Σπ. Μπαρτζώκας, Άρης Γαλανός (τεχνικός, Επιθεωρητής Φ.Α.), Γεωρ. Π. Μανόπουλος (Α.Σ.Ο.Ε.Ε.), Στέφ. Μπόμπολης, Βασ. Φίλος, Λάκης Καραβασίλης, Ν. Τζαχρήστας, Γ. Ιωάννου, Κων/νος Κεφάλας (ναύτης), Ι. Παπαγιάννης, Ιωαν. Η. Παπανικολάου, Νίκος Σπανός, Ξεν. Λυγούρας, Κων. Μπλάτσας, Κων. Γουνόπουλος.
Κάτω δεξιά : Ιωαν. Γκοργόλης, Κων. Κεφάλας(Μουστάκας), Σπ. Σταυρόπουλος, Χριστοδ. Κεφάλας, Γεώργιος Κεφάλας, Θωμάς Κώνστας, Κων/νος Τσιλιγιάννης (Νομικός), Χρ. Παπαρούνης. (Φωτο & Παρουσίαση Κ. Μπανιάς)
Δεξιά ο Θωμάς Κατσαντούλας, βιοπαλαιστής από 9 χρονών και αριστερά ο Ιορδάνης Θεοφανίδης, πρόσφυγας και μια χαρακτηριστική φιγούρα της πόλης. Το στέκι του ήταν έξω από το φούρνο του Γουνόπουλου στου Μπαικούση, που κάποτε έσφυζε από ζωή. (Φωτο από αρχείο Γιάννη Κατσαντούλα, Παρουσίαση Κ. Μπανιάς)
“1963……Έχουμε προγραμματίσει δυο ταινίες του Δημόπουλου: πρώτη, το «Αμόκ», σενάριο που η ιστορία του συμβαίνει σ’ ένα ξερονήσι. Μια ομάδα κοριτσιών δραπετεύει από ένα αναμορφωτήριο, καταφεύγει σ’ένα νησί, όπου συναντιέται με τυχοδιώκτες Γερμανούς, που αναζητούν ένα κρυμμένο θησαυρό……Βρισκόμαστε πια στο τέλος Μαρτίου. Ο Δημόπουλος τελειώνει τη «Λόλα» και φεύγουμε για να μου δείξει το ξερονήσι που έχει επιλέξει, να δω τις ανάγκες της παραγωγής, να ρυθμίσω τυχόν προβλήματα κίνησης, φαγητού, ύπνου ηθοποιών και συνεργείου, να εκτιμήσουμε ακόμα και πιθανούς κινδύνους. Ταξιδεύουμε να πάμε Κόρινθο, μπαίνουμε Πελοπόννησο και κάποτε φτάνουμε στο Ρίο. Μπαίνουμε στο φέρι, περνάμε Αντίρριο, προχωράμε, περνάμε Μεσολόγγι και πάμε προς Ήπειρο.
-“Που πάμε ρε Ντινάκο;”
-“θα δεις”.
-“Τί να δω ρε Δημόπουλε, ταξιδεύουμε σχεδόν τέσσερις ώρες τώρα και μόνο άσφαλτο βλέπω”.
-“Όταν φτάσουμε και δεις που σε πάω, θα τρελαθείς”.
-“Εγώ έχω τρελαθεί από τώρα. Τουλάχιστον κοντεύουμε;”
-“Ένα τσιγάρο δρόμο και φτάσαμε”.
-“Ένα τσιγάρο το αντέχω. Ένα πακέτο δεν αντέχω”.
Μιλώντας, κάποτε αριστερά μας βλέπουμε θάλασσα.
-“Εδώ είμαστε”.
-“Δόξα τω Θεώ”.
Βγαίνω από την άσφαλτο και σταματάω το αυτοκίνητο.
-“Γιατί σταμάτησες;”
-“Εδώ δεν είπες;”
-“Εδώ είπα και εννοούσα τον Αμβρακικό κόλπο. Αλλά όχι εδώ. Θα πάμε στην πόλη του Καρυωτάκη και απ’ εκεί θα σου δείξω το νησί που σου λέω. Απ’ εδώ δεν φαίνεται”.
