1926 : Κυνηγετικός Σύλλογος Άρτης

Δημοσιεύθηκε την 15 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

“1926 : Αναμνηστική φωτογραφία στην οποία τα μέλη του Κυνηγετικού Συλλόγου Άρτας, σε πρώτη εμφάνιση, ποζάρουν γλεντώντας στη φύση”. (Φωτο από αρχείο Γ. Παπά)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στο πέρασμα του χρόνου | Σχολιάστε

ΑΦΕΡΙΜ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ! Ο ΔΡΟΜΟΣ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ – ΑΡΤΑΣ

Δημοσιεύθηκε την 15 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————
“Οι αγγαρείες στις οποίες υποβάλλονταν οι ραγιάδες για το πολυετές και ατελεύτητο πρόγραμμα οδοποιίας των Τούρκων ήταν τρομακτικές. Και βέβαια μόνο δρόμους δεν απέδιδε. Απεναντίας ήταν χρυσωρυχείο, μιας και απέδιδε χρυσές λίρες, λιμούρα «κομπίνας» της τοπικής αρχής και των εργολάβων. Σε ανταπόκριση του «Νεολόγου» της 31ης Ιανουαρίου 1876 διαβάζουμε :
«Άλλοτε εστέλλοντο οι κάτοικοι των χωρίων αδιακρίτως ίνα εργασθώσιν, ως επί παραδείγματι εις τον δρόμον τον μεταξύ Άρτης και Ιωαννίνων. Οι μεν των καμποχωρίων ειργάζοντο σωματικώς, οι δε του Ζαγορίου επλήρωνον ούτως πως. Εάν μία κοινότης είχεν επί παραδείγματι 400 άρρενα μικρά μεγάλα, έπρεπε να πληρώση διά 800 ημερομίσθια. Η πληρωμή εδίνετο κατά δύο τρόπους : ή ο μουχτάρης της κοινότητος συνεφώνει με τον εργολάβον χωρικόν από τα καμποχώρια και τω επλήρωνε το αντίτιμον των 800 ημερομισθίων ή διώρθωνε το πράγμα άλλως πως. Δεν ήτο δύσκολον να συναφθή σύμβασις μεταξύ του μηχανικού ή του επιστάτου, του επιτετραμμένου υπαλλήλου και του εργολάβου χωρικού, όστις αντί να μεταχειριστή τον πραγματικόν αριθμόν των εργατών μετεχειρίζετο τους ημίσεις ή το τέταρτον, και η ενταύθεν προκύπτουσα ωφέλεια διενέμετο αναλόγως……Ο δρόμος της Άρτης – Ιωαννίνων τοσάκις κατεσκευάσθη και επισήμως εκοινοποιήθη ότι ετελείωσε, και όμως ουδέποτε τελειόνει. Εις αυτόν άλλοτε προσεκλήθησαν τα πλέον απομεμακρυσμένα χωρία του Ζαγορίου, τα οποία ουδεμίαν σχέσιν με αυτόν τον δρόμον έχουσι και εστάλησαν από την κατοικίαν των εις απόστασιν 13-15 ωρών να εργασθώσιν, ως προείπον, διά πληρωμής και αντικαταστάσεως. Η οδοποιία διά την κοινότητα εστοίχιζε σχεδόν μίαν δευτέραν φορολογίαν διά της οποίας εφορολογούντο και αι χήραι γυναίκες εκ μέρους των μουχτάρηδων, οίτινες εποίουν την διανομήν έκαστος κατά το δοκούν». …..(Πηγή : Άρθρο του Γιάννη Πινδέα στην Ηπειρωτική Εταιρεία, τχ.136,1988)

Στη φωτογραφία “1930-32 : Διαδρομή Άρτα – Γιάννενα”. (Φωτο Nowack, Ernst , 1930/1932, Dovizdjana. Deutsche Fotothek) 

