ΟΜΑΔΑ “ΑΕΤΟΣ”

Δημοσιεύθηκε την 23 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

—————–

1951 : Από αριστερά ο Νίκος Κατσαντούρης (Παναμβρακικός), Αλέκος Κολοβής και Κώστας Κεφάλας (Αρχηγός του Αετού)
Φωτο από αρχείο Ν. Κατσαντούρη – Παρουσίαση Κ. Μπανιάς 

Δημοσιεύθηκε στη Η ομάδα του Αετού | Σχολιάστε

ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗΣ

Δημοσιεύθηκε την 23 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

Δημοτικό Σχολείο – Κοινοτικό Γραφείο – Τηλεφωνείο στον Καταρράκτη στις αρχές της δεκαετίας του ’40.
(Φωτο από αρχείο Μιχάλη Κ. Ευταξία, όπως δημοσιεύτηκε στο βιβλίο ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ, Έκδοση Πανελλήνιας ‘Ενωσης Θυμάτων Καταρράκτη ‘Αρτας, Αθήνα, 2021) 

——————–

“Δάσκαλοι και μαθητές στο μνημείο του Καταρράκτη το 1936”.
(Φωτο από αρχείο Μιχάλη Κ. Ευταξία, όπως δημοσιεύτηκε στο βιβλίο ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ, Έκδοση Πανελλήνιας ‘Ενωσης Θυμάτων Καταρράκτη ‘Αρτας, Αθήνα, 2021) 

Δημοσιεύθηκε στη Τα Τζουμέρκα και τα χωριά τους | Σχολιάστε

Ο ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗΣ ΣΤΑ ΣΧΩΡΕΤΣΑΝΑ

Δημοσιεύθηκε την 23 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

“Εκ του χωρίου Άγναντα, οδός λίαν δύσβατος, φέρει μετά 1 ½ ώραν εις το 200 οικογενείας ως και 3 υδρομύλους και κλίβανον
έχον, χωρίον Σχωρέτσανα. Εν τω χωρίω Σχωρέτσανα, υπάρχει οπή διαμέτρου 1, 50 μ., Κανάταις καλουμένη, αφ’ ης κατά τον Μάιον εκρέει επό 3-4 ημέρας άφθονον ύδωρ, το οποίον μετά τούτο στειρεύει εντελώς επί 15 – 20 ημέρας, μεθ’ ας επαναρρέει κατά τριήμερον μέχρι τέλους Ιουνίου. Από δε τούτου ανωφερώς και εις απόστασιν ώρας, εκ δύο επί βράχου οπών, απεχουσών 500 ως έγγιστα μέτρα, εκρέει ύδωρ το οποίον σχηματίζει καταρράκτην 80 σχεδόν μέτρων ύψους, Σιοπωτόν καλούμενον, του οποίου ο κρότος ακούεται εις 6 ωρών απόστασιν….….”(Πηγή : «Οδοιπορικές σημειώσεις Μακεδονίας, Ηπείρου, νέας οροθετικής γραμμής και Θεσσαλίας», Ν. Σχινάς, Εν Αθήναις, 1886)

Στη φωτογραφία «Ο καταρράκτης στα Σχωρέτσανα – Δεκαετία 1960». (Φωτογραφία του Α. Βερτόδουλου, ΛΕΥΚΩΜΑ ΗΠΕΙΡΟΣ, Γιάννινα, 1995) 

Δημοσιεύθηκε στη Τα Τζουμέρκα και τα χωριά τους | Σχολιάστε

Ο ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΣΤΕΡΓΙΟΥ ΣΤΑ ΑΓΝΑΝΤΑ

Δημοσιεύθηκε την 22 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

———————
“Ο Νικόλαος Στεργίου, πρωτοβάθμιος δάσκαλος του διδασκαλείου Αθηνών, υπηρέτησε στο δημοτικό σχολείο Αγνάντων επί 31 χρόνια, από το 1908 μέχρι το 1939. Το πέρασμά του από το χωριό άφησε ανάμνηση τέλειου σε ήθος ανθρώπου και άφθαστου σε φιλοπονία διδασκάλου….…”
(Πηγή : ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ, Σ. Φίλος, Αθήνα, 1991)

Στη φωτογραφία από το ίδιο βιβλίο «Ο Νικόλαος Στεργίου με το τμήμα του στις αρχές της δεκαετίας του ‘30»