-“Μιλάς για την Πρέβεζα;”
-“Ναι”.
-“Κι από την Πρέβεζα πώς πάνε στο ξερονήσι σου, κολυμπώντας;”
-“Με καΐκι. Το ναυλώνεις και σε πάει όπου θέλεις”.
-“Δεν θέλω. Εγώ θέλω να γυρίσω πίσω. Εγώ δεν έχω μόνο το «Αμόκ», έχω και πέντε ταινίες του Δαλιανίδη και η μία είναι στη Θεσσαλονίκη”.
-“Σταμάτα να γκρινιάζεις, όταν ανέβεις σ’ αυτό το νησί και το εξερευνήσεις, τότε θα μου πεις αν θέλεις να πας στις ταινίες του Δαλιανίδη ή να μείνεις εδώ. Σκάσε και περίμενε”.
-“Σκάω, αλλά να σου κάνω μια ερώτηση που μου τρώει τη γλώσσα;”
-“Την ακούω”.
-“Αυτό το σενάριο, ο Φίνος το διάβασε και…..”
Με κόβει.
-“Εγώ του το διάβασα και το άκουσε με πολλή προσοχή”.
-“Και σου το ενέκρινε;”
-“Με τα τσαρούχια. Γιατί ρωτάς;”
-“Τίποτα, έτσι από περιέργεια”.
Η Πρέβεζα είναι μια πολύ ωραία πόλη που μυρίζει μούχλα και αρμύρα, αλλά της πάει. Θυμίζει γυναίκα που το άρωμά της δένει αρμονικά με το δέρμα της. Από την παραλία ο Δημόπουλος, με το χαρακτηριστικό γέλιο του ευτυχισμένου ανθρώπου, μου δείχνει με το δάχτυλο απλώνοντας το χέρι :
-“Αυτό είναι, το βλέπεις;”
-“Τι να δω ρε Ντίνο, βλέπω ένα μαύρο βράχο μες στη θάλασσα. Τέτοιους έχει και ο Ευβοϊκός κόλπος όσους θέλεις να διαλέξεις και μόνο μια ώρα από την Αθήνα”.
-“Καλά, άσε να πάμε κοντά”, τον ακούω να λέει ενώ πηδάει σ’ ένα καΐκι που είναι αραγμένο εκεί.
-“Καπετάνιο, μας πας στη Βουβάλα;”
-“Αμέ, δουλειά μου”.
Καταμεσήμερο και ο ήλιος του Μάρτη κατακόρυφος. Η ήμερη θάλασσα του Αμβρακικού, σαν λίμνη, λαμπυρίζει και ο ήχος της μηχανής του καϊκιού δίνει μια μουσική υπόκρουση σε τούτη την απέραντη ερημιά. Μισή ώρα τώρα απ’ όταν ξεκινήσαμε κι αριστερά μας ένα δασωμένο, κατοικημένο με άσπρα ασβεστωμένα σπιτάκια, νησάκι.
-“Αυτό είναι η Βουβάλα, καπετάνιο;”
-“Όχι αφεντικό. Αυτό είναι ψαροχώρι και το λένε Κωρονησία. Η Βουβάλα είναι εκιό δεξιά μας και θέλουμε κάνα εικοσάλεπτο θάλασσ’ ακόμα”.
-“Και γιατί το λένε Βουβάλα, καπετάνιο;”
-“Γιατί άμα το αγναντεύεις πλάγια, σου μοιάζει σαν ένα ξαπλωμένο βουβάλι. Από ‘κει θ’ αρμενίσουμε. Θα δεις”.
