ΤΑ ΕΣΠΕΡΙΔΟΕΙΔΗ

Δημοσιεύθηκε την 11 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

——————-
“∆εν είναι γνωστό ποιο έτος άρχισε η καλλιέργεια των εσπεριδοειδών στην περιοχή της Άρτας, καθώς µαρτυρίες για το θέµα αυτό δεν υπάρχουν. Είναι, όµως, σίγουρο ότι κατά τον 18ο αιώνα υπήρχε στην Άρτα καλλιέργεια εσπεριδοειδών. Πιθανότατα η καλλιέργεια αυτή να µην ήταν εκτεταµένη , άρα και η δυναµικότητα παραγωγής µικρή, καθώς στην πεδιάδα της Άρτας καλλιεργούνταν κυρίως δηµητριακά , που τα χρειαζόταν η Οθωµανική Αυτοκρατορία, αλλά είχαν και µεγαλύτερη ζήτηση από τις ευρωπαϊκές χώρες, επειδή τα δηµητριακά κάλυπταν βασικές επισιτιστικές ανάγκες. Στα 1716 πάντως αναφέρεται ότι από την περιοχή της Άρτας απέπλευσε πλοίο µε καπετάνιο τον Γάλλο M. Roze και φορτίο χυµό λεµονιού και καπνά µε προορισµό τη Γένοβα και τη Μασσαλία. Επίσης στα 1870 ο ηγούμενος του µοναστηριού της Κάτω Παναγιάς στην Άρτα Κωνστάντιος σε µια από τις «ενθυµήσεις» του αναφέρει ότι στα 1774 είχαμε στην περιοχή της Άρτας μπόλιασμα µε καταβολάδες εσπεριδοειδών. Εκτός των παραπάνω µμαρτυριών, την ύπαρξη καλλιέργειας εσπεριδοειδών στην περιοχή της Άρτας επιβεβαιώνουν στα έργα τους και οι ξένοι περιηγητές που επισκέφθηκαν την περιοχή στις αρχές του 19ου αιώνα.” (Πηγή : Η ∆ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΒΕΝΕΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 18ο ΑΙΩΝΑ, Ε. Βέτσιος, 2004)

Στη φωτογραφία “Εργάτριες συσκευάζουν πορτοκάλια σε κτήμα της Άρτας την δεκαετία του 50” (Φωτο από αρχείο Ε.Λ.Μ.)

————————

“Στιγμιότυπο από την παρέλαση του άρματος στη γιορτή του πορτοκαλιού στην Άρτα το1967”. (Φωτο από αρχείο Γ. Κεφάλα)

Δημοσιεύθηκε στη Το εμπόριο στην Άρτα | Σχολιάστε

ΤΑ ΕΣΠΕΡΙΔΟΕΙΔΗ ΣΤΟΝ ΚΑΜΠΟ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ

Δημοσιεύθηκε την 11 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

————————
“Kύριον προϊόν δενδροκομίας, αποτελούν σπουδαίον οικονομικόν παράγοντα διά τον νομόν είναι τα εσπεριδοειδή, ων η μέση ετησία παραγωγή βαίνει αυξανομένη λόγω της τε αυξήσεως των καλλιεργουμένων εκτάσεων αλλά και εις ποιότητα βελτιουμένην διά της αρξαμένης εφαρμογής των επιστημονικών μεθόδων καλλιέργειας και περιποήσεως των δένδρων και της επιβολής μέτρων κατά της υπό ψώρας προσβολής. 220,000 δένδρα καλύπτουσιν εκτάσεις της πόλεως Άρτης και των Κοινοτήτων Πέτα, Κωστακιών, Ρόκκας, Χαλκιάδων και Καλαμιάς χρυσίζοντα την ατμόσφαιραν με τους χρυσούς καρπούς των τους υπερόχους με γεύση και άρωμα, με τα περίφημα πορτοκάλια της Άρτης.” (Πηγή : ΛΕΥΚΩΜΑ ΝΟΜΟΥ ΑΡΤΗΣ, 1938)

Στη φωτογραφία “Πίνακας με τα παραγόμενα φυτικά προϊόντα στο νομό Άρτης το 1938” (έκταση στρεμμάτων, ολική παραγωγή και αξία) από το ίδιο Λεύκωμα. Άξιο προσοχής η παραγωγή και η αξία Καλαμιών…….

