμά και το ερασιτεχνικό θέατρο στην Άρτα | Σχολιάστε