Σε κάνα δεκάλεπτο θάλασσα, όπως το’ πε, κι ενώ στρίβει το τιμόνι της μηχανής του καταπάνω στο νησί, τον ακούω να φωνάζει :
-“Να αφεντικό, από δω αγναντεύεις καθαρά τη Βουβάλα. Τήρα το, ωραίο δεν είναι;”
Το “τηράω”, μα δεν βλέπω κανένα σχήμα βουβαλιού. Φαίνεται πως η φαντασία των θαλασσινών έχει άλλη διάσταση από των ανθρώπων της πόλης και της πολυκατοικίας απ’ όπου για ν’ “αγναντέψεις” κατά την ντοπιολαλιά του, ένα κομμάτι ουρανό στραβολαιμιάζεις. Εγώ τώρα βλέπω ένα δασωμένο λόφο με ακανόνιστη γραμμή, καμιά τρακοσαριά μέτρα μήκος, να διαγράφεται πανέμορφος στο φόντο του ουρανού. Ίσως το βλέπω περισσότερο σαν θαλασσογραφία του Βολονάκη.”(συνεχίζεται ….) (Πηγή : Finos Film 1939 – 1977, Μάρκος Ζέρβας, Γιάννης Ζέρβας, Αθήνα, 2003)
Στη φωτογραφία από αριστερά ο συγγραφέας του βιβλίου, κινηματογραφιστής και διευθυντής της ΦΙΝΟΣ ΦΙΛΜ, Μ. Ζέρβας, ο σκηνοθέτης Ντ. Δημόπουλος και ο Γ. Ρούσσος στα γυρίσματα της ταινίας Μανταλένα στην Αντίπαρο το 1960. (Η φωτογραφία είναι από το ίδιο βιβλίο).
“Θερινοί κινηματογράφοι στην Άρτα ήταν ο «Γαλαξίας» στην ταράτσα του «Παλλάς». Ιδρύθηκε το 1954 από τον Κουρουκλή, με 250 καθίσματα και διατηρήθηκε και από τον Αντώνη Στρατή. Έπειτα ήταν το «Σινέ Κύπρος» από το 1956 με 1959 που ονομάστηκε έτσι για να τιμήσει τον αγώνα της Κύπρου κατά των Άγγλων, καθώς η πόλη είχε στείλει και παιδιά της να πολεμήσουν εκεί. Αργότερα μετονομάστηκε σε «Απόλλων» και λειτούργησε από το 1959 έως το 1972-73. Βρισκόταν στη Γεωργίου Μάτσου, στο οικόπεδο Πίτσιλη δίπλα στο ψηλό σπίτι, την οικία Καζαντζή, είχε 400 καθίσματα και ήταν περιφραγμένο με ξύλινο δίχτυ. Πολλές φορές τα παιδιά το τρυπούσαν για να δουν τσάμπα μια ταινία και είχε κυνηγητό με την αστυνομία. Από το ψηλό σπίτι φαίνονταν η οθόνη του κινηματογράφου και πολλοί τρύπωναν εκεί για να δουν δωρεάν. Τότε ο «Σκουφάς» ήταν αλάνα και η περιοχή από τους κήπους έως το γνωστό κέντρο διασκέδασης «Καρυάτιδες» ήταν ο χώρος του θερινού κινηματογράφου «Απόλλων».