Δημοσιεύθηκε στη Το εμπόριο στην Άρτα | Σχολιάστε

“ΣΚΟΥΦΑΣ”, 1957

Δημοσιεύθηκε την 10 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

—————-

ΣΚΟΥΦΑΣ – 1957 : Λάκης Μιχέλης, Χρήστος Βάρδιας*, Κ. Παπακώστας*, Γ. Βρακοτσώλης, Γ. Κίκης* (Γκολκήπερ), Β. Σαπρίκης, Αντ. Μπουραντάς.
Κάτω : Γ. Σακκάς, Β. Γιαννούλης, Ευάγγ. Χαβέλας*, Ε. Λαδικός, Ν. Μπακογιάννης, Τάκης Σιώκης. Οι παίκτες με αστερίσκο έπαιξαν και στον Παναμβρακικό.
(Φωτο & Παρουσίαση Κ. Μπανιάς)

Δημοσιεύθηκε στη Οι άλλες ομάδες | Σχολιάστε

Α. Βασιλακόπουλος & Ν. Αλίβερτης

Δημοσιεύθηκε την 10 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

Αριστερά ο Απόστολος Βασιλακόπουλος. Το 1910 – 1940 είχε ένα από τα πρώτα εξοχικά βελούχια στην πλατεία Σκουφά. Δεξιά ο Νικόλαος Δ. Αλίβερτης, κτηματίας. Πολέμησαν αμφότεροι το 1919-1922.
(Φωτο από αρχείο Παναγιώτας Βασιλακοπούλου – Μασίνα, Παρουσίαση Κ. Μπανιάς) 

Δημοσιεύθηκε στη Αρτινά Πρόσωπα και Παρέες | Σχολιάστε

Η ΑΡΧΑΙΑ ΑΘΑΜΑΝΙΑ

Δημοσιεύθηκε την 10 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

“….Όταν οι αρχαίοι Αθαμάνες ίδρυσαν το Αθαμανικό κράτος στην Ανατολική και Δυτική Πίνδο, πριν ακόμη από την εποχή του Τρωικού πολέμου (1200 π.Χ.), προχώρησαν στην κατασκευή οδικής αρτηρίας από τη Θεσσαλία προς την αρχέγονη Ήπειρο μέσω της Μεσοχώρας – Πύλης – Θεοδωρίας – Ηράκλειας με προορισμό το αρχαίο Μαντείο της Δωδώνης και των άλλων Ηπειρωτικών πόλεων – πολισμάτων της περιοχής της Πίνδου. Η αρχαία αυτή οδική αρτηρία είχε κατασκευασθεί με χαρακτήρα ημιονικό, όχι μόνο για τη μεταφορά αγοράς, αλλά και ανταλλαγής βιοτικών αγαθών (σίτου, κεραμικής, πολεμικών ειδών, γεωργικών εργαλείων) από τα διάφορα Θεσσαλικά εργαστήρια χαλκού, σιδήρου ή υφαντικής τέχνης. Παράλληλα μ’ αυτή την αρχαία οδό, ανοιχτή ήταν και η οδός στα βόρεια των Αθαμανικών με πέρασμα στο «Αυτί» Μελισσουργών, η οποία είχε κατάληξη κοντά στα σημερινά Φράστα Αγνάντων, μέσω των αρχαίων Πραμάντων και του Άβατου των Καλαρρυτών.….”(Πηγή : ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΩΝ ΑΘΑΜΑΝΩΝ, Χ. Μακρυγιάννης, Αθήνα, 2021)

