Φωτολιθογραφημένη αναπαραγωγή ελαιογραφίας του Georges Scott

Δημοσιεύθηκε την 13 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

Φωτολιθογραφημένη αναπαραγωγή ελαιογραφίας του Georges Scott. Προέρχεται από το Ημερολόγιο της Εταιρίας Ελληνικού Πυριτιδοποιείου και Καλυκοποιείου Α.Ε. για το έτος 1941 από το οποίο έχει αποσπαστεί το τμήμα όπου ήταν επικολλημένος ο ημεροδείκτης. Ο τίτλος “Αέραα!!” είναι επικολημμένος.

Στο έργο απεικονίζεται ελληνική διμοιρία σε έφοδο. Έλληνας στρατιώτης εφορμά όρθιος σε πρώτο πλάνο, αποτελώντας το κύριο θέμα του έργου. Ο πίνακας εξαίρει με αυτόν τον τρόπο την πολεμική αρετή των Ελλήνων κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου στο μακεδονικό μέτωπο. Η επιλογή του θέματος κατ’ αντιστοιχία με τον ελληνοϊταλικό πόλεμο (1940-1941).

Σχεδιαστής: Scott, Georges
Τυπογράφος: [Ασπιώτη – Έλκα]
Εκδότης: [Εταιρεία Ελληνικού Πυριτιδοποιείου και Καλυκοποιείου Α.Ε.] 

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην κατοχή και την Αντίσταση | Σχολιάστε

ΤΟ 3/40 ΣΥΝΤΑΓΜΑ

Δημοσιεύθηκε την 13 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

“Το 40 Σύνταγμα έκανε ατομικές προσκλήσεις. Στην επιστράτευση της 1ης Οκτωβρίου 1940 στην Άρτα κάλεσαν 8 ή 10 ηλικίες. Έγινε το πρώτο τάγμα τις πρώτες μέρες και έφυγε στο Καλπάκι, νομίζω με διοικητή τον Χρυσοχόου.
Το 2ο και το 3ο Τάγμα έμειναν εδώ. Επιστρατεύτηκαν τα πάντα, μουλάρια για μεταγωγικά, για το λόχο διοικήσεως, μουλάρια για τα πολυβόλα, όλα αυτά που έπρεπε να έχουν μια επιστράτευση, όπως και επίταξη κτηνών. Ο καθένας πήγε στην θέση του…………
Στις 28 το πρωί ακούω από τον ασύρματο ότι κηρύχθηκε πόλεμος. Έλεγαν από τη Μεραρχία ότι διατάσσουν να πάμε να καταλάβουμε τις θέσεις μας. Στις 9 η ώρα το πρωί περίπου ήμασταν έτοιμοι και ξεκινήσαμε. Τότε είδαμε και τα πρώτα αεροπλάνα που ήρθανε και πήγαν και βομβαρδίσανε τη γέφυρα του Τσίκου και του Σορρόκου στιν Καλαμά. Εμείς είχαμε άγνοια από τέτοια πράγματα και βλέπαμε τα αεροπλάνα με έκπληξη….Το πρώτο τάγμα του 3/40 στο Καλπάκι ήρθε από την πρώτη στιγμή σε επαφή με τους Ιταλούς. Όλοι εκεί ήταν Αρτινοί, οπλίτες του Ν. Άρτας.” (Aπόσπασμα από τις μνήμες του Ταξίαρχου ε.α. Κ. Μάνου από την κήρυξη του πολέμου όπως δημοσιεύτηκαν στο βιβλίο Η ΑΡΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ, Κ. Βάγιας, Άρτα, 2004)

Στη φωτογραφία “Στρατιώτες από την Άρτα στο Αλβανικό μέτωπο” (Φωτο από το ίδιο βιβλίο)

ΕΠΙΣΤΟΛΙΚΟΝ ΔΕΛΤΑΡΙΟΝ από τον πόλεμο του 1940 (Από ιδιωτική συλλογή) 