Δημοσιεύθηκε στη Περί Τμήματος Καραβοσαρά και Λάκκας | Σχολιάστε

1958 : ΠΑΝΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΣΤΙΒΟΥ

Δημοσιεύθηκε την 14 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————
Όρθιοι από αριστερά : Ελευθ. Μανόπουλος, Παν. Παπαχρήστος, Θωμάς Σακκάς, Παν. Βάγιας, Μιχ. Αλίβερτης, Γεωρ. Δημόπουλος, ?.
Κάτω δεξιά : Σπ. Γάτσιας, Νίκος Βαδιβούλης.
(Φωτο & Παρουσίαση Κ. Μπανιάς)

Και τα σχόλια…..

Δημοσιεύθηκε στη Αθλητικές Εκδηλώσεις | Σχολιάστε

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ (17ος – αρχές 19ου αι.)

Δημοσιεύθηκε την 14 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

Ημέρες απογραφής του πληθυσμού της χώρας αυτό τον καιρό και με αυτή την ευκαιρία ας σχηματίσουμε μια εικόνα για την εξέλιξη του πληθυσμού της πόλης μας στο παρελθόν.
Η δυσχέρειες όσον αφορά την παρακολούθηση της δημογραφικής εξέλιξης της πόλης αλλά και γενικότερα της επαρχίας της Άρτας στο πέρασμα του χρόνου είναι πολλές. Τα στοιχεία από τις διάφορες πηγές παρουσιάζουν σε άλλες σοβαρές ελλείψεις και σε άλλες είναι εντελώς αποσπασματικού χαρακτήρα. Μόνο μετά την προσάρτηση της Άρτας στην ελεύθερη Ελλάδα έχουμε κάποιους ενδεικτικούς δείκτες του πληθυσμού με την απογραφή που έγινε από το Ελληνικό Βασίλειο στα τμήματα της Άρτας και των Τζουμέρκων από 26/6 μέχρι 3/7/1881. Έτσι οι περισσότερες μαρτυρίες προέρχονται κυρίως από περιηγητές ή άλλου είδους συγγραφείς που πέρασαν από την πόλη με πρώτη εκείνη του Εβλιγιά Τσελεμπή που επισκέφτηκε την Άρτα στα 1668-1670. Σύμφωνα με τον Τσελεμπή η πόλη της Άρτας είχε 17 μαχαλάδες από τους οποίους οι 3 ήταν εβραϊκοί και οι 10 ελληνικοί.
Στη φωτογραφία μπορούμε να δούμε την εξέλιξη του πληθυσμού της Άρτας απ’ εκεί και πέρα. Στην πρώτη στήλη αναγράφεται η χρονολογία, στην δεύτερη ο πληθυσμός*, στην τρίτη καταγράφονται παρατηρήσεις σχετικά με το θρησκευτικό και εθνοφυλετικό υπόβαθρο και στην τέταρτη στήλη η πηγή της πληροφορίας.
(Πηγή : Άρθρο του Ε. Βέτσιου στην Ηπειρωτική Εταιρεία, τχ. 272, 2002)
* Στην περίπτωση που καταγράφονται οικογένειες, η κάθε οικογένεια ή σπίτι υπολογίζεται ότι περιλαμβάνει κατά μέσο όρο 5 άτομα.

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην Τουρκοκρατία | Σχολιάστε

Η ΠΡΟΤΟΜΗ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΖΑΝ ΜΩΡΕΑΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΚΑΤΣΑΝΟΧΩΡΙΩΝ