Δημοσιεύθηκε στη Η Εκπαίδευση στην Άρτα | Σχολιάστε

ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΓΝΑΝΤΩΝ

Δημοσιεύθηκε την 22 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————–
“Το σχολικό έτος 1898-99, το δημοτικό σχολείο αρρένων Αγνάντων είχε προαχθεί σε διθέσιο και καθώς το παλιό διδακτήριο δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις, αποφασίστηκε να αναγερθεί νέο διδακτήριο με δύο αίθουσες και ένα γραφείο , σύμφωνα με τα αρχιτεκτονικά σχέδια του μηχανικού Δ. Καλλία. Η δημοπρασία κατακυρώθηκε στο όνομα του αγναντίτη εργολάβου Χ. Νούτσου. Οι εργασίες κράτησαν περίπου δυο χρόνια και το καλοκαίρι του 1903 το διδακτήριο παραδόθηκε προς χρήση. Εργάστηκαν για την ανέγερση οι τεχνίτες Κ. Μασσαλής, Α. Χαμπίπης κ.α. Τα βυζαντινά κεραμίδια που χρησιμοποίησε για τη στέγη ο εργολάβος, τα κατασκεύασε επί τόπου και συγκεκριμένα στη θέση «Σκέζα», γιατί εκεί βρήκε τον κατάλληλο πηλό. Ίδιος τύπος διδακτηρίου χτίστηκε την ίδια εποχή στα χωριά Βουργαρέλι και Πέτα…”
(Πηγή : ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ, Σ. Φίλος, Αθήνα, 1991)

Στη φωτογραφία, από το ίδιο βιβλίο «Τα σχέδια του διδακτηρίου Αγνάντων» 

Δημοσιεύθηκε στη Η Εβραϊκή κοινότητα της Άρτας | Σχολιάστε

ΑΓΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ, ΛΙΤΑΝΕΙΑ 1950

Δημοσιεύθηκε την 22 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————-

1963 : Μαθήτριες του Γυμνασίου Θηλέων πριν την λιτανεία της Αγίας Θεοδώρας, κρατώντας πανέρια με λουλούδια, φωτογραφίζονται έξω από τον περίβολο του ναού.
Αριστερά : Μιράντα Χ. Χαρακλιά, Λούλα Κιτσάκη, Μαρία Γκίζα, Γεωργία Βάκκα – Στύλιου (μητέρα του Υπουργού κ. Γεώργιου Στύλιου), Αγγελική (Κική) Σιώκου. (Τα ονόματα μας δόθηκαν από την κυρία Ελευθερία Στασινού – Αλίβερτη)
(Πηγή φωτογραφίας : WOMEN OF EPIRUS, E. Mpalaska, A. Oikonomou, C.Stylios, TEI of EPIRUS project)

Δημοσιεύθηκε στη Οι Εκκλησίες | 2 σχόλια

ΤΑ ΑΓΝΑΝΤΑ ΠΡΙΝ 135 ΧΡΟΝΙΑ, ΤΟ 1886

Δημοσιεύθηκε την 22 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

“Το χωρίον τούτο είναι πρωτεύουσα ομωνύμου Δήμου απαρτιζομένου εκ 12 χωρίων, εχόντων πληθυσμόν 5,500 κατοίκων, και της επαρχίας Τσουμέρκων, αποτελουμένης εκ των δήμων Αγνάντων, Πραμάντων, Καλαρρυτών και Θεοδωρίας και εχούσης πληθυσμόν 16,560. Κείται εις τας δυτικάς κλιτύας του όρους Τσουμέρκων, του οποίου το μεν κατώτερον μέρος καλύπτουσιν αραιά έλατα, το δ’ ύπερθεν και υψηλόν είναι πετρώδες, άδενδρον και λίαν ξηρόν, ως εκ τούτου δε και ορμητικοί απ’ αυτού χείμαρροι καταρέουσι. Και η μεν ανατολικώς του χωρίου τούτου κορυφή καλείται Καμποράχη, η δε ΒΑ Καμποδίκη. Έχει 200 οικίας, αίτινες διά του δι’ αυτού διερχομένου ρεύματος διαχωρίζονται εις δύο συνοικίας συγκοινωνούσας διά λιθίνης γεφύρας, πέριξ δε του χωρίου και εις απόστασιν ½ ώρας έχει περί τας 40 οικίας, 2 υδρομύλους, 2 κλιβάνους ως και μικρόν καφείον, στερείται όμως καθόλου σίτου και κριθής. Οι κάτοικοι εισί πτωχοί, έχοντες ολίγας αμπέλους και ευάριθμα αιγοπρόβατα, πολλοί δε τούτων εγκαταλείποντες την πατρίδα των διατρέχουσι πολλά μέρη τον ράπτην μετερχόμενοι….”
(Πηγή : «Οδοιπορικές σημειώσεις Μακεδονίας, Ηπείρου, νέας οροθετικής γραμμής και Θεσσαλίας», Ν. Σχινάς, Εν Αθήναις, 1886)