“Από το στρατό, Άρτα 1940”, ΓΙΑΝΝΗ ΜΟΡΑΛΗ, Μελάνι 0,17χ 0,21μ, Ανυπόγραφο, ενεπίγραφο, Ανήκει στον καλλιτέχνη(Φωτο και σχόλιο από το βιβλίο Η ΑΡΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ, Κ. Βάγιας, Άρτα, 2004) 

Δημοσιεύθηκε στη Η Άρτα στην κατοχή και την Αντίσταση | Σχολιάστε

1934 : Στην Αγορά της Άρτας

Δημοσιεύθηκε την 12 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

1934 : Στην Αγορά της Άρτας. (Φωτο με τίτλο “Το τελευταίο ημίψηλο” από το Αρχείο του Μ/Φ Συλλόγου ΣΚΟΥΦΑΣ)

Δημοσιεύθηκε στη Το εμπόριο στην Άρτα | Σχολιάστε

Η ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΟΔΟΣ (Η ΑΓΟΡΑ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ ΤΙΣ ΠΡΩΤΕΣ ΔΕΚΑΕΤΙΕΣ ΤΟΥ 1900)

Δημοσιεύθηκε την 12 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

—————————

“Εκεί όπου σήμερον το κατάστημα του κ. Βαβέκη ήτο το εστιατόριον και ξενοδοχείον ύπνου του Μίχου Καζάκου μέχρις δε της πλατείας Αγίου Δημητρίου ήσαν το κουρείον του Θεμοστοκλή Ευστρατιάδη, τα καταστήματα αδελφών Ζάρα, του Γαλάνη, του Β. Αγραφιώτη, το κατάστημα αποικιακών ειδών ξυλείας και σιδήρου, ως και παρασκευής ούζου του Αναστάσιου Τσέτη, το χαρτοπωλείον του Νίκου Γαμβέτα, το ζαχαροπλαστείον του Βασίλη Χατζόπουλου, το ραφείον του Ευαγγελίδη και άλλα.
Δεξιά της οδού ήσαν τα εστιατόρια του Μπέλλου και Κατσή , του Αγαθή, το οπωροπωλείον του Κώστα Κουρούκλη με τις γιαούρτες και το πασατέμπο, το παντοπωλείον και υαλοπωλείον του Παναβέλη με τον Νίκο Παπανικολάου, του Μπουντούρη, το ήδη καφενείον του Βήχα, το καπνοπωλείον των αδελφών Κογιαντή, του Πάνου Οικονόμου, το βιβλιοπωλείον του Αποστόλη Παγώνη, το εμπορικόν του Μάρκου Γαρουφαλιά και άλλα.
Προχωρούντες προς την πλατείαν Μονοπλιού εις την ήδη οικοδομήν του κ. Ευταξία ήτο το καφεζαχαροπλαστείο του μετέπειτα δημάρχου Γεωργίου Καζαντζή, άνωθεν δε αυτού το ξενοδοχείον «Βυζάντιον». Εν συνεχεία το ραφείον του Τασιούλα, το σιδηροπωλείον Μάτσου, το καφενείον του Ταμπούρη που σερβίριζε και αργιλέ και όπου μοναδικός του πελάτης ήτο ο Κώστας Καπούτσης, το χρυσοχοείο του Ζάγκλη, το τσαρουχάδικο του Δέτσικα, το καπνοπωλείον του Λυρή, το ωρολογοποιείο του Ζαμάνη, το παπουτσίδικο του Αμπελογιάννη, το ραφείο του Εβραίου Σιών και άλλα.
Στην πλατεία Μονοπωλίου ήσαν τα οπωροπωλεία του Μπλάτσα, του Κατσαούνου, του Τρίγγερη, το παντοπωλείο του Καλυβιώτη, τα τσαρουχάδικα των Τσιλιγιανναίων, του Τάχου και τα παλιατζίδικα του Γιουσέ.” ( Απόσπασμα από άρθρο του Δημήτρη Καραγιάννη στην εφημερίδα Αμβρακία με τίτλο ΜΑΤΙΑ ΣΤΑ ΠΕΡΑΣΜΕΝΑ, όπως δημοσιεύτηκε στο Λεύκωμα του Ε. Ιντζέμπελη, ΑΡΤΑ 1881-1941)