Δημοσιεύθηκε την 14 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————–
«Το αυτοκίνητο του Σ. ήταν μπροστά, για να μας οδηγήσει στην έκπληξη. Το ακολουθούσαμε με τα δικά μας αυτοκίνητα, και σε κάποια στιγμή καταλάβαμε ότι προσεγγίζαμε ένα χωριό. Σε λίγο, προσπεράσαμε την πινακίδα: «Πλαίσια». Για ποιο λόγο ο Σ. μας οδηγούσε στα Πλαίσια; Μήπως είχε ανακαλύψει εκεί, κανένα καλό ταβερνάκι; Είναι και καλοφαγάς! Προσπεράσαμε μερικά σπίτια και κάποια στιγμή άπλωσε το χέρι του από το ανοιχτό παράθυρο του αυτοκινήτου του και μας έδειξε προς τα ερείπια κάποιου παλιού σπιτιού, μπροστά στο οποίο ήταν κάποια πέτρινη αναμνηστική στήλη. Αλλά, δεν σταμάτησε εκεί. Συνέχισε, πιο πέρα, και σταμάτησε κοντά στην κεντρική πλατεία του χωριού. Εκεί, είδαμε μια μαρμάρινη στήλη, στην κορυφή της οποίας ήταν μια προτομή ενός κομψού άντρα. Περιμετρικά, στηριζόμενη σε τέσσερα πασαλάκια, υπήρχε μια προστατευτική αλυσίδα. Αφήσαμε τα αυτοκίνητα και πλησιάσαμε όλοι στην προτομή, κάνοντας ένα ημικύκλιο μπροστά της. Μα είναι δυνατόν; Πως και δεν το είχαμε ξανακούσει αυτό!
Η μαρμάρινη στήλη, έγραφε: «JEAN MOREAS», και από κάτω: «ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ», «1856-1910». Όλοι μας τον γνωρίζαμε, όπως όλος ο κόσμος, ως τον γνωστό Ποιητή, αλλά επίσης, και όπως όχι όλος ο κόσμος, ως Μαρτινιστή. Αλλά δεν είχαμε προσέξει, την Ηπειρωτική του καταγωγή!»
(Πηγή κειμένου : Άρθρο στο Μαρτινιστικό Τάγμα Ελλάδος. Μπορείτε να διαβάσετε ολόκληρο το άρθρο στο λινκ http://www.martinism.gr/mart/work/jeanmoreas.htm).

Στη φωτογραφία «Η προτομή του Ποιητή Ζαν Μωρεάς, την οποία φιλοτέχνησε ο γλύπτης Παπαγιάννης από το Ελληνικό (Λοζέτσι) Ιωαννίνων με δαπάνες της Αδελφότητας Πλαισιωτών Αθηνών, στην κεντρική πλατεία του χωριού, απ’ όπου και η φωτογραφία. Τα αποκαλυπτήριά της έγιναν στις 30 Αυγούστου 1986». 