Στη φωτογραφία του Σπύρου Μελετζή «Τα Αθαμανικά όρη – 1938»

Δημοσιεύθηκε στη Τα Τζουμέρκα και τα χωριά τους | Σχολιάστε

Η ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΑΘΑΜΑΝΩΝ

Δημοσιεύθηκε την 10 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

“Όταν βρεθεί κανένας πάνω στα οροπέδια της Πίνδου και των Αθαμανικών από την περιοχή του Άβατου των Καλαρρυτών μέχρι κάτω την Ηρακλεία και τη Θεοδωρία, θα συναντήσει ικανά ίχνη και ερείπια πελασγικών τειχών, τα οποία λόγω της κατωφέρειας του εδάφους και των εκτεταμένων κατολισθήσεων είναι δύσκολο να εντοπισθούν πια μέσα στην άγρια βλάστηση. Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για τα πολίσματα της Ανατολικής Πίνδου, την ορεινή Χαλκίδα και τα παρά του Ασπροποτάμου, του θρυλικού Αχελώου, μέχρι κάτω τη γειτονική χώρα των Δολόπων, την Ηράκλεια ή την Αιτωλία, όπου έχτισαν τα πρώτα Πελασγικά τείχη, στις αργότερα Ομηρικές πόλεις : Μεδεώνα, Πλευρώνα, Καλυδώνα, που φιλοξένησαν κατά την παράδοση, όσους σώθηκαν από τον κατακλυσμό του Δευκαλίωνα. Οι αρχαιότατες ονομασίες από την εποχή του Χαλκού (2.800 προ της χρονολογίας μας) Πράμαντα, Άγναντα, Γραικικό διατηρούνται ακόμη……………..
Γυρνώντας τα Αθαμανικά βουνά συνάντησα παντού πανάρχαια κυκλικά γυροβόλια με ακατέργαστους ογκόλιθους μυκηναϊκής τεχνοτροπίας χρήσιμα, όπως διαφαίνεται, για τη θερινή διαμονή. Όλα ήταν χτισμένα δίπλα από τεράστιες πέτρες με σχετική είσοδο σπηλαίου. Παντού πάνω στα βράχια απολιθωμένα οστρακοειδή και παλαιοντολογικά απολιθώματα σε αρκετό μέγεθος, τα οποία πιστοποιούν τις συνακόλουθες γεωλογικές ανακατατάξεις….”(Πηγή : ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΩΝ ΑΘΑΜΑΝΩΝ, Χ. Μακρυγιάννης, Αθήνα, 2021)

Στη φωτογραφία «Τείχος Πελασγικού Κάστρου στη θέση Μυλόλιθος ή Σκοτωμένου» (Φωτογραφία Λ.Π. Νασιούλα από το ίδιο βιβλίο)

Δημοσιεύθηκε στη Τα Τζουμέρκα και τα χωριά τους | Σχολιάστε

O ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΣ ΜΙΧΑΗΛ – ΜΟΝΗ ΒΛΑΧΕΡΝΩΝ

Δημοσιεύθηκε την 9 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

—————-
….Ως εκ των περιεχομένων δε, δεξιόθεν και αριστερόθεν του Ναού, δύω μεγαλοπρεπών τάφων, εχόντων επί των μαρμαρίνων πλακών συντετριμμένων μικρόν, από της εποχής του έτους 1821, ανάγλυπτον ξιφήρη άνδρα, προσέτι και εκ της, έξω του Ναού εν τη δεξιά αυτού πλευρά, κειμένης αναγλύπτου εικόνος του Αρχιστρατήγου Μιχαήλ ξιφήρους. (Πηγή : ΔΟΚΙΜΙΟΝ ΑΡΤΗΣ – ΠΡΕΒΕΖΗΣ, Σ. Βυζάντιος, Εν Αθήναις, 1884)

Στη φωτογραφία των Robert Weir Schultz and Sidney Barnsley «Ο Αρχάγγελος Μιχαήλ με ξίφος -1889 / Angelic hierarchy- Archangels- Michael – With objects – Flaming sword»
(Πηγή : The Warburg Institute)

——————-

“Η Πύλη της Παναγίας Βλαχερνών” σε φωτογραφία του Σπύρου Μελετζή το 1938. 