Στη φωτογραφία “Στο πεζοδρόμιο της οδού Σκουφά, 1934” (Φωτο από Αρχείο Ιστορικού Μουσείου ΣΚΟΥΦΑΣ)

———————–

1938 : Από την εμπορική αλληλογραφία του Εμπορικού Οίκου του Β. Αγραφιώτη που ιδρύθηκε το 1886.(Από δημοπρασία εξωτερικού)

Δημοσιεύθηκε στη Το εμπόριο στην Άρτα | Σχολιάστε

ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΟΡΡΑΟΥ ΣΤΟΝ ΑΜΜΟΤΟΠΟ ΑΡΤΗΣ (4ος αι. – 31 π.Χ.)

Δημοσιεύθηκε την 12 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

—————————
Το Όρραον ιδρύθηκε από τους Μολοσσούς τον 4ο αιώνα π.Χ. Το 167 π.Χ. ο οικισμός καταστράφηκε από τους Ρωμαίους, ανοικοδομήθηκε και γνώρισε μια δεύτερη σύντομη φάση ζωής, ωσότου τελικά οι κάτοικοί του αναγκάστηκαν να τον εγκαταλείψουν για να συνοικισθούν στη Νικόπολη την πόλη που ίδρυσε ο Αύγουστος μετά τη νίκη του στο Άκτιο (31 π.Χ.).
H περιτειχισμένη πόλη της αρχαίας Μολοσσίας αποτέλεσε στη διάρκεια της ζωής της ένα πόλισμα – φρούριο με στρατηγική θέση που φρουρούσε το πέρασμα από τον Αμβρακικό κόλπο στο λεκανοπέδιο των Ιωαννίνων, περιοχή των Μολοσσών. Η πόλη είχε ισχυρό τείχος ενισχυμένο κατά τόπους με πύργους, μια δεξαμενή για την περισυλλογή του νερού και είχε χαραχτεί σύμφωνα με το ιπποδάμειο πολεοδομικό σύστημα. Στενοί παράλληλοι δρόμοι διασταυρώνονται με δύο κάθετους, δημιουργώντας μακρόστενες νησίδες. Στη στενή πλευρά κάθε νησίδας – που δεν ξεπερνά τα 15 μ. πλάτος – είναι κτισμένη και από μια οικία. Οι ιδιωτικές κατοικίες του Ορράου, εξολοκλήρου λίθινες, από ντόπιο ασβεστόλιθο, σώζονται σε ιδιαίτερα καλή κατάσταση. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις οι τοίχοι διατηρούνται ως το ύψος του ορόφου, με ορατές τις θέσεις των παραθύρων, των παραστάδων των θυρών και των δοκών της στέγης. (Πηγές κειμένου:
• Ιστοσελίδα Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού
• Ιστοσελίδα ΛΓ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων)

Στην αεροφωτογραφία :1983 – Άποψη των ερειπίων της πόλης του Ορράου από τα βόρεια. ∆εξιά στο βάθος διακρίνεται η εύφορη πεδιάδα της Αµβρακίας. ( Πηγή: Hoepfner, W. (2005) ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ 5000 π.χ.- 500 µ.χ., University Studio Press) 

Δημοσιεύθηκε στη Στο δρόμο προς το Ξηροβούνι | Σχολιάστε

Φιφίκα Μυλωνά…

Δημοσιεύθηκε την 12 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

ΦΙΦΙΚΑ ΜΥΛΩΝΑ : Η ωραιότερη γυναίκα της Άρτας για το 1908, όπως τις ψήφισαν οι αναγνώστες της εφημερίδας “Ελλάς”. Η Φιφίκα Μυλωνά γεννήθηκε το 1895 στην Άρτα και ήταν καλλιτενικό πνεύμα. Ασχολήθηκε με την λογοτεχνία, τη µουσική τη ζωγραφική και το θέατρο. Το 1910 κυκλοφόρησε και μια ποιητική συλλογή με τίτλο «Λύρας παλµοί». Μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα για τον διαγωνισμό στο λινκ https://www.taneatismikrospilias24.com/alpha…/-19086816533

1980 : Άρθρο του κ. Κ. Μπανιά για την Φιφίκα Μυλωνά – Βασιλείου.