Η ΚΑΤΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΖΑΝ ΜΩΡΕΑΣ

————————–
«Από το οικογενειακό δέντρο που σώθηκε και παραδόθηκε στον Βασίλη Γιαννούλα, Πρόεδρο τότε της Αδελφότητας Πλαισσιωτών και Λυκειάρχη, από τον τελευταίο Παπαδιαμάντη, δημοσιογράφο, φαίνεται ότι η οικογένεια Παπαδιαμαντοπούλου, είναι η οικογένεια Μαργαρίτη Παπαδιαμάντη, Παπάς και Αγιάν Βελαέτης (τοπάρχης). Ο αείμνηστος λοιπόν Βασίλης Γιαννούλας, γράφει στα ημερολόγια της Αδελφότητας Πλαισσιωτών: «Πατριάρχης λοιπόν, ο Μαργαρίτης Παπαδιαμάντης, που είχε δυο παιδιά, το Γεώργιο και τον Διαμάντη. Μετά το θάνατό του, από τους ληστές που τον οδήγησαν στη Θέση Γρενζηλιά, φορτωμένο ένα χειρόμυλο, τη θέση του πήρε ο Γεώργιος Διαμάντης, πρωτόπαπας και προεστός. Μετά το θάνατο του αδελφού του Διαμάντη, που κρεμάστηκε στο Νάρθηκα της κεντρικής εκκλησίας, το 1642, από τους Τουρκαλβανούς, μετανάστευσε στο Αιτωλικό γιατί το κόμμα των αντιθέτων, μισούσε θανάσιμα τους Παπαδιαμάντηδες και ιεράτευσε εκεί, μέχρι το θάνατό του και ετάφη στον περίβολο της εκκλησίας των Ταξιαρχών. Από τα δύο παιδιά του δευτερότοκου γιού του, του Μαργαρίτη Παπαδιαμάντη που μετανάστευσε στο Αιτωλικό, ο Γεώργιος εγκαταστάθηκε στην Κόρινθο και ο Αναστάσιος στην Πάτρα σαν έμπορος. Πετυχημένος έμπορος ο Γεώργιος παντρεύτηκε την κόρη ιερέως και έκαμε δυο παιδιά τον Ιωάννη (1767) και την Ανθή.
Ο Ιωάννης, όπως συνηθίζουν και σήμερα οι Πελοποννήσιοι, πρόσθεσε και το «–όπουλος» στο επίθετο, για λόγους εμπορικούς και στην Πάτρα, όπου εγκαταστάθηκε, εργάστηκε σαν έμπορος κοντά στο θείο του Αναστάσιο. Σιγά-σιγά έγινε μεγαλέμπορος και συνεργάστηκε με εμπορικούς οίκους της Τεργέστης κλπ. Ο Γούδας στους (ΠΑΡΑΛΛΗΛΟΥΣ ΒΙΟΥΣ, ΤΟΜΟΣ Γ’ σελ. 330) γράφει ότι απέκτησε μεγάλο κύρος και πολλές τούρκικες οικογένειες του ανέθεσαν τη διαχείριση των οικονομικών συμφερόντων τους. Τότε μυήθηκε στην Φιλική Εταιρεία και διέθεσε μεγάλα ποσά για την προετοιμασία του αγώνα. Όταν αποφασίστηκε η έναρξη του αγώνα, από το σπίτι του ακούστηκαν οι πρώτες τουφεκιές, γιατί το είχαν περικυκλώσει οι Τούρκοι. Εκεί σκοτώθηκε ο πρώτος νεκρός του αγώνα, ΜΑΡΓΑΡΙΤΗΣ ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ, συγγενής και συγχωριανός του Ιωάννη Παπαδιαμαντόπουλου (Γούδα βίοι παράλληλοι).
Αργότερα, αναδείχτηκε μέλος και πρόεδρος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της Κυβερνήσεως και μέλος της Διοικούσης Επιτροπής της Πόλης του Μεσσολογγίου. Έπεσε μαχόμενος το βράδυ της ηρωικής εξόδου των πολιορκημένων.
Απόγονος του Ιωάννη Παπαδιαμαντόπουλου, είναι ο Ιωάννης Παπαδιαμαντόπουλος, που με το ψευδώνυμο ΖΑΝ ΜΩΡΕΑΣ, ανεδείχθη μέγας λογοτέχνης.» (Πηγή κειμένου : Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΟΥ, ΠΛΑΙΣΙΑ, ΜΕ ΝΕΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ», Σ. Τσελίκης, Πλαίσια Κατσανοχωρίων 2007)

Στη φωτογραφία ο Ζαν Μωρεάς, 1900 – Υδατογραφία σε χαρτί του Δημητρίου Γαλάνη (Πηγή:https://www.nationalgallery.gr/…/sulloges/zan-moreas.html)

Δημοσιεύθηκε στη Στο δρόμο προς το Ξηροβούνι | 2 σχόλια

Παρηγορήτισσα 1970ς

Δημοσιεύθηκε την 13 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

———–

1973 : Όταν στην Πλατεία Σκουφά, μπροστά στην Παρηγορήτισσα υπήρχε η στάση των αστικών λεωφορείων.
(Φωτογραφία : John Winder)