Στη φωτογραφία «Τα Άγναντα- Δεκαετία 1960». Φωτογραφία του Α. Βερτόδουλου, ΛΕΥΚΩΜΑ ΗΠΕΙΡΟΣ, Γιάννινα, 1995)

Δημοσιεύθηκε στη Τα Τζουμέρκα και τα χωριά τους | Σχολιάστε

ΠΟΛΥΣΠΟΡΙΑ Ή ΜΠΟΛΙΑ

Δημοσιεύθηκε την 21 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————-
«Την εποχή της συγκομιδής του καλαμποκιού, η μάνα ξεχώριζε μερικά καλά καλαμπόκια, αφαιρούσε τα περισσότερα φύλλα τους και τ’ άλλα, δένοντάς τα κατάλληλα, τα ‘ φτιαχνε “κρεμάδες”. Την παραμονή των Εισοδίων της Θεοτόκου, αλλά και του Αγίου Ανδρέα, ξεκρεμούσε κάποια, τα έψηνε γύρω – γύρω και μετά μ’ ένα μαχαίρι έτριβε τον ξεραμένο φλοιό….Έβαζε το καλαμπόκι για μερικές ώρες σε χλιαρό νερό “στο μούσκιο”, μετά το έβραζε και σταδιακά πρόσθετε διάφορα όσπρια και δημητριακά που κι εκείνα τα είχε μουλιάσει στο νερό. Όταν η παγκαρπία ήταν έτοιμη, χτυπούσε τους βρασμένους καρπούς στο γουδί και κατόπιν πρόσθετε καρύδια και, κατά προτίμηση, όποιος την έτρωγε, την πασπάλιζε με ζάχαρη και κανέλλα. Ο Κ. Α. Διαμάντης θυμάται με νοσταλγία :”Γεγονός που περίμεναν με αγωνία τα παιδάκια ήταν και οι μέρες που βράζουμε “προσπόρια” την 21ην Νοεμβρίου “της Προσπορίτσας” και του Αγίου Ανδρέα. Από το βράδυ η μητέρα έβαζε στη μεγάλη τέντζερη κυρίως καλαμπόκι κίτρινο ή άσπρο παρεμβάλλοντας και μερικές ρόκες ολόκληρες, αλλά και σιτάρι, ρεβύθια, φακές, φασόλια κ.λ.π. Το πρωί, όταν έβραζαν καλά, τα έφτιαχνε με το στούμπο, ανακατεύοντας και αρκετό τριμμένο καρύδι, ζάχαρη και σταφίδες. Γίνονταν ένα πραγματικό γλύκισμα, όχι μόνο από τα σπόρια αλλά και από το χυλωμένο ζουμί.» (Πηγή : Η ΜΝΗΜΗ ΤΗΣ ΓΕΥΣΗΣ, Παναγιώτα Π. Λάμπρη, Πάτρα, 2015)

Στη φωτογραφία “Ξεκκόκισμα καλαμποκιού στη Φιλιππιάδα το 1930”. Η σπάνια αυτή φωτογραφία είναι της Έλλης Παπαδημητρίου από το Λεύκωμα ΠΑΛΙΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ, ΗΠΕΙΡΟΣ – ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ. Οι φωτογραφίες του Λευκώματος “τραβήχτηκαν προπολεμικά (1928-1931), σε περιοδείες της φωτογράφου για την προσφυγική αγροτική αποκατάσταση, χωρίς συγκεκριμένο σκοπό, θέματα έτοιμα, πλήθος σκηνοθεσία καμιά. Μηχανή ένα κουτί ΚΟDAK 6 ½ X 11, πότε – πότε και μια της υπηρεσίας 8 χ 10, πιο περίπλοκη, δανεικιά……

