Δόξες Αγήραντες του Δεσποτάτου

Για το ίδιο θέμα, περί οικονομικής βοήθειας, τα τρία αδέρφια είχαν γράψει, επίσης, και στον εξάδερφό τους Μήτρο Σκυλοδήμο.  Το γεγονός ότι τα παιδιά του Καραϊσκάκη αποκαλούν ξάδερφο τον Σκυλοδήμο σημαίνει ότι η μητέρα του και θεία τους, η οποία ανέλαβε την ανατροφή τους, είναι αδερφή της μητέρας τους Γκόλφως. Δηλαδή ο πατέρας του Μήτρου Σκυλοδήμου και ο Καραϊσκάκης ήταν σύγαμπροι. Η δεύτερη επιστολή των παιδιών του Καραϊσκάκη φέρει, και αυτή, την ίδια ημερομηνία με την προηγούμενη (14 Ιανουαρίου 1828) και απευθύνεται στον «γενναιότατον Κ. Μήτρο Σκυλοδήμο*» στην Αίγινα τον οποίον και προσφωνούν, με μεγάλη οικειότητα, «αδελφέ κυρ Μήτρο». Στην αρχή της επιστολής αναφέρουν ότι έλαβαν το γράμμα του και χάρηκαν για την υγεία του, συμπληρώνοντας ότι και αυτά υγιαίνουν. Ύστερα αναφέρονται σε όσα εκείνος (ο Μήτρος) τους έγραψε ότι η κυβέρνηση δεν είχε στείλει, έως τότε, καμία βοήθεια για την προστασία τους. Προφανώς, περίμεναν πως η κυβέρνηση θα έστελνε την όποια βοήθεια χορηγούσε για τον σκοπό αυτό, στους συγγενείς των παιδιών, και φυσικά, όπως αναφέρεται στην πρώτη επιστολή, είχαν γράψει στον ξάδερφό τους για το ίδιο θέμα. Κατόπιν αναφέρονται στον ερχομό του κυβερνήτη της Ελλάδας και ότι ελπίζουν πως εκείνος θα ενεργήσει εγκαίρως για την διάσωσή τους. Του λένε, επίσης, να παραλάβει το εσώκλειστο γράμμα τους, να το δώσει στον εξοχότατο κυβερνήτη και να τον πληροφορήσει για την κατάσταση στην οποία βρίσκονται, ώστε να ενεργήσει γρήγορα για να σωθούν. Υπενθυμίζουν, και πάλι, στον ξάδερφό τους να μην αμελήσει αυτό το θέμα διότι, όπως γράφουν, «εσείς αδερφέ μας ξέρετε σε τι δυστυχία μας αφήσατε» όταν φύγατε από εδώ. Τελειώνουν την επιστολή τους επαναλαμβάνοντας, για μία φορά ακόμα, ότι πρέπει να ενεργήσει τάχιστα. Την επιστολή τους υπογράφει η «αδελφή σας Νίτσα». Ως υστερόγραφο, στο αριστερό περιθώριο της επιστολής, υπάρχουν 3 σημειώσεις: 1. Ο Σπύρος σας ασπάζεται, όπως και εγώ, και η Πηνελόπη. 2. Η μητέρα σας, σας εύχεται πατρικά, ο Κονόμος (;) σε προσκυνεί.3. Τον Μήτρο Αγραφιώτη και τον μπαρμπα-Νάκη και τον Κύρο χαιρετούμε.

*Mήτρος Σκυλοδήμος ή Σκυλοδημάκης˙ καπετάνιος από τον Κραβασαρά (Αμφιλοχία) της Ακαρνανίας. Διακρίθηκε για την παλικαριά του ιδιαίτερα στις μάχες της Αττικής, το 1826 και 1827, στο σώμα του Καραϊσκάκη, ο οποίος τον είχε μαζί του, μεταξύ των πιο έμπιστων, μέχρι τις τελευταίες του στιγμές. Την εποχή του Καποδίστρια έγινε εκατόνταρχος και πολέμησε για την απελευθέρωση της Στερεάς Ελλάδας. Αργότερα χρημάτισε και βουλευτής. Πέθανε τον Οκτώβριο του 1871, έχοντας τον βαθμό του συνταγματάρχη.