Δημοσιεύθηκε στη Αρτινά Πρόσωπα και Παρέες | Σχολιάστε

Η ΓΕΦΥΡΑ ΤΗΣ ΠΛΑΚΑΣ

Δημοσιεύθηκε την 11 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

————————

Η ΓΕΦΥΡΑ ΤΗΣ ΠΛΑΚΑΣ που χτίστηκε το 1866, από το φωτογραφικό αρχείο του Απόστολου Βερτόδουλου. Ο Απόστολος Βερτόδουλος (1907 – 1983) υπήρξε από τα ιδρυτικά στελέχη του Ορειβατικού Συλλόγου Ιωαννίνων. Φυσιολάτρης στην κυριολεξία γύρισε την Ήπειρο αμέτρητες φορές πεζοπορώντας και έγινε γνώστης κάθε γωνιάς της. Η αγάπη του για τη φωτογραφία και την ορειβασία είχε ως αποτέλεσμα να αφήσει ένα πολύτιμο αρχείο από ασπρόμαυρες φωτογραφίες που τις εμφάνιζε ο ίδιος. (Πηγή φωτογραφίας : Λεύκωμα ΗΠΕΙΡΟΣ, Από το φωτογραφικό Αρχείο του Απόστολου Βερτόδουλου, Γιάννινα, 1995)

Δημοσιεύθηκε στη Στο δρόμο προς το Ξηροβούνι | Σχολιάστε

ΤΟ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟ ΕΞΑΓΟΡΑΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ “ΣΚΟΥΠΑ” ΑΡΤΑΣ – Γ.Α.Κ-ΑΡΧΕΙΑ Ν. ΑΡΤΑΣ

Δημοσιεύθηκε την 11 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

———————————

“Οι υποφαινόμενοι χωριανοί Σκουπιώται όλοι κοινώς, σήμερον δεκάτην Ιουνίου 1912 βάνομε γενικούς πληρεξουσίους δια την εξαγοράν του χωρίου μας
1) Τον Χρήστο Γ. Γάλλιον, 2) Τον Κωνσταντίνον Γ. Γεωργάκην, 3) Τον Δημήτριον Κ. Ζιανίκαν, 4) Τον Βασίλειον Γ. Γκότρον και 5)Τον παπα-Κωνσταντίνον
Ως γενικόν γραμματέαν δίδομεν τον Κωνσταντίνον Τσιάμπαλην.
α) Υποχρεούνται όπως κανονίσουν τα χρήματα δια τον καπάρον του χωρίου μας, πόσον θα πληρώσει έκαστος και θα συναχθούν από τους ιδίους.
β) Οι άνωθεν πληρεξούσιοι ομού με τους ετέρους εννέα έχουν να βγάλουν εκτιμητάς όπως εκτιμήσουν τον τόπο μας με φόβον θεού και βάρος της ψυχής των, άνευ ουδεμιάς αντιστάσεως υπό των χωρικών.
Οι άνωθεν πέντε πληρεξούσιοι έχουν απόλυτον εξουσίαν, δηλαδή εάν κανείς από τους χωρικούς δεν θελήσει να πωλήσει ζώα, χωράφια ή ό,τι άλλο έχει προς εξαγοράν των χωραφίων του δικαιούσθε οι πληρεξούσιοι να τα πουλήσουν (; )
Δικαστικών συμπράξεων.
Εις τους άνωθεν πληρεξουσίους δίδομεν το παρόν μας και είμασθε υπεύθυνοι να πληρώσουμε εις αυτούς όσα χρήματα μας κανονίσουν οι εκτιμηταί δια τα χωράφια μας άνευ αντιστάσεως.
Εγένετο το παρόν δι’ ασφάλειαν των πληρεξουσίων και υποφαινόμεθα.
Το ημεροδούλιο κανονίζεται