Δημοσιεύθηκε στη Οι Εκκλησίες | Σχολιάστε

ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΟ “ΑΛΕΞ”

Δημοσιεύθηκε την 13 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

“Το «Άλεξ» κτίστηκε στο οικόπεδο των Αδελφών Γιώργου, Νίκου και Ανδρέα Χουλιάρα απέναντι από τον Άγιο Γεώργιο, με είσοδο στην οδό Μεταξά 3, στην πλατεία Γεωργίου Κοτζιούλα. Εκεί υπήρχε ένα χάνι οθωμανικό, το οποίο στα τελευταία του φιλοξενούσε ακόμα ζώα στα 1965, εφόσον το αυτοκίνητο ήταν άγνωστο στην πλειοψηφία τότε στην Άρτα. Ο κινηματογράφος άνοιξε κατά τον Γκανιάτσα 1971-1985, ενώ ο Ανδρέας Χουλιάρας ισχυρίζεται 1969-1991. Η μηχανή ήταν μια fedi ιταλική, κατά τον Γκανιάτσα. Για τον ιδιοκτήτη ήταν “μια cinemekanika, gamon, celli” και ο μηχανικός προβολής από Αθήνα, είχε 5 υπαλλήλους, δηλαδή στο ταμείο, καθαριότητα και Μπαρ. Το κτήριο του κινηματογράφου χρονολογείται από το 1919 και ο χώρος χαρακτηρίζεται ως κινηματοθέατρο, το όνομα δόθηκε από την μητέρα τους Αλεξάνδρα. Αυτός είχε 680 καθίσματα – 500 πλατεία και 180 εξώστη – ενώ η τιμή ήταν 8 δραχμές στην πλατεία και 5 δραχμές στο εξώστη. Διέθετε σκηνή με καμαρίνια για θέατρα π.χ το 1971 ήρθε το Εθνικό Θέατρο με το «Άρμα Θεσπίδος», η Σοφία Βέμπο. Εκεί γινόντουσαν συναυλίες όπως ποπ ή ελαφρά μουσική» προσθέτω τις πολιτικές συγκεντρώσεις». Ως κινηματογράφος έφερνε ελληνικά και ξένα π.χ. ο «Άνθρωπος με το γαρύφαλλο». Ο χώρος μετά λειτούργησε σαν κέντρο διασκέδασης «Χάνδρες», μετά «clubs» και τώρα ο χώρος νοικιάζεται για «Hodos Center». Η αρχιτεκτονική των «Ρέξ» και «Αλέξ» λόγω των πολλαπλών επεμβάσεων από μεταγενεστέρους ενοικιαστές έχει μεταμορφωθεί τόσο πολύ που είναι πλέον κάτι άλλο. Το καλοκαίρι λειτουργούσαν και σαν θερινοί κινηματογράφοι, λόγω των μεγάλων παραθύρων.» (Πηγή : Πτυχιακή Εργασία του Πολέμαχου Πασχαλίδη με θέμα Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ “ΕΙΚΟΝΑ” ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΡΧΕΙΑΚΕΣ ΠΗΓΕΣ [1945 – 1967], Άρτα, 2011)

Στη φωτογραφία «Συνάντηση 4 χορωδιών στον κινηματογράφο Άλεξ στις αρχές της δεκαετίας του ’80, στην οποία συμμετείχε και η Χορωδία του Συλλόγου “Μακρυγιάννης”. Ανάμεσα στους παρευρισκόμενους ο διακεκριμένος μουσικοσυνθέτης Στέφανος Βασιλειάδης και ο διευθυντής ορχήστρα και συνθέτης Άλκης Μπαλτάς». (Φωτο από αρχείο Γιάννη Νίκα)

Δημοσιεύθηκε στη Η μουσική, τα σινεμά και το ερασιτεχνικό θέατρο στην Άρτα | Σχολιάστε

ΑΡΤΙΝΕΣ ΧΟΡΩΔΙΕΣ ΣΤΑ “ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΕΙΑ”, 1981