Ως τελευταίο αναφέρω τον κινηματογράφο «Νάταλι» στην οδό Φιλελλήνων στο οικόπεδο της οικογένειας Κολιοπάνου. Αυτός είχε 350 καθίσματα, με μια μηχανή «μικροτεχνικά» και μηχανικοί προβολής στο «Νάταλι» ήταν οι Στόγιας-Γαλλίνας. Ο θερινός κινηματογράφος πρωτολειτούργησε το 1969 έως το 1971 ως «Νάταλι» και από το 1971 έως το 1973 μετονομάστηκε σε «Αρίων», με μηχανικό προβολής τον Β. Γκανιάτσα. Έκλεισε το 1973…..” (Πηγή : Πτυχιακή Εργασία του Πολέμαχου Πασχαλίδη με θέμα Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ “ΕΙΚΟΝΑ” ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΡΧΕΙΑΚΕΣ ΠΗΓΕΣ [1945 – 1967], Άρτα, 2011)
Στη φωτογραφία “Ο Θερινός Κινηματογράφος της Άρτας “ΟΡΦΕΑΣ” στον περιφερειακό δρόμο της πόλης”, που εγκαινιάστηκε επί δημαρχίας Κ. Βάγια. (Φωτο από αρχείο Β. Γκανιάτσα όπως δημοσιεύτηκε στην ίδια πτυχιακή εργασία)
“……Μετά την διαφωνία του Κάου με τον Καραπάνο, η έκδοση της πρώτης εφημερίδας ΑΡΤΑ σταμάτησε στις 14 – 5 1884. Δεν άργησε όμως ο Κάος να εκδώσει άλλη εφημερίδα, όμοια με την προηγούμενη στην εμφάνιση και την φιλοκαραπανική πολιτική, που τυπωνόταν στο ίδιο τυπογραφείο (τυπογραφείο ΑΜΒΡΑΚΙΑ), αλλά με τον τίτλο ΑΡΑΧΘΟΣ. Το πρώτο φύλλο του Αράχθου κυκλοφόρησε στις 30 Ιουλίου 1883. Από τον Άραχθο σώζονται 31 φύλλα. Αξίζει να σημειωθεί πως από το 27ο φύλλο, το όνομα του Κάου εξαφανίζεται από την εφημερίδα, χωρίς στη θέση του να εμφανιστεί άλλο.. Επίσης με τον τίτλο ΑΡΑΧΘΟΣ εμφανίστηκε το 1927 κι άλλη εφημερίδα με διευθυντή τον Γ. Στύπα”. (Πηγή : Άρθρο του Γ. Τσούτσινου στην εφημερίδα ΕΡΙΒΩΛΟΣ, τχ. 2, 1988)
Στο φύλλο της εφημερίδας ΑΡΑΧΘΟΣ αρ. 6/20 Οκτωβρίου 1883 υπάρχει το κύριο άρθρο όπου ο εκδότης μιλά για τον Κάμπο της Άρτας που ανήκε στο Τούρκικο και τα διάφορα προβλήματα που αντιμετώπιζαν οι Αρτινοί, ειδήσεις που αφορούν την πόλη και διάφορα πρόσωπα, καθώς και ειδοποιήσεις – διαφημίσεις επαγγελματιών της πόλης. Μπορείτε να διαβάσετε το έκτο φύλλο στις φωτογραφίες που ακολουθούν από το αρχείο του Τάκη Ζαρκαλή.
1η σειρά πάνω αριστερά : Γ. Μάρος, Χρ. Παναγιώτου, Λάζαρος Πλακούτσης, Γ. Μπαρμπούτης, Χρ. Κουτσογεώργος, Π. Χαρμπής, Δ. Μπασούκας, Χρ. Σπανός (οδοντίατρος), Αλέκος Βαδιβούλης, Λάμπρος Μαρκατσέλης, Στυλ. Παραλίκης, Ευθ. Κατσαρός, Κ. Κρανιώτης, άγνωστος.
2η σειρά : Δ. Κυρίτσης, Απ. Σμύρης, Φώτ. Βούρης, Χρ. Βαλάρης, Γ. Σπανός (παθολόγος), Δ. Σιμόπουλος, Απ. Μπίζας, άγνωστος, Σωτ. Πάνου, Γρηγ. Βόβλας, Β. Δασκάλου, Π. Φωτίου.
3η σειρά : Ειρ. Παπαστάμου, Ευστρατία Σκούρα, Ελένη Συρεπίσιου, Βάσω Σιμοπούλου, Ελισάβετ Μάρκου, Διονυσία Γαιτάνου, Αναστασία Μιμιγιάννη, άγνωστη, Θεοδοσία Κατσάρη, Ευαγγελία Κουρκούτα, Φωτεινή Γκιουλέκα, Ευτυχία Σταύρου, Φεβρωνία Κουτσογεώργου.
4η σειρά : Αγγελική Κούκου, Αικ. Παπαγεωργάκη, Σοφία Καρατζά, άγνωστη, άγνωστη, Αθηνά Γούλα, άγνωστη, Χρύσα Κ. Διονύση, Βάσω Ι. Διονύση, Αλεξ. Παπακώστα, Ελένη Λάμπρη.