Κ. Δ. Κατσιανάς, Κώστα Χουλιάρας
Παναγιώτης Βασίλης, Μήτρο Θανασούλας
Κώστα Λάμπρος, Μήτρο Σπύρος , Νίκο Παππάς
Νικόλα Πολίτης, Χρήστος Καραγεώργος
Νάσου Χλιάρας, Δημηράκης Κ. Παναγιαλής
Νίκο Δήμας, Θωμάς Κίτσιος (;)»

Η Σκούπα είναι ένα από τα λίγα χωριά της Ελλάδας που είναι ιδιόκτητο για την ακρίβεια συνιδιόκτητο, όσον αφορά τις δασικές της εκτάσεις. Η σύσταση της κοινότητας Σκούπας έγινε το 1919 και εντάχθηκε στην επαρχία Νικοπόλεως Πρεβέζης. Το 1963 το χωριό μετονομάστηκε σε Καρυδέα γιατί το παλιό Σκούπα δε θεωρήθηκε εύηχο.Το 1974 το χωριό αποσπάστηκε από την επαρχία Νικοπόλεως Πρεβέζης και εντάχθηκε στην επαρχία Άρτας του νομού Άρτας. Το βάρος της ιστορίας του ονόματος επέβαλε την εκ νέου μετονομασία του χωριού το 1978 σε ΣΚΟΥΠΑ. (Πηγή : Δημοσίευση στο ΜΙΚΡΟ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ, Π. Μυλωνάς, 26/01/2014)

Δημοσιεύθηκε στη Στο δρόμο προς το Ξηροβούνι | Σχολιάστε

ΣΚΟΥΠΑ ΑΡΤΑΣ: ΠΩΣ ΠΡΟΗΛΘΕ Η ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ

Δημοσιεύθηκε την 11 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

————————

Στα γενικά αρχεία Άρτας υπάρχουν Οθωμανικά ταπού (τίτλοι ιδιοκτησίας του Σουλτάνου) από το 1865 για τα χωριά Σκούπα και Πιστιανά. Αποτελούν σημαντικά ντοκουμέντα διότι μέχρι την ανεύρεσή τους δεν υπήρχε κανένα σωζόμενο αρχείο – δημόσιο έγγραφο από την Οθωμανική περίοδο, λες και δεν υπήρξε ποτέ εκείνη η εποχή για την Άρτα.
Από εκείνη την εποχή μαρτυρείται σε γραπτά επίσημα έγγραφα η ονομασία “Σκούπα”. Παλαιότερη ονομασία του χωριού ήταν Κοτετσά ή Γκοτετσά. Στην Κοτετσά λοιπόν υπήρχε γυναικείο μοναστήρι στον Άγιο Νικόλαο και οι μοναχές πουλούσαν το κρασί από τα αμπέλια της μονής στην τοποθεσία “Κρασοπλή” (Πωλώ +κρασί), όπου βρίσκεται σήμερα το ομώνυμο καφενείο στο χωριό, στο δρόμο από Βροδώ (Μονολίθι), Ραψίστα (Πλατανούσα), Τζοβίστα (Δαφνωτή), Κοτετσά, Νησίστα (Ροδαυγή) προς Άρτα.
Από κει πέρασε απόσπασμα από Λιάπηδες Τουρκαλβανούς, ήπιε κρασί και βίασε τις καλόγριες. Οι ντόπιοι κάτοικοι της Κοτετσάς θεώρησαν προσβολή το γεγονός και αφού στήσανε ενέδρα (καρτέρι) σκοτώσανε και λιντσάρανε τους Λιάπηδες. Η είδηση έφτασε ως τα Γιάννενα και η τιμωρία αναμένονταν παραδειγματική. Ισχυρό απόσπασμα του Τουρκικού στρατού κατευθύνονταν στο χωριό για να το «σαρώσει». Οι κάτοικοι διασκορπίστηκαν και όταν έφτασαν οι Τούρκοι σάρωσαν τα άδεια σπίτια , τα έκαψαν και γενικά δεν έμεινε τίποτα όρθιο. «Σκούπα πέρασε από δω και τα σκούπισε όλα;» λέγανε οι διαβάτες και έτσι επικράτησε η ονομασία Σκούπα. Οι νέοι κάτοικοι της Σκούπας ήρθαν από διάφορα χωριά της ορεινής Άρτας, των Ιωαννίνων αλλά και των Τρικάλων. ( Νησίστα, Ραψίστα, Ράμια, Σχωρέτσιανα, Χουλιαράδες κλπ). Στη συνέχεια όπως προείπαμε το χωριό πέρασε στην ιδιοκτησία ενός πλούσιου Τσιφλικά της περιοχής που ονομαζόταν Λύτρας, ο οποίος καταπίεζε τους κατοίκους και επέβαλε βαριά φορολογία. Όλο το χωριό ξεσηκώθηκε εναντίον του και με πρωταγωνιστές τολμηρούς νέους της Σκούπας (Τσιάπαλης, Δασκαλάκης κλπ) τοποθετήθηκαν δυναμίτες στο σπίτι του Τσιφλικά Λύτρα, ο οποίος αναγκάστηκε να έρθει σε διαπραγματεύσεις με τους ντόπιους και να πουλήσει το χωριό στους κατοίκους (δάσος και χωράφια) πριν την απελευθέρωση της Ηπείρου. (Πηγή : Δημοσίευση στο ΜΙΚΡΟ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ, Π. Μυλωνάς, 26/01/2014)