Δημοσιεύθηκε την 13 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

Αφίσα από το Χορωδιακό Φεστιβάλ Δυτικής Ελλάδος στις 21 Ιουνίου 1981, όπου η Χορωδία του Πολιτιστικού Συλλόγου «Μακρυγιάννης» Άρτας συμμετείχε υπό τη διεύθυνση του Βασίλη Μαϊδάτση. Στο ίδιο φεστιβάλ συμμετείχε και η χορωδία του μουσικοφιλολογικού Συλλόγου “ΣΚΟΥΦΑΣ”, υπό τη διεύθυνση του Ευάγγελου Πλακιά.
(Αφίσα από το αρχείο Γιάννη Νίκα)

Δημοσιεύθηκε στη Η μουσική, τα σινεμά και το ερασιτεχνικό θέατρο στην Άρτα | Σχολιάστε

“The Arta Bridge” (Γεφύρι της Άρτας)

Δημοσιεύθηκε την 12 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————-

“The Arta Bridge (Γεφύρι της Άρτας) (ca 1610) over the Arachthos River ((Άραχθος) Arta, Greece September 1973”.
Photographer : John Winder

————-

“1973, Σεπτέμβριος : Παιδάκια παίζουν στον πλάτανο του Αλή Πασά, δίπλα στην Γέφυρα του Αράχθου”.
(Φωτογραφία : John Winder) 

Δημοσιεύθηκε στη Το Γεφύρι της Άρτας και ο Άραχθος Ποταμός | Σχολιάστε

Η τρίτη περίοδος της Φιλαρμονικής (1941-1954)

Δημοσιεύθηκε την 12 Νοεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

—————–
“Με την αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων από την Άρτα τον Οκτώβρη του 1944 και με απόφαση το 1945 από το Πρωτοδικείο Άρτας, αναγνωρίζεται η επανίδρυση του Συλλόγου.
Ο Σύλλογος προσπαθεί να ανορθώσει και έτσι επισκευάζει το κτήριο όπου στεγάζεται η φιλαρμονική και προσλαμβάνει νέο αρχιμουσικό. Παρόλο, όμως τις οικονομικές δυσκολίες στις 12-02-1949 αποφασίζεται από το Σύλλογο η κατασκευή νέων στολών. Επίσης, το 1951 με νέο Διοικητικό Συμβούλιο παραγγέλνονται 25 νέα μουσικά όργανα από το εργοστάσιο Romeo Orsi του Μιλάνου. Μεγάλη όμως είναι και η συμβολή των παλαιότερων μελών της φιλαρμονικής, τα οποία σπεύδουν να βοηθήσουν και να οργανώσουν ξανά το σύνολο αφιερώνοντας ατελείωτες ώρες για πρόβες και πολλές φορές παραμερίζοντας τις επαγγελματικές τους υποχρεώσεις……”
(Πηγή : Ι. Τσακιρίδη, Φιλαρμονική Μ/Φ Συλλόγου «Σκουφά» Άρτας 1896. Εφημ. «ΑΜΒΡΑΚΙΑ», Άρτα 18/06/2007)

Στη φωτογραφία “Η Φιλαρμονική «ΣΚΟΥΦΑ» Άρτας το έτος 1955. Αρχιμουσικός Κωνσταντίνος Κοσμάς”.
(Πηγή : Αρχείο Μ/Φ Συλλόγου ΣΚΟΥΦΑΣ Άρτης, 1896)

“Καβαλερία Λέγκερε” του Φ. Σούπε : Παρτιτούρα που έπαιζαν οι μουσικοί της φιλαρμονικής το 1935
(Αρχείο Μ/Φ Συλλόγου «ΣΚΟΥΦΑΣ» Άρτης, 1896)

Δημοσιεύθηκε στη Η Φιλαρμονική της Πόλης | Σχολιάστε