Δόξες Αγήραντες του Δεσποτάτου

1972 : Το 18μελές χορευτικό (11 άντρες και 7 γυναίκες) στην κορυφαία εορταστική εκδήλωση της χρονιάς, χορεύει παραδοσιακούς ηπειρώτικους χορούς στο κέντρο της κατάμεστης πλατείας της Κυψέλης στις 25 Αυγούστου, τη δεύτερη βραδιά της γιορτής του Πατροκοσμά. Παρακολουθούν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον και θαυμασμό τις άψογες χορευτικές κινήσεις των χορευτών όλοι οι παρευρισκόμενοι, οι οποίοι μετά το τέλος των χορών θα γίνουν ένα με τους χορευτές, χορεύοντας το παραδοσιακό καγκελάρι.

Στο αριστερό μέρος της φωτογραφίας διακρίνονται δύο ταμπέλες, εκ των οποίων η μία αποτελεί το καλωσόρισμα και η άλλη αναγγέλλει την έκθεση βιβλίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι εκείνη τη χρονική περίοδο το πανηγύρι του Πατροκοσμά ήταν τριήμερο, την παραμονή και τις δύο επόμενες βραδιές στην πλατεία του χωριού και ανήμερα της γιορτής του Αγίου στους πρόποδες των Τζουμέρκων το ολοήμερο. Υπήρξαν μάλιστα και χρονιές που οι ορχήστρες στην πλατεία ήταν τρεις (!) και έπαιζαν ταυτόχρονα. Οι παρέες χόρευαν ξεχωριστά παίρνοντας μάλιστα νούμερο από την ορχήστρα, για να εξασφαλίσουν τη σειρά και καθένας που χόρευε πλήρωνε την ορχήστρα. Δεν ήταν λίγες οι φορές που γίνονταν παρεξηγήσεις και έντονοι τσακωμοί, σε μερικές περιπτώσεις και με ξυλοδαρμούς για τη σειρά χορού, για πειράγματα κυρίως γυναικών, για λοξοκοιτάσματα, όταν κάποιος έμπαινε στον χορό, χωρίς να προσκληθεί, ενώ χόρευε η παρέα κάποιου άλλου ή για άλλες ασήμαντες αφορμές. Άλλες εποχές άλλα ήθη! ( Σχόλιο του Γιάννη Καραμπούλα και φωτογραφία από αρχείο του Δημητρίου Καραλή, Πηγή : https://kypseliartas.gr/

“Στου Πατροκοσμά όμως γίνιται πανηγύρι τρικούβιρτο! Ικεί πούνε του ικκλησάκι τώρα, πέρασε ου Πατροκοσμάς κι μίλησε στ’ους χωριανούς. Έβαλαν σταυρό μιτά σ’ την πέτρα πόκατσε κι κουντά έφτιασαν εκκλησιά. Παένει του προυί σ’τις 24 τ’ Αυγούστ’ ου παππάς κι του λειτουργάει. Πάει κόσμος πολύς, όργανα κι γλιντάν ως τ’ απόγιμα. Τρεις βραδιές συνέχεια γένιτει γλέντι. Τ’ δεύτερη βραδιά γένιτε το καγκελάρι. Τ’ς δυο πρώτες βραδιές ντένουντε οι φουστανιλλάδες κι χορεύουν μπροστά κι σέρουν κι του καγκελάρι”. (Από τη εξιστόρηση της Ουρανίας Γαλαζούλα)

Στη φωτογραφία “24 Αυγούστου 1979 : Πανηγύρι στον Πατροκοσμά στους πρόποδες των Τζουμέρκων. Φαίνονται στη φωτογραφία τα ψητά στη σούβλα κι αυτό που είναι έτοιμο το τεμαχίζει ο Κώστας Παπαϊωάννου.” (Φωτο και σχόλια από τη «Συλλογή λαογραφικού υλικού απ’το χωριό Κυψέλη, του νομού Άρτας» της Ευανθίας Κ.  Νταβαντζή, που έγινε μετά από επιτόπια έρευνα στα πλαίσια του μαθήματος της Λαογραφίας στο Ε.Κ.Π.Α.- Παν. Έτος 1979 (Πηγή : https://pergamos.lib.uoa.gr/)

Για τη Φιφίκα Μυλωνά έχουμε γράψει και στο παρελθόν, ένα πολύπλευρο ταλέντο που εκτός από τη λογοτεχνία ασχολήθηκε επίσης με τη μουσική, τη ζωγραφική και το θέατρο.

Στη φωτογραφία “Αφίσσα με την συμπαθέστατη Ελληνίδα καλλιτέχνη Φιφίκα Μυλωνά εξ Άρτης” από το “Ημερολόγιο/ανθολόγιο του 1912” που εκδόθηκε από τον Νίκο Ε. Παπαπαναγόπουλο με σκοπό «… να συμβάλλωμεν το κατά δύναμιν εις την ανάπτυξιν της παρ’ημίν φιλολογικής κινήσεως και εις την συνδρομήν θεαρέστου έργου…» καθώς και την οικονομική ενίσχυση των εργασιών ανέγερσης του νέου Ιερού Ναού του Αποστόλου Ανδρέα, ο οποίος είχε θεμελιωθεί πριν από λίγα χρόνια, με την διάθεση για το σκοπό αυτό των εισπράξεων από τις πωλήσεις του ημερολογίου. (Πηγή : https://daniilida.lis.upatras.gr/)

Μπορείτε να διαβάσετε την προηγούμενη ανάρτηση σεχτικά στο λινκ https://doxesdespotatou.com/fifika-mylona/