Στη φωτογραφία Οθωμανικός τίτλος ιδιοκτησίας (Ταπού) – Χρήση Γης στο Τσιφλίκι Σκούπας Άρτας επί Σουλτάνου Αμπντούλ Αζίζ που μεταβίβαζε την χρήση και την επικαρπία του στον τσιφλικά Λύτρα από την Πράμαντα το 1865. (Αρχείο κοινότητας Ροδαυγής Άρτας) 

Δημοσιεύθηκε στη Ποιμενική Ζωή | Σχολιάστε

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΑΠΟ ΑΡΤΗΣ ΔΙΑ ΤΗΣ ΔΕΞΙΑΣ ΟΧΘΗΣ ΤΟΥ ΠΟΤΑΜΟΥ ΑΡΑΧΘΟΥ ΕΙΣ ΙΩΑΝΝΙΝΑ 24 κ 1/4 ΩΡΑΙ Ή ΤΟΥΣ ΚΑΛΑΡΡΥΤΑΣ 19 ΩΡΑΙ

Δημοσιεύθηκε την 11 Απριλίου 2021 από Anastasia Karra

———————–

1ο ΜΕΡΟΣ : Από Άρτας εις Πλάκαν
Από Άρτας εις Μπρένιστα ώραι 5 ¼. Εκείθεν εις Σκούπα ώραι 5, εκείθεν εις Βροδόν ώραι 2 1/2 , εκείθεν εις Καλέντσι ώραι 4, εκείθεν εις Κουτσουλιό ώραι 5, εκείθεν εις Ιωάννινα 2 1/2 . Η οδός αύτη κατά μεν το θέρος, ότε τα ύδατα του ποταμού της Άρτης εισίν ολίγα, διέρχεται προς το βόρειον μέρος της πόλεως διά του ρείθρου του ποταμού, εν καιρώ δε χειμώνος δια της προς νότον της πόλεως γεφύρας, ότε μηκύνεται η οδός, ομαλή ούσα, επί ¾ της ώρας. Από της γεφύρας η οδός διευθύνεται προς βοράν και μετά 2 ¼ ώρας διέρχεται διά του χωρίου Γρεμενίτσα (300 Ελλ. Κατ.). Εκείθεν η οδός ανέρχεται ομαλώς επί των ανατολικών κλιτύων του όρους Ξηροβουνού, καταφύτων υπό χαμοδένδρων και ιδίως σχοίνων. Μετά 3 ώρας διέρχεται πλησίον του χωρίου Μπρένιστα κατοικουμένου υπό 450 Ελλήνων, και έχοντος πηγαίον ύδωρ. Από του χωρίου τούτου η οδός ευρίσκεται επί των ανατολικών κλιτύων του Ξηροβουνού, αλλά διέρχεται δι’ εδάφους καθισταμένου επί μάλλον δυσβάτου, ιδίως δ’ η οδός ευρίσκεται επί αποκρήμνου εδάφους και λίαν στενή πλησίον της θέσεως Αβαρίτσα, 1 ώραν μακράν του χωρίου Μπρένιστα ένθα συναντάται μετά της από Κουμουζάδων κλεισωρίας. Εις την θέσιν ταύτην υπάρχει τουρκικός στρατιωτικός σταθμός.