Προς τον Γενεότατον Κ. Μίτρο σκυλο

Δήμον

Εις Αίγιναν

ἀδελφέ Κύρ Μίτρο

ἔλαβαμεν τό γράμμα σας ἐχάρην τῆν ἰγίαν σας  

ἐμείς ὑγιαίνομεν, Ἰδαμεν καί τά ὁσα μᾶς γράφεις

ὀτι ἡ κυβέρνισης ἑος τόρα, δέν σᾶς ἔκαμεν καμἠα  

ἐξηκονόμησην διά νά μᾶς προφτάσεται, τόρα ὁμως  

ἐμάθαμεν, τόν ἐρχομόν τοῦ κυβερνήτου, καί ἐλπίζομεν ὅτι  

θέλει μᾶς προφθάση. λάβεται λοιπόν καί τό ἔσοθεν  

καί ἐν χιρήστε το εἰς τήν ἐξοχότη του καί θέλει τόν πληρο

φορήσεται δηά τήν καταστασῆν μας ὀποῦ νά μᾶς προ

φθάση ἀδελφέ μῆν ἀμελήται ὄτι ὕξεύρεται εἰς τί

δηστιχίαν Μᾶς ἀφίσαται. περησότερα δέν σάς γράφω πα

ρά προσπαθᾶται ὄσον τάχιστα  μένομεν

τη: 14: Ἰανουαρίου: 1828: κάλαμον

ἀδελφή σας νήτζα

Στο αριστερό περιθώριο υπάρχουν τρεις προσθήκες:

1. ὀ σπήρος σας ἀ

    σπάζεται και περ βατεί  ὀμοίος  

    και υ πενελόπη.

• η μηταίρα σας σᾶς εὐχεται

πατρικά ὀ Κονόμος  

σε προσκυνεῖ.

• τον Μίτρο ἀγραφιότι καί μπαρμπανάκη

καί Κύρο χαιρετοῦμε.

(Πηγές : 1) ΓΑΚ., Γεν. Γραμματεία, φ. 1. αρ. 67, 2) Άρθρο του Α. Γαλανούλη στο ΘΕΣΣΑΛΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ, Τόμος 64, Λάρισα, 2013)

Μετά το θάνατο του Γεωργίου Καραϊσκάκη, τα τρία του παιδιά, η Πηνελόπη, η Νίτσα και ο Σπύρος έμειναν ορφανά και απροστάτευτα. Η μητέρα τους, Γκόλφω, είχε ήδη πεθάνει λίγο καιρό νωρίτερα στο νησάκι Κάλαμος, απέναντι από τον Μύτικα Αιτωλοακαρνανίας, όπου η οικογένεια είχε βρει καταφύγιο. Την ανατροφή τους είχε αναλάβει η αδερφή της μητέρας τους, η οποία ήταν και μητέρα του συνταγματάρχη Μήτρου Σκυλοδήμου. Όμως η θεία τους, κατά πως φαίνεται, δεν μπορούσε να τα συντηρήσει και αντιμετώπιζαν οικονομικό πρόβλημα. Εκείνη την εποχή δεν είχε καθιερωθεί σύνταξη για τις χήρες και τα ορφανά των αγωνιστών που έπεσαν για την πατρίδα. Κι αυτό γιατί το Εθνικό Ταμείο «…..έπασχε από γενικήν αχρηματίαν και διαρκή ασπραρρωστείαν», όπως απαντούσε στα αιτήματα για οικονομική βοήθεια. Έτσι τα παιδιά του Καραϊσκάκη προσπάθησαν επανειλημμένα να ζητήσουν βοήθεια από το Ελληνικό κράτος.