Δημοσιεύθηκε στη Λαογραφικά και άλλα | Σχολιάστε

Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΗΣ ΚΟΡΩΝΗΣΙΑΣ

Δημοσιεύθηκε την 21 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

———————
“Εν την εν τω Αμβρακικώ κόλπω κειμένην χερσονίζουσαν νήσον Κορωνησίαν, τιμωμένη επί τω ονόματι της Γεννήσεως της Θεοτόκου, υπάρχει ιερά Μονή πανάρχαιος, εν σχημάτι Βυζαντινώ, κατά την μαρτυρίαν γηραιού και ευλαβούς τινός ηγουμένου αυτής, αποβιώσαντος τω 1855, Δωροθέου ιερομονάχου, αποφαινομένου ότι η Μονή αύτη ωκοδομήθη περί τα μέσα της Ζ’ εκατοντ. και εν αυτή ενησκούντο διάφοροι πατέρες, ως δείκνυται εκ των προ ετών κατεδαφισμένων και σωζομένων εισέτι κελλίων, άτινα, δαπάνη της Μονής, ανεκαίνισε φιλοτίμως ο επ’ ολίγον ηγουμενεύσας Αρχιμανδρίτης Αμβρόσιος Ραφαηλίδης εκ Κορυτσάς ορμώμενος, εν έτει 1870, κυριαρχική αδεία…….. (Πηγή : ΔΟΚΙΜΙΟΝ ΑΡΤΗΣ-ΠΡΕΒΕΖΗΣ, Σ. Βυζάντιος, Εν Αθήναις, 1884)

Στη φωτογραφία “Ο Ναός της Παναγίας στην Κορωνησία την δεκαετία του ’60. Άποψη από τα νοτιοανατολικά”. (Πηγή : Φωτογραφικό αρχείο Ε.Φ.Α. Άρτας)

———————
“…….Το δάπεδο του ναού είναι κατασκευασμένο από μεγάλου μεγέθους ορθογονισμένες πλάκες. Στο κέντρο του δαπέδου του κυρίως ναού σώζεται μαρμάρινη ανάγλυφη πλάκα με το διακοσμητικό θέμα των πέντε άρτων. Η διακόσμηση της πλάκας συμπληρωνόταν με μαρμαροθέτημα από μικρά πολύχρωμα κομμάτια μαρμάρου που γέμιζαν τις αυλακώσεις του αναγλύφου, το οποίο έχει σήμερα καταστραφεί.” (Πηγή : Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΗΣ ΚΟΡΩΝΗΣΙΑΣ, Σ. Μαμαλούκος – Β. Παπαδοπούλου, Άρτα, 2016)

Στη φωτογραφία “Το ομφάλιο του δαπέδου του ναού” από την ίδια μελέτη.

Δημοσιεύθηκε στη Ο Αμβρακικός και τα λιμάνια του | Σχολιάστε

ΝΗΣΟΣ “ΚΟΝΩΝΗΣΙΑ”

Δημοσιεύθηκε την 21 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————-
«Η εν τω Αμβρακικώ Κόλπω κειμένη χερσονίζουσα νήσος Κονωνησία, οικείται υπό 10 οικογενειών, ων αι πλείσται υπηρετούσιν εν τω παρακειμένω Ιχθυοτροφείω, εκκλησιαζόμεναι εν τω ναώ του ιερού αυτόθι Μοναστηρίου της Θεοτόκου.» (Πηγή : ΔΟΚΙΜΙΟΝ ΑΡΤΗΣ-ΠΡΕΒΕΖΗΣ, Σ. Βυζάντιος, Εν Αθήναις, 1884)

Στη φωτογραφία του Π. Βοκοτόπουλου “Άποψη της Κορωνησίας από τα δυτικά τον Ιούνιο του 1970”

Ο ΑΡΓΥΡΟΠΕΛΕΚΑΝΟΣ ΤΟΥ ΑΜΒΡΑΚΙΚΟΥ

——————–
“Στην υπέροχη, εκφραστική φωτογραφία του Βασίλη Γκανιάτσα, ο αργυροπελεκάνος του Αμβρακικού ανοίγει με θλίψη τα φτερά του, με τη βοήθεια του υπαλλήλου του Γ.Ο.Ε.Β. Παναγιώτη Καζατζή. Ο Γ.Ο.Ε.Β. τον στέλνει στο Ελληνικό Κέντρο Περίθαλψης Άγριων Ζώων στην Αίγινα για περίθαλψη”.
(Πηγή ¨: ΑΡΤΗΝΗ ΕΥΘΥΝΗ. τχ. 96. 1995)

Δημοσιεύθηκε στη Ο Αμβρακικός και τα λιμάνια του | Σχολιάστε