Δημοσιεύθηκε στη Τα Μοναστήρια | Σχολιάστε

H ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΒΛΑΧΕΡΝΩΝ

Δημοσιεύθηκε την 9 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

———————–
“Η ιερά Μονή των Βλαχερνών, κειμένη εις το τμήμα Τζουμέρκων, εν τη μικρά συνοικία Σπαθαριάς, βορειοανατολικώς της Άρτης απέναντι του φρουρίου, απέχουσα της Πόλεως 20 λεπτά, και σεμνυομένη άχρι του έτους 1814 εις τιμήν της Μεταστάσεως της Θεοτόκου, έκτοτε δε μέχρι του νυν, επί τη ιερά καταθέσει της τιμίας αυτής εσθήτος Ιουλιου 2, διά θεσπίσματος του Μητροπολίτου Πορφυρίου, εστί κτίριον Βυζαντινόν της ΙΓ’ εκατοντ., ης ο δομήτωρ αδήλοτος……”(Πηγή : ΔΟΚΙΜΙΟΝ ΑΡΤΗΣ – ΠΡΕΒΕΖΗΣ, Σ. Βυζάντιος, Εν Αθήναις, 1884)

Στη φωτογραφία των Robert Weir Schultz and Sidney Barnsley «Η Μονή Βλαχερνών από την ανατολική πλευρά – 1889»
(Πηγή : The Warburg Institute)

Δημοσιεύθηκε στη Τα Μοναστήρια | Σχολιάστε

H ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΒΛΑΧΕΡΝΩΝ, Schultz and Barnsley photography

Δημοσιεύθηκε την 9 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

———————–

“Η ιερά Μονή των Βλαχερνών, κειμένη εις το τμήμα Τζουμέρκων, εν τη μικρά συνοικία Σπαθαριάς, βορειοανατολικώς της Άρτης απέναντι του φρουρίου, απέχουσα της Πόλεως 20 λεπτά, και σεμνυομένη άχρι του έτους 1814 εις τιμήν της Μεταστάσεως της Θεοτόκου, έκτοτε δε μέχρι του νυν, επί τη ιερά καταθέσει της τιμίας αυτής εσθήτος Ιουλιου 2, διά θεσπίσματος του Μητροπολίτου Πορφυρίου, εστί κτίριον Βυζαντινόν της ΙΓ’ εκατοντ., ης ο δομήτωρ αδήλοτος……”(Πηγή : ΔΟΚΙΜΙΟΝ ΑΡΤΗΣ – ΠΡΕΒΕΖΗΣ, Σ. Βυζάντιος, Εν Αθήναις, 1884)

Στη φωτογραφία των Robert Weir Schultz and Sidney Barnsley «Η Μονή Βλαχερνών από την ανατολική πλευρά – 1889»
(Πηγή : The Warburg Institute)