5η σειρά : Θεοχ. Πεκλάρης, Κων/νος Κονταξής, ‘αγνωστος, Χριστ. Μάλιος, Λάμπρος Βλάχος, Π. Χασκώνης, Τηλ Τσιάφης, Δ. Τζαχρήστας, Χρ. Λώλος, Β. Τσίπης. (Φωτο από αρχείο Δ. Σιμόπουλου, Παρουσίαση Κ. Μπανιάς)
Πάνω αριστερά : Ευάγγελος Κωστούλας, Αλέξ. Μητσαράς, Θωμάς Παντελής, Ιωάννης Ξυθάλης, Απόστολος Σιαπέρας, Δημήτρης Κλείτσας,.
Κάτω δεξιά : Μάκης Ντόβας, Κων/νος Ζάχος, Θεόδωρος Ρίζος, Δημήτρης Νταλάκας, Βασίλειος Γούλας. (Φωτο & Παρουσίαση Κ. Μπανιάς)
Αριστερά : Νίκος Αλίβερτης, Κων/νος Περατικός (Εφοπλιστής, νονός των Κων/νου Χ. Βάγια & Βασίλη Μ. Καρατσώλη), Δημήτρης Αλίβερτης , Χαρίλαος Βάγιας ο οποίος ήταν πράκτορας των πλοίων Πύλαρος, Νίκη, Ναυκρατούσα & Αμβρακία, Γεώργιος Χαραλάμπης και Γιάννης Βασιλακόπουλος.(Φωτο από αρχείο Κ. Μπανιά)
(Πηγή φωτογραφίας : Εφημερίς Πολιτική και των Ειδήσεων «ΣΚΡΙΠ»)
“Δεν υπήρξε άλλο όνομα πλοίου ακτοπλοΐας στο λιμάνι του Πειραιά που να έγινε τόσο δημοφιλές, όσο το όνομα του καραβιού «Πύλαρος». Ακουγόταν για χρόνια, δεκαετίες ολόκληρες από τους ντελάληδες του λιμανιού που με τη βροντερές φωνές τους διατυμπάνιζαν: «όλοι με την Πύλαρο», «όλοι με την Πύλαρο», ενώ οι ναυτικοί πράκτορες το διαφήμιζαν ως το καράβι της Ακτοπλοΐας με τα πιο φθηνά εισιτήρια.
Στο τέλος λίγο οι ντελάληδες, λίγο οι πράκτορες, λίγο οι αχθοφόροι, επικράτησε η φράση «όλοι με την Πύλαρο» να λέγεται και εκτός λιμανιού, σημαίνοντας ή περιγράφοντας κάτι το οποίο χρησιμοποιούν όλοι ανεξαιρέτως. Πήγαινε για παράδειγμα κάποιος Πειραιώτης στην αγορά σε ένα φθηνό στέκι όπου πωλείτο καλή βαρελίσια ρετσίνα που ήταν φθηνή οικονομικά και ξαφνικά συναντούσε μια τεράστια ουρά αναμονής. Τότε μονολογούσε «άιντε, άιντε! Όλοι με την Πύλαρο!».