Στην πρώτη, από τις δύο  επιστολές, η οποία συντάχθηκε, όπως και η δεύτερη, στον Κάλαμο,  στις 14 Ιανουαρίου 1828, τα τρία παιδιά του Γεωργίου Καραϊσκάκη αναφέρουν ότι είχαν απευθυνθεί στην κυβέρνηση της Ελλάδας τρεις μήνες νωρίτερα για να κάνει κάτι να σωθούν (να τα προφθάσει).

Στη συνέχεια της επιστολής τα ορφανά παιδιά του Καραϊσκάκη αναφέρουν ότι δεν έλαβαν καμία βοήθεια ως τότε. «Τώρα όμως» λένε, του απευθύνουν το σεβασμό τους, ωσάν να ήταν πατέρας τους, και ελπίζουν πως αυτός (ο κυβερνήτης στον οποίον απευθύνονται) θα κάνει αυτό που πρέπει, όσο το δυνατόν πιο γρήγορα, για να τα στηρίξει οικονομικά, διότι βρίσκονται σε άθλια οικονομική κατάσταση, η οποία επιβεβαιώνεται από όλους τους πατριώτες. Ελπίζουν πως ο ίδιος ο κυβερνήτης θα συνεχίσει να είναι ο πατέρας τους. Τελειώνουν την επιστολή τους λέγοντας ότι τρέφουν μεγάλο σεβασμό στον κυβερνήτη και υπογράφουν ως εξής: «Τα ανήλικα τέκνα σας, του ποτέ Καραϊσκάκη: Νίτσα,  Πηνελόπη και Σπύρος».

14.1.1828

Πρός τῶν ἐξοχώτατον Κυβερνήτην τῆς / ἐλάδος

Εἰς Αἱγεναν

ἐξοχώταται Κυβερνίτα

Ὁ ἐρχωμόσας εἰς τῆν ἐλάδα μάς ἔδοσεν με

γάλην ἐμψίχοσην, διότι ἐφθασεν ὀ πατέρας τόν  

ὀρφανόν παιδίων μάληστα καί προτιταιρα ἀπό τρῆς  

Μίνας ὕχαμεν γράψη πρός τῆν Σ. Κυβέρνησην

διά νά προφθάση τά ἀνήλικα παιδιά τοῦ Μακα

ρήτου Καραϊσκάκη, καί ἐστίλαμεν ἐπιτοῦτου τόν ἐξαδελ

φόν μας Κ. Μίτρο σκιλοδήμου, καί ἐός τόρα καμίαν  

ἐξηκονόμησην δέν ἴδαμεν, τόρα ὅμος προσφέρο

μεν τό σέβας πρός τόν Σεβαστόν πατέρα μας ὀποῦ  

νά κάμη τῆν ἀνήκουσαν οἰκονομίαν εἰς ἐμας  

καθῶς καί ἐλπίζομε, ὅτι τό ὦντι θέλει ὕσθαι πα

τήρ μας, καί παρακαλοῦμε, ὀσον τάχιστα νά μᾶς

προφθάσεται ὅτι ἤμεθα εἰς ἀθλῆαν κατάστασιν  

καθ’ ὅτι βεβαιήσθαι καί ἀπο ὄλους τοῦς πατριότας  

εἰς τί κα[1]τάστασιν εὐρισκόμεθα. Μένομεν μέ ὄλο  

τό ἀνήκον Σέβας.

τη: 14: Ἰανουαρίου 1828, καλαμον

Τά ἀνηλικα τεκνα σας  

τοῦ ποτέ καραϊσκάκη

νητζα κε πενελοπι

κε σπιρος

(Πηγές : 1) ΓΑΚ., Γεν. Γραμματεία, φ. 1. αρ. 66, 2) Άρθρο του Α. Γαλανούλη στο ΘΕΣΣΑΛΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ, Τόμος 64, Λάρισα, 2013)