Δημοσιεύθηκε στη Τα Μοναστήρια | Σχολιάστε

ΤΑ ΠΗΓΑΔΙΑ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ

Δημοσιεύθηκε την 8 Δεκεμβρίου 2021 από Anastasia Karra

“Ένα άπό τά μεγάλα προβλήματα πού άντιμετώπιζε ή “Αρτα τό 1895 ήταν ή ύδρευση τών κατοίκων της. “Αν καί τήν πόλη περιρρέει ό ζωοδότης Άραχθος, τό νερό του ήταν άκατάλληλο γιά πόση, μιά καί αιωρούνταν σ’ αύτό μικρά σωματίδια ύλης, μέ άποτέλεσμα καί κατά τούς θερινούς μήνες νά είναι θολό. Τό πρόβλημα τής ύδρευσης τό άντιμετώπιζαν οί Αρτινοί μέ τόν ίδιο τρόπο πού τό είχαν άντιμετωπίσει στήν άρχαιότητα οί Αμβρακιώτες. Κάτω άπό τήν επιφάνεια τής πόλης καί σέ βάθος 8-10 μέτρων υπάρχουν πλούσια υδροφόρα στρώματα. “Ηδη άπό τήν άρχαιότητα κατασκευάζονταν πηγάδια πού άποκαλύφθηκαν άπό πρόσφατες άνασκαφές. Ή χρονολόγηση τής κατασκευής τών πηγαδιών πού ύπήρχαν στήν Άρτα δέν είναι εύκολη, μιά καί μερικά άπό αύτά ήταν άνοιγμένα στά χρόνια τής Άμβρακίας, άλλα όταν ή ’Άρτα ήταν πρωτεύουσα τού Δεσποτάτου καί μερικά κατά τή διάρκεια τής Τουρκοκρατίας. Άλλά ούτε καί ό άριθμός τών πηγαδιών είναι γνωστός, γιατί εκτός άπό τά δημόσια πηγάδια ύπήρχαν καί τά ιδιωτικά, πού ήταν άνοιγμένα στίς αύλές τών άρχοντικών ή στόν περίβολο τών πανδοχείων (χανιών)
Άπό τά πιό γνωστά δημόσια πηγάδια ήταν τό πηγάδι τού Άι-Μηνά, στή συμβολή τών όδών Προβόλου καί Καραΐσκάκη καί τοΰ Πλάτανου, στή συμβολή τών όδών Καραΐσκάκη, ‘Αγίου Κωνσταντίνου καί Σκουφά. Τά πηγάδια αύτά ήταν τά πιό βαθιά (περίπου είκοσι μέτρα) καί μέ τό μεγαλύτερο άνοιγμα καί έθεωροΰντο ότι είχαν τό πιό καθαρό καί κρύο νερό. Τό μεγαλύτερο όμως προσόν τους ήταν ότι είχαν νερό όλο τό χρόνο (δέν στέρευαν). Επίσης υπήρχαν καί τά συνοικιακά πηγάδια πού ήταν άνοιγμένα στόν περίβολο τών έκκλησιών (όνομαστό τό πηγάδι τής Αγίας Θεοδώρας) ή τών τζαμιών. Τά περισσότερα άπό τά πηγάδια αύτά είχαν κεφαλάρια άπό άσβεστόλιθο καί μόνο μερικά άπό μάρμαρο. Ό καθαρισμός τών πηγαδιών γινόταν κάθε δύο χρόνια, άπό ειδικούς τεχνίτες, τούς «πηγαδάδες», oi όποιοι κατέβαιναν μέ τή βοήθεια σχοινιών καί πατώντας στις προεξοχές πού γιά τό σκοπό αύτόν ήταν κατασκευασμένες στή λιθοκατασκευή πού στήριζε τό πηγάδι, άφού μέ κουβάδες άποκόμιζαν τή λάσπη πού υπήρχε στή μαρμάρινη γούρνα τού πηγαδιού, τή γυάλιζαν μέ στουρναρόπετρα καί τήν έπλεναν μέ νερό. “Υστερα έτριβαν θυμάρι καί δυόσμο καί στό τέλος έρριχναν άγιασμό, έπικαλούμενοι τή βοήθεια τού Θεού.” (Πηγή : Η ΑΡΤΑ ΠΡΟ ΕΚΑΤΟΝΤΑΕΤΙΑΣ, Ε. Πατσαλιάς, ΣΚΟΥΦΑΣ, τχ. 85,1995)

Στη φωτογραφία «Το ιστορικό πηγάδι του Αγίου Μηνά το 1930» (Φωτο από αρχείο Ανθής Ι. Παπαβασιλείου)

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στο πέρασμα του χρόνου | Σχολιάστε