Αυτή η φράση των ντελάληδων η χιλιοειπωμένη βρήκε τη χρήση της σε οτιδήποτε ήταν φθηνό, τραβούσε κόσμο και είχε λαϊκή αποδοχή. Το ατμόπλοιο «Πύλαρος» είχε κατακτήσει την αποδοχή του κόσμου περισσότερο χάρη στους ντελάληδες των λιμανιών, χωρίς ωστόσο να αμφισβητηθεί το έργο που προσέφερε για χρόνια εκτελώντας δρομολόγια από τον Πειραιά στη γραμμή του Αμβρακικού. Σήμερα πολλά δρομολόγια που τότε εκτελούνταν από πλοία, μας φαίνονται απίστευτα. Ωστόσο η Ελλάδα από τις αρχές του 20ου αιώνα έως και το τέλος της δεκαετίας του 1950 δεν διέθετε αξιόλογο οδικό δίκτυο. Έτσι οι περισσότερες μεταφορές επιβατών και εμπορευμάτων εκτελούνταν με τα πλοία της γραμμής. Από τον Πειραιά αναχωρούσαν όχι μόνο πλοία με προορισμό τα νησιά, αλλά και για κάθε άλλο προορισμό. Δρομολόγια προς Βόλο, Χαλκίδα, Αμφιλοχία, Πρέβεζα, Πάτρα, Κόρινθο, Καλαμάτα εκτελούνταν με πλοία όπως και σε πλήθος άλλα μικρότερα μέρη της ηπειρωτικής Ελλάδας. Μια αποβάθρα ήταν αρκετή για να δημιουργήσει μια γέφυρα επικοινωνίας του Πειραιά με ένα απόμακρο σημείο. Αυτή η αποβάθρα υποκαθιστούσε τα χιλιάδες χιλιόμετρα του ανύπαρκτου οδικού δικτύου!
Το ατμόπλοιο «Πύλαρος» το έφερε στην Ελλάδα ο Κεφαλλονίτης εφοπλιστής Γ. Αθανασούλης το 1899. Ο Αθανασούλης μέχρι τότε ασχολείτο με Παραδουνάβιες πλωτές μεταφορές έχοντας την έδρα του στην Ρουμανία. Φυσικά δεν ήταν νεότευκτο σκαρί, όπως άλλωστε το ίδιο συνέβαινε και με τα περισσότερα καράβια που έφερναν στην Ελλάδα οι πλοιοκτήτες. Το είχε αγοράσει στη Ρουμανία, καθώς το είχε βρει προσαραγμένο σε μια ακτή του Δούναβη αντί του ποσού των 350 χιλιάδων δραχμών. Ο Αθανασούλης, το παρέλαβε με το όνομα «Κάρμεν Σίλβα» και το μετονόμασε «Πύλαρος». Ήταν ναυπηγημένο στην Αγγλία και είχε καθελκυστεί το 1864! Το ατμόπλοιο ήταν ναυπηγημένο για ποταμόπλοιο και στη Ρουμανία ήταν τροχοφόρο. Μετασκευάστηκε αργότερα σε ελικοφόρο και είχε εκτόπισμα 125 τόνων.
Ήταν καλοτάξιδο σκαρί που έπινε ταχύτητα 13 μίλια την ώρα, που στην εποχή εκείνη θεωρείτο παραπάνω από καλή. Για αυτό και δρομολογήθηκε στην γραμμή Πειραιάς, Ιτέα, Πάτρα, Πρέβεζα, Κεφαλονιά κάνοντας στάση κατά καιρούς και σε ενδιάμεσα λιμάνια. Αυτό το δρομολόγιο για συντομία τα ονόμαζαν “Γραμμή του Αμβρακικού”. Το πρώτο πράγμα που έκανε ο Αθανασούλης ήταν να ρίξει τις τιμές των εισιτηρίων. Η φθήνια σε συνδυασμό με την καλή ταχύτητα του βαποριού και τη σχετική πολυτέλεια που προσέφερε, στάθηκαν στοιχεία ικανά να τραβήξουν κόσμο. Έμεινε στη γραμμή αυτή για περισσότερο από είκοσι χρόνια και αγαπήθηκε ειδικά από τους Κεφαλλονίτες καθώς ήταν το δικό τους πλοίο. Η φήμη του έφτασε μέχρι και στα τουριστικά πρακτορεία εισιτηρίων «Τόμας Κουκ» που συμπεριέλαβαν στα προγράμματά τους για τους Ευρωπαίους περιηγητές, επισκέψεις σε αρχαιολογικούς τόπους με το «Πύλαρος». Το χρησιμοποίησαν μέχρι και οι Τούρκοι μπέηδες και άλλοι Τούρκοι αξιωματούχοι όταν ακόμα η Πρέβεζα ήταν τουρκική.