Μετά 2 ½ ώρας από του χωρίου Μπρένιστα η οδός διέρχεται πλησίον του χωρίου Πεστιανά, όπερ μένει χαμηλά και ανατολικώς (δεξιά) εις διάστημα 20 λεπτών της ώρας. Το χωρίον τούτο έχει 450 έλλ. κατοίκ. και 3 πηγάς ύδατος. Μεθ’ ½ ώραν από του χωρίου τούτου η οδός διέρχεται δια του χωρίου Νισίστα (1200 Έλλ. κατοικ. και άφθονα ύδατα), οπόθεν η οδός ευρίσκεται επί εδάφους της αυτής φύσεως με το του προηγουμένου, αλλ’ ήττον ανωμάλου. Εις διάστημα 2 ωρών από της Νισίστης η οδός διέρχεται δια του χωρίου Σκούπα (500 Έλλ. κάτοικοι και άφθονα ύδατα), μετά 1 ½ έτι ώραν διέρχεται δια του χωρίου ‘Ραψίστα (600 Έλλ. κάτ. και άφθονα ύδατα), και μετά 1 έτι ώραν λήγει εις το χωρίον Βρονδόν (170 χριστ. κάτ. και 4 πηγαί ύδατος). Το τελευταίον τμήμα της οδού ευρίσκεται επί των ανατολικών κλιτυών του Ξηροβουνού, όπερ εις την θέσιν ταύτην ονομάζεται Πλάκα.(ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΑ ΗΠΕΙΡΟΥ ΚΑΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ , Επιτελικό Γραφείο Υπουργείου Στρατιωτικών, Αθήνα, 1880).

Να σημειώσουμε εδώ ότι το συγκεκριμένο οδοιπορικό έλαβε σαν βάση την εκκλησιαστκή διαίρεση της περιοχής σύμφωνα με την οποία στην Περιοχή της Άρτης το IV Τμήμα Τσουμέρκων περιλαμβάνει μόνο επτά χωριά, όπως αναγράφονται στον παρακάτω πίνακα….Τα χωριά Βρονδόν, Σκούπα, Τσουβιστα και Ραψίστα καθώς και όλα τα υπόλοιπα χωριά της δυτικής πλευράς του Αράχθου καταγράφονται στο Τμήμα Τζουμέρκων της Επαρχίας Ιωαννίνων, καθώς ανήκαν εκκλησιαστικά στη Μητρόπολη Ιωαννίνων.
ΠΑΛΑΙΕΣ Κ ΝΕΕΣ ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ
Βρονδόν ή Βρουδόν= Μονολίθι
Γρεμενίτσα = Γραμμενίτσα
Γρίμποβον=Γρίμποβο
Μωρένιστα ή Μπρένιστα ή Πρένιστα=Κορφοβούνι
Νισίστα=Κεντρικόν (1927)
Πεστιανά ή Οπισθιανά =Δίστρατον (1956)
Ραψίστα=Πλατανούσα
Σκαμνιά κ Βούλια(100 κάτ.)=;
Σκούπα= παραμένει το ίδιο
Τσουβίστα =Δαφνωτή
Ψωριάδες η Ψωριάρες ή Σπαθαριά (60 κάτ.) = Βλαχέρνα

Στη φωτογραφία το Φυλάκιο Μπρένιστας (Κορφοβουνίου) : Φωτογραφία του άλμπουμ 90618 του Σουλτάνου Αμπντουλχαμίτ Β΄ (1876-1909) με αριθμό 18. (Δημοσιεύτηκε από τον κ. Gregory Manopoulos στη σελίδα SAVE IMARET IN ARTA, GREECE)

Δημοσιεύθηκε στη Στο δρόμο προς το Ξηροβούνι | Σχολιάστε