Όμως όλη αυτή η φήμη του πλοίου αποκτήθηκε εδώ στον Πειραιά και δεν άργησε να απλωθεί και πανελλαδικά. Και φυσικά δεν αρκούσαν οι ντελάληδες του λιμανιού για απλωθεί η φήμη αυτή. Άλλωστε οι ντελάληδες την εποχή εκείνη ήταν πολλοί διότι τα πλοία που εκτελούσαν τακτικά δρομολόγια από τον Πειραιά είχαν φτάσει τα 44 και κάθε πλοίο διέθετε τουλάχιστον δύο με τρεις ντελάληδες! Η φήμη της Πύλαρου είχε να κάνει με έναν ανταγωνισμό που κατέληξε σε τραγωδία. Όταν ο Αθανασούλης το δρομολόγησε στην γραμμή Επτανήσου ρίχνοντας τις τιμές των εισιτηρίων, στην ουσία ξεκίνησε ξεκίνησε ανταγωνισμό με το πλοίο «Άσσος» του Σκωτσέζου Πειραιώτη Τζων Μακ Ντούαλ.
Ο ανταγωνισμός των δύο πλοίων ξεκίνησε με τη μείωση τιμών των εισιτηρίων. Δεν αρκούσε όμως μόνο αυτό. Οι ντελάληδες του πλοίου «Πύλαρος» έφτασαν να υπόσχονται ότι ο κάτοχος εισιτηρίου δικαιούνταν να φάει κατά την διάρκεια του ταξιδιού και μια μακαρονάδα. Έτσι η φράση «κάθε ταξίδι και μια μακαρονάδα δώρο» έμεινε να αντηχεί για χρόνια στο λιμάνι του Πειραιά.
Ο ανταγωνισμός των ντελάληδων των δύο αυτών πλοίων, έφτασε κάποτε και στα πληρώματα πάνω στα πλοία και άγγιξε πραγματικά τον παραλογισμό. Και τα δύο εκτελούσαν το ίδιο δρομολόγιο Πειραιά, Αμφιλοχία, Πρέβεζα, Επτάνησα και ο ανταγωνισμός είχε ξεπεράσει πλέον τις εταιρείες και τους πλοιοκτήτες και αποτελούσε προσωπική υπόθεση των πλοιάρχων και των πληρωμάτων! Και τα δύο είχαν από 18 άτομα πλήρωμα που είχαν ανάγει τον ανταγωνισμό σε προσωπικό τους ζήτημα. Δεν άλλαξε απολύτως τίποτα όταν το 1902 το «Άσσος» αγοράστηκε από την εταιρεία «Δεστούνη και Γιαννουλάτου». Κεφαλλονίτης και ο Γιαννουλάτος δεν θα άφηνε τον συμπατριώτη του να αλωνίζει μόνος. Έκανε και αυτός τις ίδιες προσφορές. Έβαλε τους ντελάληδες του «Άσσου» να φωνάζουν την ίδια ακριβώς προσφορά, μόνο που τη θέση της μακαρονάδας καταλάμβανε το πιλάφι «ταξίδι και ένα πιλάφι δώρο!». Ο Γιαννουλάτος ακολούθησε τον Αθανασούλη και έριξε κι αυτός τις τιμές των εισιτηρίων. Αθανασούλης και Γιαννουλάτος έβαλαν τα δύο πλοία σε μια κούρσα που έμεινε ιστορική……” (Πηγή : ‘Αρθρο με τίτλο «Όλοι με την Πύλαρο»! Η ιστορία του θρυλικού ατμόπλοιου και ο ανταγωνισμός του με τον “Άσσο” στο http://pireorama.blogspot.com/)
Μπορείτε να διαβάσετε τη συνέχεια για τον ανταγωνισμό των δύο πλοίων που κατέληξε σε τραγωδία στο λινκ http://pireorama.blogspot.com/2020/10/pilaros.html
Στη φωτογραφία τα Δρομολόγια ατμόπλοιου “Πύλαρος” το 1899 και διαφημίσεις άλλων εταιρειών που εκτελούσαν δρομολόγια προς τον Αμβρακικό και την Σαλαώρα & Κόπραινα, από εφημερίδες της εποχής.
